54 topics
#italie

Gezellig. Italië gaat Brussel alweer boos maken

Terug van eigenlijk nooit weg geweest: het gevecht tussen Italië en de EU over de Italiaanse begroting. Na veel pijn en moeite kwamen beide kampen eind vorig jaar overeen om het te houden op een begrotingstekort van 2,04% van het bbp voor dit jaar en 1,8% voor 2020. Dat laatste doelpercentage gaat echter waarschijnlijk naar 2,1%, aldus drie regeringsleden tegen Reuters. Want recessie, en dat maakt dat het Italiaanse minFin aanstaande woensdag in zijn nieuwste economische ramingen gaat melden dat de economische groei volgend jaar iets onder de 1% gaat duiken, tegenover de eveneens sobere huidige voorspelling van 1,1%. Het is ook absoluut niet gezegd dat het bij deze revisie blijft. In september staat eveneens een herziening van de begrotingsdoelen gepland en het zou best kunnen dat het tekort voor 2020 dan boven de EU-grens van 3% komt. Lega en de Vijfsterrenpartij willen van €23 miljard aan belastingverhogingen af, een bedrag dat je natuurlijk prima op de kapitaalmarkt kan lenen. Enfin, zoals een wijs man eerder al zei: met dit soort economisch beleid schieten de Italianen vooral zichzelf in de voet. Nu even verder over het zoveelste potje armpje drukken met de EU, dat voor de onderling ruziënde populistische regering eindelijk weer een mogelijkheid biedt om eensgezind te zijn. Maar ook het Europese front is ouderwets verdeeld. Zo ongeveer ieder EU-land heeft alweer de volle focus op het volgende begrotingsgevecht met Italië - behalve Nederland. Onze minFin Wopke Hoekstra blijft vechten tegen het Brusselse besluit van december om de Italianen niet naar naar de strafbank te dirigeren. Daarbij laat hij vandaag aan de Financial Times weten dat hij prima wil weglopen van de beruchte aanstaande eurozone-begroting, een strakke lijn die we volgens de zakenkrant overigens te danken hebben aan Baudet en co. Als Italië zijn ramkoers doorzet is het dus wel duidelijk wie daar als het eerst schande van zal spreken, het is alleen wel te hopen dat Nederland niet snel alleen gaat staan in Brussel. Voorlopig is het enige dat in dit kader echt stabiel is de Italiaanse rente (nu 2,47% voor tien jaar), maar dat mag ook weleens.

Fotobijschrift: vicepremier Matteo Salvini heeft er weer zin in.

De oplossing voor de gigantische Italiaanse schuldenberg: hulp uit China

De sombere economische staat waarin Italië verkeert is bekend: een staatsschuld van pak 'm beet 130% van het bruto binnenlands product en een derde recessie in tien jaar. Eén van de manieren om uit die misère te geraken is - volgens Italië zelf, dan - een aansluiting bij de nieuwe Chinese Zijderoute c.q. The Belt and Road Initiative (BRI), aangezien zo'n avontuur kan zorgen voor meer export plus investeringen. Vandaag blijkt dat de Italiaanse deelname aan het Chinese megaproject almaar concreter wordt. Allereerst bevestigt vicepremier Luigi di Maio dat Italië gewoon een memorandum van overeenstemming tussen China en zijn land gaat tekenen volgende week. In het verlengde daarvan staat een aantal Italiaanse bedrijven en banken in de rij om ook aparte akkoorden te tekenen. Dat betekent dat de stemming in Washington er niet beter op wordt. Voorts heeft de FT beslag weten te leggen op dat concept-memorandum (pdf hierzo, samenvatting in het Engels daar). Daar staat in een hoop wollige taal beschreven dat beide landen samen gaan werken aan infrastructurele dingen als wegen, spoorverbindingen, havens, vliegvelden en bruggen. Belangrijkste meepakker is dat Italië overweegt om te gaan lenen van de Chinese Asian Infrastructure Investment Bank (AIIB) - een rivaal van de Wereldbank, die laatstgenoemde doet volgens de Chinezen alles te langzaam. Dit alles is volgens een Brusselse diplomaat 'a game changer', want de AIIB houdt zich aan internationale standaarden en houdt zich daarmee ook aan Europese regelgeving. Is die horde ook weer verdwenen, blijft over het gevaar om in geopolitieke zin een hoop onrust te trappen. Kijk nou uit dat je als Italië zijnde niet tussen wal en schip valt, zeggen analisten: dus niets concreets van China krijgen, en wél de Amerikaanse woede op je dak. Enfin, sluiten we af met de constatering dat ook een andere EU-lidstaat staat te trappelen om aan de Zijderoute mee te doen, Malta. En waarom ook niet, want in Malta kan alles.

Fotobijschrift: toi toi, zegt de Chinese minBuZa Wang Yi.

Top. Chinezen proberen EU uit elkaar te trekken

Voor de verandering zorgt Italië weer eens voor reuring in de Europese Unie. Ditmaal gaat het niet over de fopbegroting of over een nieuwe hogesnelheidslijn tussen Turijn en Lyon, maar over de Italiaanse deelname aan het geheimzinnige Chinese plan voor een soort Zijderoute 2.0, ofwel The Belt and Road Initiative (BRI). Daar weten we een beetje van, dat het een plan is voor mega-investeringen in de infrastructuur op het Euraziatische continent bijvoorbeeld, maar heel veel ook niet. Zo lijken de Chinese leningen nogal agressieve voorwaarden te bevatten zodat het woord debt trap al valt. Nu wil het dat Italië als eerste G7-economie mee gaat doen met dat plan, meldde de FT deze week. Eind maart komt de Chinese president Xi langs en dan is het de bedoeling dat hij een memorandum of understanding met de Italianen tekent. Washington natuurlijk meteen boos. Brussel ook, want het is eigenlijk de bedoeling om als Europese eenheid te reageren op de grenzeloze ambitie van China, dat tegenwoordig flirt met Oost-Europa middels het 16+1-platform. En het boos maken van Donald Trump is ook niet de bedoeling. Niet luisteren naar al die bezwaren en gewoon bij het plan blijven om mee te doen, reageert de Chinese MinBuZa daar vandaag op. 'We trust you’ll stick to the decision you have independently made', zegt hij om de nationalistische Italiaanse coalitie te paaien. Gelukkig voegde hij daar wel de geruststelling bij dat hij voor een 'united and strong EU' is, naar verluidt zonder te lachen. Afijn, tot slot: wat staat er eigenlijk in die MoU?

Lees verder

Ha. Italiaanse populisten loeren naar het goud

Voor liefhebbers van economisch beleid met een populistisch randje vormde deze maandag een prachtige start van de week. Zo stuitte de nieuwslezer op het bericht dat de Turkse president Recep Tayyip Erdogan tegenwoordig ook groenteboer is. U las hier al eerder over de gierende inflatie in Turkije, maar nog niet over de meest recente cijfers: de prijs van groente en fruit steeg vorige maand met 29,7% op maandbasis, op jaarbasis is dat zo'n 60%. En ondertussen is de lira nog steeds spotgoedkoop. Dit noemt Erdogan 'food terrorism', en dat gaat hij bestrijden door bij vijftig verkooppunten in Istanbul en vijftien in Ankara gezonde dingen voor de helft van de prijs aan te bieden. Overigens zijn er in maart verkiezingen. Goed, daarbij kunnen we vandaag evenmin om Italië heen. Nadat Italiaanse media melding maakten van het gerucht dat de regering de goudreserves van de Banca d'Italia wil verkopen om al die wilde begrotingsplannen zoals het basisinkomen te gaan financieren, zei vicepremier Matteo Salvini dat hij niet helemaal in de materie zit maar 'it may be an interesting idea'. Goud is er inderdaad genoeg: volgens Bloomberg hebben de Italianen voor $103 miljard aan staven liggen. Zoals de vader van de Vijfsterrenbeweging, Beppe Grillo, in september al schreef: 'It would allow us to finally put an end to this annoying story about the fact that ‘there is no money'. Naar goed gebruik spreekt een andere minister, die van Landbouw, dit idee vandaag direct tegen. Waar de coalitie trouwens wel gelijk in heeft, is dat er in het verleden een hoop mis-selling van Italiaanse bankobligaties is geweest aan gezinnen. Ander idee van iets dubieuzer allooi: mik de top van de centrale bank er daarom maar uit.

Gaan we weer. Italië voor derde keer in tien jaar in recessie

Het Italiaanse CBS bevestigt vanochtend wat zo ongeveer iedereen al zag aankomen, gezien de reactie van de markten: het land is in een recessie beland. Daarvan mogen we spreken nu het bruto binnenlands product van Italië in Q4 met 0,2% kromp ten opzichte van het kwartaal ervoor (cijfer-pdf). En da's alweer recessie numéro drie in de afgelopen tien jaar. Zoals u hierboven kunt zien wil dat zeggen dat de Italianen de financiële crisis nooit te boven zijn gekomen. De situatie is echter nog een tikkeltje schrijnender, want met de huidige cijfers zit de Italiaanse economie op hetzelfde niveau als begin 2000. Het wil allemaal maar zeggen dat de al niet zo ruime begroting van de nieuwbakken populistische regering nog minder ruim wordt, want minder belastinginkomsten. Als we de groei van het land van de laars vanaf die beginjaren van de euro vervolgens naast die van de rest van de grote jongens van de eurozone leggen wordt het verhaal er nog veel minder florissant op. 



Lees verder

De grote winnaars van een hogere rente: Italiaanse huishoudens

Ooit komt-ie er, als het goed is: een renteverhoging door de Europese Centrale Bank. Sinds 2016 hanteert die een negatieve depositorente van -0,4% voor banken die geld bij de ECB willen stallen en staat het belangrijkste rentetarief op 0%. Het duurde natuurlijk niet lang voordat onze grootbanken volgden met het verlagen van hun spaarrentes. Omdat de banken de 0% niet aandurven flirten de spaarrentes nu met die psychologische grens. De financiële markten verwachten, mede vanwege slecht nieuws over de Duitse economie, dat de ECB pas in Q4 van 2019 die depositorente verhoogt naar -0,2%. Da's de korte rente. Er bestaat echter ook nog zoiets als een obligatie-opkoopprogramma, waarvan het de bedoeling is dat dit rond die tijd ook eindigt (stukje nuancerende info), en dan gaat de lange rente (= looptijden langer dan twee jaar) eveneens omhoog. En dan, zo vroeg de Duitse Bundesbank zich af. Nou, dan kunnen Italiaanse huishoudens weleens als winnaar uit de strijd komen, luidt het antwoord. Daar kwamen de Duitsers achter door allerlei ingewikkelde berekeningen los te laten op de balansen van huishoudens en niet-financiële bedrijven uit Duitsland, Frankrijk, Italië en Spanje - helaas zit ons land daar niet tussen. Bij de andere landen gebeurt weinig spannends*, maar de rentemarge van Italiaanse huishoudens (rente die ze ontvangen minus rente die ze verschuldigd zijn, hypotheekrente bijvoorbeeld) gaat met 0,3%-punt omhoog als de ECB de rente verhoogt op het door de markt verwachte tempo. Dat is zelfs 0,6%-punt als de bank met 0,15%-punt sneller gaat verhogen. Dat ziet u in grafiekvorm na de klik.

Lees verder

Zo slecht is de zwakste bank van Italië er aan toe

De volgende cijfers zeggen meer dan genoeg over de stand van zaken bij het grootste probleemkind van de Italiaanse financiële sector, Monte dei Paschi (MPS). Vorig jaar rond deze tijd gingen de slingers uit omdat de bank €750 mio uit de markt had weten te halen middels een achtergestelde obligatie met een looptijd van tien jaar. Die effecten gingen de deur uit met een couponrente van 5,375%, maar zijn inmiddels zo hard van de berg gedonderd dat beleggers 26% rente (met dank aan de Bloomberg-terminal van het FD) krijgen als ze deze stukken op de markt kopen. Oftewel: beleggers verwachten niet dat ze al die uitgeleende sommen geld weer terugkrijgen. Voorts kelderen de aandelen-MPS vandaag nog maar eens 9% tot iets meer dan een eurootje per stuk. Ook nadat de Italiaanse staat twee jaar geleden €8,8 miljard in de bank pompte zijn de problemen nog lang niet voorbij, blijkt uit een brief (persbericht-pdf) van de Europese Centrale Bank. Die ziet 'significant challenges' op de financiële markt voor MPS, om maar even aan te geven dat de volgende obligatie-uitgifte inderdaad een duur grapje gaat worden. Voorts ligt de winstgevendheid veel lager dan beoogd in het reddingsplan uit 2017 en moet MPS nog veel meer gaan afschrijven op de berg probleemleningen van de bank, waar alle ellende inderdaad mee begon. De spoken uit het verleden laten zich niet zomaar wegjagen, zoals we ook al zagen bij de recente Italiaanse steun aan Banca Carige. En om tot slot de vragen van crypto-Aukje van de VVD hierover alvast te beantwoorden: nee, al deze bankreddingen en pogingen om de zooi op te ruimen zijn niet in de geest van de EU-regels. De Italiaanse bankensector is echter nogal fragiel en Italië is als de dood voor een verspreiding van de paniek als men écht obligatiehouders gaat laten bloeden. Maar zo zal minFin Hoekstra het niet verwoorden.

En jawel. Italië staat alweer klaar om een bank te redden

Geen rooie cent meer naar de banken. Dat was tot voor kort het standpunt van de Italiaanse Vijfsterrenbeweging, maar het kostte de regeringspartij naar verluidt precies acht minuten om op dat standpunt terug te komen en toch de deur open te zetten voor staatssteun. De coalitie meldde gisteren per decreet dat de staat garant staat voor nieuwe obligatie-uitgiftes van Banca Carige, de tiende bank des lands die al jaren in de gevarenzone zit en voor recente paniek zorgde nadat een poging om haar buffers te versterken jammerlijk mislukte. Ook is het land de toekomstige reddende engel zodra Carige haar leningen aan de centrale bank van Italië niet meer kan terugbetalen. Daarbij houdt de regering de deur open voor een preventieve herkapitalisatie, ofwel een snel rondje staatssteun voor banken die in principe nog levensvatbaar zijn - een term die u ook al tegenkwam bij de redding van Monte dei Paschi twee jaar geleden. Vervolgens meldt Carige vandaag dat het die staatsgarantie op obligatie-uitgiftes gaat activeren, maar het belastinginfuus nog even links laat liggen en dat dit de laatste optie in de rij is. Het doel: de boel levend houden en verstevigen totdat zich een overnamekandidaat aanbiedt. Of dat plan uiteindelijk gaat lukken is overigens nog even de vraag, aangezien anonieme bankiers fluisteren dat er weinig potentiële kopers zijn vanwege Carige's grote blootstelling aan de brakke economie rond Genua. Het belangrijkste punt van dit alles is echter dat Italië hiermee voor de derde (1, 2) keer creatief om de Europese regels danst en absoluut niet wil aan een bail-in: het laten bloeden van seniore obligatiehouders.

Lees verder

ECB: komt helemaal goed met Italiaanse probleembank, geen paniek

Een nieuw jaar, een nieuwe Italiaanse probleembank die nog dieper in de penarie raakt. In eerdere afleveringen over de immer fragiele bancaire sector van het land kwamen onder andere de reddingsoperaties c.q. bail-outs van Monte dei Paschi, Veneto Banca en Banca Popolare di Vicenza voorbij, nu is het de beurt aan de tiende bank des lands: Banca Carige. Deze is op de beurs al jaren geen stuiver meer waard (zie grafiek) en noteert een price-to-bookratio van 0,04%. Vlak voor kerst blokkeerde de rijkeluisfamilie Malacanza, grootaandeelhouder met 27% van alle aandelen, een rondje kapitaalophalen à €400 mio, waarna de meerderheid van het Carige-bestuur z'n biezen pakte. Gisteren nam de Europese Centrale Bank de controle over de bank over en installeerde er drie bestuurders plus drie commissarissen. Dat is de eerste keer dat de ECB dat doet en nee, dat betekent ditmaal niet dat de bank failing or likely to fail is. In dat stadium zijn we nog niet. Deze nieuwe move laat volgens een bewindvoerder alleen maar zien hoeveel vertrouwen de waakhond in Carige en een goede afloop heeft. Over die afloop gesproken, die belooft weer eens een fikse test te worden van de regels van ons aller Bankenunie. Stukje toekomstspeculatie na de breek.

Lees verder

Hoezee! Europa en Italië zijn weer vriendjes

Het is in de historie vaker voorgekomen dat Italië zich politiek heeft laten inspireren door noordelijker gelegen landen. Deze keer had Rome wat minder keus. Om te voorkomen dat de Brusselse tanks inclusief strafprocedure het land binnenrollen moest de fantasiebegroting met een tekort van 2,4% aangepast worden. Aanvankelijk verzocht de Europese Commissie een vol punt van dat tekort af te halen, maar de Italianen boden 2,04% middels lagere ambternarenpensioenen en SUV-belasting. De Europese Commissie heeft de Italiaanse regering laten weten dat wanneer zij deze voorstellen voor 2019 door het parlement jast, de EC afziet van een buitensporig-tekortprocedure. Dit betekent niet dat de laarslandiërs onder het Brusselse juk vandaan zijn. Eurocommissaris Valdis Dombrovskis laat weten dat deze oplossing 'niet ideaal' is, maar het voorkomt in ieder geval 'opening the excessive deficit procedure at this stage' en 'it corrects the situation of serious non-compliance.' Krijgt de coalitie van Lega en de Vijfsterrenbeweging niet de steun van het parlement dan kan de strafprocedure in januari alweer van stal worden gehaald. Voorlopig viert vice-premier Matteo Salvini (Lega) de 'victory of common sense for the good of Italian citizens' waarbij hij premier Giuseppe Conte veren in de achterste steekt voor zijn met 'competence, seriousness and firmness' doorspekte optreden tijdens de onderhandelingen. Grootspraak of niet, de financiële markten belonen de Zuid-Europeanen voor de (voorlopige) verzoening met Brussel. De Italiaanse tienjaarsrente duikt vijf procentjes naar 2,78% waarmee de laagste stand sinds september wordt aangetikt. De Borsa Italiana plust een kleine twee procent. Nu maar hopen dat die economische voorspelling over de Italiaanse groeicijfers feilloos is en die dekselse Fransen in de pas willen gaan lopen.

Linktip: Energie vergelijken