9 topics
#kabinet

VVD in paniek. Automobilist betaalt voor klimaatakkoord

Vandaag is de dag dat er een nieuw hoofdstuk gaat verschijnen van het meest stroperige en vol met beleidsjargon gevulde boek van 2018: dat over het klimaatakkoord. In een notendop: de Klimaattafels - waar al die verschillende maatschappelijke organisaties aan zitten, onder leiding van Ed Nijpels - presenteren straks alwéér een Klimaatakkoord, dat hopelijk een fractie concreter is dan de eerste. Vervolgens komt het kabinet met een reactie, en krijgen onze planbureaus de boel onder hun neus om door te rekenen. Althans, om eerst te onderzoeken óf alles wel door te rekenen valt. Wat het precies is dat we straks te zien krijgen kunnen we het best omschrijven als een 'tussenakkoord' met weer heel veel niet-concrete zaken. Het aloude probleem is namelijk dat zodra een maatregel concreet wordt, ook het kostenplaatje in zicht komt en dat zorgt voor zeer veel politieke heibel. Men neme het naar het AD gelekte idee om benzine- en dieselrijders €2 per maand per auto te laten betalen (in jargon: een 'innovatietoeslag op bezit') om al die subsidies voor elektrische auto's te financieren. Daarbij moeten de accijnzen op brandstof en de motorrijtuigenbelasting omhoog. Maar dat kan natuurlijk niet voor de VVD, die daarom het gedurfde voorstel doet om de vliegtaks maar te verhogen van €7 naar €15. Deze kwestie zal één van de redenen zijn dat Rutte III nog tot gisteravond laat zat te broeden op een reactie op het Tussenakkoord. Voor nu kiest de regering op dit vlak maar voor de techniek van het doorschuiven van de loeihete aardappel: de consensus is dat alle nieuwe auto's vanaf 2030 geen CO2 meer mogen uitstoten. Enfin, en wat als blijkt dat de voorstellen van vandaag niet werkbaar zijn danwel niet voor de 49% minder uitstoot in 2030 (vergeleken met 1990) gaan zorgen? Dan onderhandelen we gewoon door. De laatste woorden zijn voor minister Wiebes (Economische Zaken): 'Tussen nu en 2030 moet er heel veel gebeuren.'

Breek. Rutte III: bijna iedereen gaat er volgend jaar op vooruit

En daar hebben we 'm dan, het klassieke eerste lek in de aanloop naar Prinsjesdag. Ditmaal is het aan de NOS om uit de doeken te doen dat volgens het kabinet 92% van de Hollandse huishoudens er volgend jaar op vooruit gaat. Overigens gaan elders percentages van 96% rond. Verder stijgt de gemiddelde mediane (NOS had het fout, zegt De Telegraaf) koopkracht met 1,5%, toch 0,2%-punt meer dan eerder werd aangenomen. Dit nieuws komt op dezelfde dag (toeval??) dat onder meer blijkt dat de koopkracht van 46% van de Nederlanders daalde vorig jaar. De mediane koopkrachtontwikkeling (de helft zit erboven, de helft eronder) lag in 2017 op 0,5%. Het verhaal van Rutte III voor de begroting van 2019 is dan ook dat het nu toch echt tijd wordt dat iedereen de economische voorspoed in zijn of haar portefeuille gaat voelen. De keerzijde van die medaille is echter wel dat met die extra uitgaven aan koopkrachtreparatie, maar ook aan bijvoorbeeld onderwijs en defensie, ons EMU-saldo uitkomt op -0,4%. Nog meer cijfers: de collectieve lastendruk - dus hoeveel zijn we van ons inkomen kwijt aan belastingen en premies - stijgt van 38,7% naar 39,1%. De NOS haast zich erbij te zeggen dat de druk vooral bij het bedrijfsleven omhooggaat. Het is de bedoeling dat hetzelfde bedrijfsleven - maar absoluut niet het midden- en kleinbedrijf - gaat lappen voor de €1,9 miljard die we missen door het afschaffen van de #dividendbelasting, blijkt voorts uit de Macro-Economische Verkenningen. Enfin, zoals altijd roept zo'n lek minstens evenveel vragen als antwoorden op. Kom dus maar door met die documenten.

Schande! Onze MinFin neemt privéjets van uw belastinggeld

De DK-Kamervragendetector bleef vandaag hangen op het onderwerp privéjets voor de minister van Financiën. Al eerder bleek dat SP-Kamerlid Renske Leijten piswoest was omdat Wopke Hoekstra een vliegtuig inhuurde voor de somma van €11.750 om de Duitse ex-MinFin Wolfgang Schäuble een lintje aan te meten en snel weer terug te zijn voor een optreden in ons bloedeigen Nieuwsuur. Die woede kanaliseerde zich in Kamervragen (pdf) waar de zweem van ministeriële geldsmijterij omheen hangt. Vanzelfsprekend zat daar geen woord bij over dat het best handig kan zijn als degene met de belangrijkste ministerspost op deze manier meetings kan bezoeken met eveneens vliegende collega's. Of over haar schier oneindige berg overbodige Kamervragen die veel hoger is dan de hoogte waarop dergelijke kisten vliegen. Duidelijk is dat de set Kamervragen waarover we het hebben flink duur moet zijn geweest want de ambtenaren van Financiën zijn druk in de weer geweest met het verantwoorden van allerlei privéjet-tripjes. Uit die beantwoording blijkt dat de grootte van het privéjet-probleem ruiterlijk meevalt, aangezien het ministerie in de vijf jaar tot eind 2017 29 maal een jet heeft ingehuurd, waarvan 22 keer in het kader van Dijsselbloems Eurogroep-voorzitterschap en waar de Raad van de Europese Unie dus voor opdraait. Voor dit jaar staat de teller, incluis de gehate trip naar Berlijn, op vier tripjes met de jet. Goed, sluiten we af met het weetje van de dag: wie accordeert eigenlijk zulke reisjes? Mocht een lijnvlucht geen optie zijn, dan kan de MinFin het regeringsvliegtuig of de Gulfstream van Defensie pakken. Dat gaat echter op basis van het devies wie het eerst komt, wie het eerst maalt. Bovendien hebben de premier en de koning voorrang. Lukt dat allemaal niet, dan kan er 'in principe een vliegtuig ingehuurd' worden. Maar dat had Leijten natuurlijk allang hier gelezen.

Het komt er nu toch echt aan: staatswiet

Eindelijk valt er weer eens wat te melden over de immer politiek gevoelige wietproef. Na een drukke vergadering gisteravond is de coalitie het eens geworden over het experimenteren met staatswiet en volgens Haagse bronnen gaat het kabinet vandaag ook gewoon zijn zegen geven. Korte opfrissing: op de vijfde pagina van het regeerakkoord beloofde Rutte III een proef met het telen en transporteren van wiet onder het gedogende oog van de overheid. Nu is het immers zo dat de staat een gedoogsticker op de voordeur van coffeeshops plakt, maar niet op de achterdeur, zodat coffeeshophouders hun handelswaar moeten inslaan op een illegale en criminele wietmarkt (zie hieronder). Over zo'n wietproef zei de commissie-Knottnerus onlangs dat het ten behoeve van de betrouwbaarheid ervan veel beter zou zijn om meer dan de beoogde zes tot tien gemeenten daarin te betrekken. Daar hadden het CDA en de ChristenUnie echter helemaal geen zin in, want die zien het sowieso allemaal met lede ogen aan. Eerder kregen zij het al voor elkaar om na zo'n experiment van vier jaar een afbouwfase van zes maanden in het plan te rollen zodat we dan weer snel terug kunnen naar de huidige ideale situatie. Dat vond ook de commissie 'onlogisch en riskant', maar gelukkig komt de coalitie nu met twee prachtige polderoplossingen. Bij succes kan het experiment verlengd worden én er komt een extra controlegroep van weer zes tot tien gemeenten. Enfin, later vandaag komt het kabinet met meer details en dan is het een kwestie van zo snel mogelijk aan de slag gaan, want het was eigenlijk de bedoeling om binnen een halfjaar met wetgeving te komen. Tijd dus voor iets wat je niet zo snel aantreft in dit verband: haast.

Chips, cola! BTW-verhoging draagt wel bij aan economische ongelijkheid



Owjee. Dit kabinet voert een btw-verhoging in waarmee het lage tarief van 6% naar 9% gaat. Dat houdt onder meer in dat groente en fruit duurder worden. Leek ons wel een goed idee. Wanneer je de hogere btw-opbrengsten besteedt aan een lagere loonbelasting, dan leidt dat namelijk tot welvaartswinst voor iedereen. Dat zei onder meer het CPB en wijst de empirie in binnen- en buitenland uit. Maar morgen verdedigt Laurens Wijtvliet (*) zijn proefschrift: The Tax Tectonics: Well-being and Wealth-Inequality in Relation to a Shift in the Tax Mix from Direct to Indirect taxes (pdf). Die ongeveer 600 pagina's moeten wij nog lezen, maar we halen van TaxLive: 'In isolatie beschouwd lijkt de invloed van de verschuiving naar indirecte belastingen (=btw) op de vermogensverdeling beperkt. Schijn bedriegt echter'. Volgens Wijtvliet gaan voor de mensen met een laag inkomen de uitgaven harder omhoog dan dat het inkomen toeneemt. En daardoor, nog steeds TaxLive verwijzend naar het proefschrift, kunnen ze per saldo minder sparen waardoor de vermogensongelijkheid toeneemt en het welzijn voor iedereen afneemt. Nou oppositie, kom er nog maar een keer in! We zijn benieuwd naar de reactie van het kabinet/CPB.

Rutte III: iemand moet opdraaien voor beter klimaat, maar niet de veestapel

Hij sloeg nogal in, de conclusie van de Raad voor Leefomgeving en Infrastructuur gisteren. Die ging over wat er in het voedselsysteem moet gebeuren om de afspraken uit het klimaatakkoord van Parijs te halen. En daarbij belandt de Raad al snel bij de veehouderij, die een hoop methaan en lachgas produceert en daarmee goed is voor 10% van al onze CO2-uitstoot c.q. achttien megaton per jaar. Maar voegen we daar de Nederlandse belofte aan toe om in 2050 nog slechts in totaal jaarlijks tien megaton uit te stoten, dan doemt er toch een klein probleempje op. Zeker omdat de Raad haar twijfels zet bij de technologische nieuwigheden die al deze uitstoot kunnen verminderen, kan deze maar één conclusie trekken: de veestapel moet kleiner. Het zijn vooral koeien, varkens en kippen die het dan moeten ontgelden. En dat in Nederland landbouwland. Afijn, deze conclusie overhandigde de adviesraad netjes (pdf-alert) aan landbouwminister en tevens boerendochter Carola Schouten (ChristenUnie). U voelt al wat komen gaat, zeker gezien haar zuinige reactie dat het toch allemaal 'best ingrijpende adviezen' zijn en we gewoon trots op onze sterke landbouwsector moeten zijn. Vanmiddag dendert de rest van de coalitie over het rapport, en neemt met name CDA-Kamerlid en oud-varkenshouder Jaco Geurts het voor zijn achterban op. Hij stipt terecht de economische wetmatigheid aan dat als we inderdaad gaan inkrimpen, het buitenland die productie met alle liefde zal overnemen. De VVD valt hem bij, en ook D66 lepelt netjes de afspraken uit het regeerakkoord op. Daarin staat immers (pagina 44) dat het kabinet de voorkeur geeft aan 'technische maatregelen (mestverwerking, voedselmix, kas als energiebron, etc.)' boven 'volumebeperkende maatregelen' als het gaat om het terugdringen van de CO2-uitstoot van de landbouw. Daarmee is dat ook weer duidelijk. Mag u zeggen welke sector dan wél fors haar uitstoot moet gaan terugdringen. Schiphol, iemand?

Kabinet ziet een verbod op cryptocurrencies niet zitten

Zolderkamerfappers aller landen,  goed nieuws voor uw zorgvuldig opgebouwde wallet van cryptocurrencies. De Nederlandse regering ziet een verbod totaal niet zitten. Terwijl virtuele valuta's door steeds meer overheden worden behandeld als het wc-papier van de duivel, ziet het Nederlandse kabinet geen heil in een verbod, maar wil het de munten juist reguleren. Dat blijkt uit een Kamerbrief van minister van Financiën Hoekstra. Kerncitaat: 'Gezien het decentrale en grensoverschrijdende karakter van cryptovaluta ligt een verbod op cryptovaluta niet voor de hand. Een verbod kan naar verwachting onvoldoende worden gehandhaafd.  Ik pleit er zodoende voor om cryptovaluta binnen een passend regelgevend kader te brengen en langs die weg oneigenlijk gebruik aan te pakken, maar de potentie van de techniek daarbij te behouden. Vanwege het grensoverschrijdend karakter van de handel in cryptovaluta is het nodig om hierbij in te zetten op een gecoördineerde internationale aanpak. (...) Nederland (...) wil een voortrekkersrol spelen binnen de Europese en internationale aanpak van cryptovaluta.' Dit klinkt allemaal prima, maar als een verbod niet haalbaar is, moet het kabinet misschien ook iets pragmatischer zijn wat betreft de mogelijkheid om terrorisme te financieren met cryptocurrencies. Want de minister sust in zijn brief de zorgen daarover met de bijna grappige mededeling dat bezitters van bijvoorbeeld bitcoins deze wel degelijk moeten opgeven in box 3. Een verbod is inderdaad niet te handhaven, maar waarom dan zo naïef zijn over de belastingaangifte van Abu al-BitcoinBomgordel? 

Kijk nou. Vooral rijke oudere is de lul door de 'aflosboete'

Toch wel hét woord van 2017: de aflosboete. Ook wel de manier waarop boze huiseigenaren één van de meest ophefgevende maatregelen van het nieuwe kabinet framen. Rutte III is van plan om de Wet Hillen af te schaffen, die regelt dat huizenbezitters met geen danwel een kleine hypotheekschuld geen eigenwoningforfait hoeven te betalen. Het is immers sinds 2013 al verplicht om de hypotheek binnen dertig jaar af te lossen en daarmee wordt het Hilliaanse belastingvoordeel wat te duur. De coalitie bespaart zo €1,1 miljard. Maar goed, over deze maatregel kunnen we een aantal dingen zeggen. Dat er best wat voor te zeggen is, ten eerste. En toch ook zeker dat deze vooral de rijke oudere treft (meer archieftopics hier en hier). Laat dit nou precies zijn wat het CBS vandaag bevestigt

Lees verder

Hoera, kabinet maakt einde aan winkeltijdenterreur

Voor zo'n ver van de Randstad gelegen wingewest, beheerst Groningen toch maar mooi het nationale nieuws. In de eerste plaats zijn er natuurlijk de aardbevingen die indirect de consequentie zijn van opeenvolgende regeringen met een fetisj voor fuck you-money. Lekker gasbaten verbrassen om de eigen politieke agenda mee te financieren en weglopen als er gecompenseerd moet worden. Schokkend, ja. In de tweede plaats is er natuurlijk het wereldberoemde winkelcentrum Paddepoel dat politiek Den Haag in zijn greep houdt. Een lerenlaarzenregime dwingt winkeliers daar open te zijn, ook als er geen kip komt en het lonender is om de deur dicht te houden. Dat mag dus niet in Paddepoel. Niet van de Vereniging van Eigenaren, niet van de huurbaas en niet van de rechter. Regels zijn regels enzo. Gelukkig bleek het kabinet even tijd te hebben voor iets anders dan censuur en wordt er daadwerkelijk liberaal beleid gemaakt. 'Het kabinet komt met wettelijke regels tegen verplichte openstelling van winkels. Dit moet het recht van ondernemers garanderen om zelf keuzes te maken over openingstijden. Dat kondigt staatssecretaris Mona Keijzer van Economische Zaken en Klimaat aan. De regels moeten een einde maken aan de praktijk dat winkeliers door bijvoorbeeld een besluit van de vereniging van eigenaren (VvE) ongewild eerder afgesproken winkeltijden moeten aanpassen.' Zo hoort het ook: open mogen op zondag heeft als tegenhanger dat je ook gesloten mag zijn op een dag naar keuze. Dit was immers ooit een vrij land.

Linktip: Energie vergelijken