2 topics
#irish-backstop

Brexit: wat is nu het probleem met de Noord-Ierse grens?

'Irish backstop' kent u die uitdrukking? Gaat over de grens tussen Noord-Ierland, onderdeel van het Verenigd Koninkrijk, en de Ierse Republiek. U herinnert zich vast nog wel dat er sinds mensenheugenis gezeik was om die grens. Daar kwam verandering in met het Goedevrijdagakkoord. Dat trad pas in werking in 1999. Een kleine twintig jaar geleden hebben we dus nog een strijd moeten beslechten tussen twee Europese facties die allebei high waren op een dampend mengsel van nationalisme en godsdienstwaanzin. Dat het gelukt is, is een prestatie van formaat (Chelsea Clinton schreef haar MA-thesis geschiedenis over de rol die haar vader in het proces heeft gespeeld, maar dat is een ander verhaal). Maar die grens blijft een heet hangijzer. Het is geen linie van prikkeldraad, wachttorens, zoeklichten en andere historische parafernalia, maar een grillige lijn die dwars door huizen, scholen en zelfs een kerkhof loopt. Nog belangrijker is dat de grens open is, omdat Ierland en het VK allebei lid zijn van de EU. Het probleem is wat er moet gebeuren als het VK en de EU eenmaal gescheiden zijn. Economisch, maar ook politiek zou een harde grens met checkpoints weleens gevaarlijk kunnen zijn. Die grens kan zomaar veranderen in een frontlinie. Daarom is er in het Brexit-akkoord dat premier Theresa May met de EU was overeengekomen (en wat in het Lagerhuis is weggestemd) een provisie opgenomen over de zogenaamde 'Irish backstop'. Effectief is het een verzekering om ervoor te zorgen dat als de EU en het VK er niet uitkomen om tot een alomvattende (handels)deal te komen in de transitieperiode die ingaat in maart van dit jaar en uiterlijk tot 2022 duurt, er toch geen harde grens komt tussen het VK en Ierland. Zolang er geen overeenkomst ligt tussen het VK en de EU, blijft Noord-Ierland voor onbepaalde tijd lid van de Europese Interne Markt en de Europese douane-unie. Aangezien Noord-Ierland onderdeel is van het Verenigd Koninkrijk, kan Brexit in principe tot in het oneindige worden doorgeschoven. Daar zijn nogal wat Brexiteers tegen, niet in de laatste plaats omdat de Britten dan afhankelijk zijn van het handelsbeleid van de EU en niet op eigen houtje handelsverdragen kunnen sluiten, en daarom sneuvelde Mays voorstel in het Lagerhuis. To add insult to injury: Brussel zegt nu dat het onder geen beding akkoord gaat met een Brexit-deal zonder Irish backstop. Volgt u het nog? TL;DR: chaos.

Brexit-update: May zou een dealtje hebben gesloten

Net als je denkt dat premier May zichzelf van pure ellende wel zal hebben opgesloten in haar slaapkamer met een fles gin en een shotgun, gloort er een sprankje hoop. May zou een aantal concessies van de EU hebben binnengesleept. Inzet is de Noord-Ierse grens. Waanzinnigen hebben de neiging elkaar daar de hersens in te slaan, maar het gaat nu al twintig jaar goed. Dat is fijn en dat willen beide kanten graag zo houden. Ook handel speelt natuurlijk een rol. Daarom is de toekomst van die grens belangrijk. Naar het schijnt is de oplossing er nu in gelegen dat het gehele Verenigd Koninkrijk effectief binnen de douane-unie blijft én dat de EU checks kan uitvoeren 'in market'. Dat betekent dat dit niet aan de grenzen hoeft te gebeuren, maar bijvoorbeeld in fabrieken waar producten worden gemaakt. Dat zou het grensprobleem oplossen en niet leiden tot een völlig absperren en gezellige rellen van godsdienstwaanzinnigen. Volgens insiders zou dit het Verenigd Koninkrijk een status geven ten opzichte van de EU die vergelijkbaar is met Canada. Klinkt als best aardig nieuws. Het is de vraag of de berichtgeving klopt, maar zelfs als dat het geval is, moet May nog altijd een meerderheid in het Lagerhuis weten te overtuigen van haar plannen. Misschien dus nog geen reden voor feest, maar wel om in ieder geval de patronen uit het wapen in Mays nachtkastje te halen.

Linktip: Energie vergelijken