Misschien stoppen we iets meer belastinggeld in het pensioenstelsel dan echt nodig

De Nederlandse werknemer wordt aardig in de watten gelegd met de fiscale regelingen rond zijn pensioentje. De inleg is vrijgesteld van loonheffingen, de opbouw wordt niet belast met de spaartaks en na pensionering wordt over de uitkering een verlaagd tarief voor de inkomstenbelasting geheven. Komend jaar kost dit geintje de belastingbetaler €15,2 miljard (sommetje over 2014-2019 vindt u helemaal beneden. Aan aow gaat in 2019 €37 miljard uitgegeven worden). De OESO klettert vandaag de jaarlijkse Outlook over pesjoenen op de telex-pdf en plaatst die fiscale faciliteiten in internationaal perspectief: wat is de contante waarde van al die belastingvoordelen voor pensioenopbouwers? Nederlandje blijkt in internationaal verband scheutig (GROTER).

Lees verder

DNB vreest boekhoudfraude bij zwakkere pensioenfondsen

Mocht het beursklimaat blijven kwakkelen, de rente niet gaan stijgen en Den Haag ook vandaag geen stap verder komen met een nieuw pensioenstelsel, dan volgen vanaf 2020 kortingen op 10 miljoen pensioenen. Tenzij je als pensioenfonds de boekhouding oppoetst, maar daarover zo na een paar duidende regels meer. De dekkingsgraad van veel fondsen ligt momenteel al bijna vijf jaar onder de 104,3%, wat volgens de regels te laag voor te lang betekent. Dus moeten fondsen op grond van de Pensioenwet de dekkingsgraad verhogen. Dat kan op twee manieren: een superieur rendement op de beleggingen halen en/of de pensioenuitkeringen verlagen. De dekkingsgraad is zoals u weet het resultaat van de beleggingen gedeeld door de toekomstige pensioenuitkeringen (100 aan beleggingen/100 aan uitkeringen=dekkingsgraad van 1 of 100%). Stijgen de beleggingen niet voldoende, dan volgt uit het sommetje dat slechts kortingen op de uitkeringen resteren. Tenzij we terugkeren naar de hierboven genoemde tenzij. Plak op de beleggingen een wat hogere waarde dan de werkelijke waarde en dan ben je er ook. Het klinkt als praktijken die je bij Ahold/Imtech/Enron en de rest van de rauwe zakenwereld zou verwachten, maar onze eigen solidaire coöperatieve collectieve door sociale partners bestuurde not-for-profit pensioenfondsen draaien hun hand hier kennelijk ook niet voor om. Want wij zeggen het niet, maar DNB. Blijkens de zojuist gepubliceerde Toezichtagenda 2019 is onze pensioentoezichthouder in ieder geval doodsbenauwd voor een stukje boekhoudfraude: 'DNB bewaakt dat betrokken pensioenfondsen hun financiële positie ook in de aanloop van zo’n potentieel kortingsmoment adequaat blijven weergeven. DNB gaat hier extra aandacht aan geven en zal fondsen wijzen op niet acceptabele waarderingen en wijzigingen in de balans'. Dus, wil DNB maar zeggen, ga bijvoorbeeld niet aan je taxateur vragen om de waarde van de onroerendgoedportefeuille op te krikken. Sluiten we af met een klein lichtpunt voor wie hartje Robin Hood: de vorige pensioenfraude draaide om de portemonnee van het pensioenbestuur en vastgoedjongens; bij de door DNB gevreesde fraude draait het om de portemonnee van gepensioneerden.

DEN HAAG - Minister Wouter Koolmees (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) en premier Mark Rutte in de Tweede Kamer voor het plenaire debat (die van dinsdag, red.) over de misgelopen onderhandelingen rond een nieuw pensioenakkoord. ANP KOEN VAN WEEL

Regering heeft de polder niet nodig voor een nieuw pensioenstelsel (kijk maar naar Shell)

Het pensioenakkoord is op het allerlaatste nippertje geklapt en nu lijkt niemand meer te weten hoe het moet met onze pensioenen (LOL). Een stapel experts deed tijdens een symposium bij pensioenadviseur Mercer goeie voorstellen, waarvan meer akte daar en hier in het kort: de huidige pensioenwetgeving maakt het voor bedrijven/sectoren/pensioenfondsen reeds mogelijk om de door dit kabinet gewenste persoonlijke pensioenpotten in te voeren. Voor een blauwdruk van dat persoonlijke pensioen kan men terecht bij Shell. Daar heeft men de wettelijke mogelijkheden omgezet in best iets moois. In de opbouwfase gaan de premies in een persoonlijke pensioenpot en dan mogen de werknemers zelf kiezen uit een beleggingsmix naar keuze. Vanaf 58-jarige leeftijd kunnen de werknemers hun opgebouwde kapitaaltje overhevelen naar het Shell-collectief om de uitkeringen alvast min of meer zeker te stellen en het langleven- of overlijdensrisico te delen (twee bloedstollende filmpjes daarover hier en daar). Wat betreft de experts is dit een werkbaar model voor bedrijven/sectoren/fondsen die af willen van de huidige salaris/diensttijd-regelingen die enkel leiden tot gezanik, gemopper en schijnzekerheid (voor wat duiding zie deze lange longread). Daarnaast vallen die potten te prefereren boven de verbouwingsoperatie van uw pensioen zoals voorgesteld door de firma Biereco de vakbonden. Resteren nog enkele vragen: hoe kan de regering met een beetje gezonde druk helpen bij de overstap naar persoonlijke potten (in een aantal gevallen is toestemming van de bonden nog nodig, zie bijvoorbeeld deze uitleg van pensioenminister Wouter Koolmees). En wat gaan we doen met de vermaledijde doorsneepremie? (Rechtszaken-alerts hier). Last but belangrijkst, durft de regering het aan om zonder polder stappen voorwaarts te zetten? In ieder geval volgt morgen om kwart voor vijf een reconstructie in de Tweede Kamer van de geklapte pensioenbesprekingen en daar hebben we #zinin. Een voorproef daarvan vindt u vandaag in dit feitenrelaas (met weinig interessante dingen), antwoorden op Kamervragen van 50PLUS  (met uitleg over het vakbondsvoorstel) en de PvdA (hiero): het kabinet stelde €7 miljard beschikbaar voor de komende 15 jaar; alleen al de wens van de bonden om de stijgende AOW-leeftijd in te dammen kost structureel €6 miljard per jaar. Ging derhalve niet werken.

Boem! Beurzen weer onderuit, winst over 2018 door de plee getrokken

We vroegen het ons laatst al af: het ging al een tijdje zo lekker op de beurs, wanneer komt die klap? Nou, vandaag kleurden de schermen van de handelaren weer rood, roder en roodst (plaatje hierboven ter illustratie). De indices op Wall Street zijn alweer zo hard gezakt dat alle winst van 2018 alweer weggepoetst is. Maar hoe komt dat nou? De Amerikaanse economie draaide toch als een tierelier? Grootste boosdoeners: techbedrijven. Apple is alweer een tijdje op z’n retour, en zelfs Amazon heeft het moeilijk (Jeff Bezos staat op minus $ 42 miljard). Facebook, ook al onder vuur. Ook Amerikaanse retailers sleuren in hun val de hele beurs met zich mee. Het aandeel Boeing heeft een daling ingezet. Oh, en niet te vergeten de ruzie over de rente tussen president en centrale bank (nee, we hebben het NIET over Turkije) Maar de onzekerheid is wereldwijd natuurlijk: handelsoorlogje met China, Brexitgedoetjes en Italiaanse toestanden met de euro. Enfin, als belegger gaat u dus he-le-maal naar de klote. CNN heeft het zelfs al over een ‘freakout’ onder beleggers, ook nu de olieprijzen hard onderuit gaan. Kortom, malaise alom, bijvoorbeeld onder hedgefunds. Maar ook zonder zelf te beleggen bent u de pineut, want uw pensioenfonds krijgt klappen, met dreigende pensioenkortingen tot gevolg (al dreigt u daar in uw hoedanigheid als belastingbetaler dan weer voor op te moeten draaien). Nee, beter vlucht u veilig in crypto’s. Oh nee, wacht.

Pijnlijk rekenfoutje! Geen 228.000 maar 856.000 werknemers moeten het doen zonder pensioenopbouw

Uit een hertelling van het CBS blijkt dat niet 4%, maar 13% van de werknemers het moet stellen zonder pensioenopbouw via de werkgever. Dat zijn een whopping 628.000 meer mensen dan iedereen eigenlijk altijd heeft gedacht. Een op de kleine 8 van de werknemers behoort volgens de nieuwste cijfers tot de witte vlek - het deel van de werknemers tussen de 21 jaar en aow-leeftijd dat geen pensioen opbouwt. Beleidsmakers dachten altijd dat de witte vlek een mineur probleem betrof. Vaak uitzendkrachten die iets langer dan gewone werknemers op deelname aan een pensioenregeling moeten wachten en mensen met een laag inkomen (regelingen kennen een aow-franchise, het gedeelte van het salaris waarover geen pensioen wordt opgebouwd. Laag (voltijds-)salaris betekent geen opbouw). Maar het blijkt dus heel anders te liggen. Keiveel uitzendkrachten bouwen geen pensioen op, terwijl dat volgens de regels zou moeten. Nog meer werknemers schijnen een te laag jaarinkomen te hebben om boven de aow-franchise uit te komen. En nu moet nader uitgezocht worden waarom deze telling van het CBS volstrekt andere info oplevert dan eerdere tellingen. En of de telling klopt. If true, dan is jarenlang beleid gevoerd op basis van verkeerde informatie. Volgens pensioenminister Wouter Koolmees betekent dit 'dat de onderzoeken naar de witte vlek van de afgelopen jaren een onderschatting hebben gegeven'. Met bonuspunten voor onderschatting en wat deed Oranje gisteravond dan tot vijf voor negen in Gelsenkirchen? Afijn, sluiten we af met wie er geen pensioen mogen opbouwen bij de baas: 'Uit het onderzoek naar de witte vlek blijkt dat de helft van de witte werknemers (dat slaat niet op de huidskleur, red.) jonger is dan 35 jaar. Andere kenmerken die oververtegenwoordigd zijn in deze groep, zijn: 1e generatie migratieachtergrond, alleenstaand, laag huishoudinkomen, geen eigen woningbezit, minder dan modaal inkomen, flexibel dienstverband, werkzaam in de commerciële dienstverlening en werkzaam bij jonge (jonger dan twee jaar) en kleine (1 tot 10 personen) bedrijven'. Veel plezier bij uw startup. Nu hopen dat de pensioenonderhandelaars deze cijfers meenemen bij het optuigen van het nieuwe stelsel en eerst naar de verplichtstelling van werknemers kijken, alvorens over verplichte pensioenen voor zzp'ers te beginnen. Het huidige stelsel blijkt in ieder geval weer een stuk brakker dan we al wisten.

Drama: de polder wordt het nooit eens over uw pensioen

Het pensioenstelsel is de Nederlandse variant van de Sagrada Família. Eind mei leek het bouwwerk toch echt voltooid te gaan worden, maar mede dankzij dwarse vakbonden is dat nog een utopie. Zelfs een tussenkomst van onze goedlachse minister-president mocht niet baten, want hij was het gratis bier vergeten. Volgens De Telegraaf liggen alle partijen inmiddels weer 'op ramkoers', omdat het bod van het kabinet (AOW leeftijd in 2024 naar 67 ipv 2021) 'te mager' is. Vakbonden en partijen aan de linkerzijde zouden dit naar 2025 willen doorschuiven. Zij willen bovendien duidelijkheid over de stijging van de AOW-leeftijd op langere termijn. Momenteel is deze gekoppeld aan de levensverwachting. Links+vakbonden willen dat als de levensverwachting een jaartje stijgt, u een half jaar extra werkt en een half jaar extra pensioneert. Rutte wil de hete aardappel doorschuiven aan een adviescommissie. Verder willen de bonden de RVU-boete (=boete op verkapt vroegpensioen en bekend van de Belastingdienst) afschaffen en Rutte deze halveren. Komt het kabinet deze week niet met een beter aanbod dan dreigen vakbonden de stekker uit de onderhandelingen te trekken. Om de boel nog iets gecompliceerder te maken willen ouderenorganisaties aanschuiven bij het pensioendebat, omzet zij zich niet vertegenwoordigd voelen door de vakbonden. HAHAHAHA. Rest de vraag: hoe komen we uit deze impasse? Uiteraard heeft Annemarie van Gaal onder genot van haar zondagse wijntje weer 'een list' bedacht. Onder het Witteveenkader bouwt men sinds enige tijd boven de €100.000 geen pensioen meer op via het salaris. Van Gaal wil dat verlagen naar €40.000. 'Als we de inkomensgrens van €40.000 per jaar aanhouden voor pensioenopbouw, dan heeft iedereen de kans om een redelijk pensioen op te bouwen en zijn er op termijn geen extreem hoge pensioenen meer uit te keren door de pensioenfondsen.' Of we hebben straks heel veel mensen die het vrijgekomen loon niet in een pensioen stopten, maar opmaken aan flatscreens, wijn en vakanties. Kan ook. 

Rutte haalt nachtje door maar helaas: geen pensioenakkoord

'Leuk dat jullie er allemaal zijn.' Dat zei premier Mark Rutte gisteravond toen hij aan kwam fietsen om mee te onderhandelen over het pensioenakkoord. Negen uur later, om zes uur 's ochtends, was zijn stemming beduidend minder. Rutte, minister Koolmees (Pensioenen), de vakbonden en werkgeversorganisaties zijn echt 'tot het gaatje gegaan', natuurlijk zonder succes en dat gaat iedereen nu even 'op zich laten inwerken'. Het kabinet heeft dus tevergeefs z'n maarschalk ingezet, en over het waarom van dat falen zeggen de sociale partners niets. Wel hoorde BNR dat de FNV nog immer harde eisen stelt als wisselgeld voor onder andere het afschaffen van de doorsneepremie. Het grote doel van de vakbonden is nu om door werkgevers betaald vroegpensioen veilig te stellen plus een achterlijk dure tijdelijke bevriezing van de AOW-leeftijd op 66 jaar. Verder weten we dat FNV-kopstukken Tuur Elzinga en Han Busker woensdagavond nog tegen hun leden zeiden dat 'de afstand groot is' tussen hun wereld en die van Rutte III. In de loop van volgende week vervolgt het overleg, en dan wordt het wellicht tijd voor het kabinet om een andere troefkaart uit te spelen: afscheid nemen van de vakbonden. Enfin, nadere nachtelijke marathonsessies zijn voor Rutte geen probleem, want dat is volgens mensen om hem heen 'een bionische man' en 'hij heeft een ongelooflijke energie'. Hoe dat voor de FNV-onderhandelaars zit weten we niet, maar waarschijnlijk houdt de blik op gratis bier hen scherp.

Pensioenfondsen melden bloedbad. Vakbonden willen vroegpensioen

In een maand tijd bijna 3% van je beleggingsportefeuille zien verdampen? Het overkwam 's lands grootste pensioenfonds ABP waar de beleggingsportefeuille in oktober kromp van €419 miljard naar €407 miljard. Daarmee daalde de dekkingsgraad van het ambtenarenfonds naar 102,1% (september: 105,9%). Elektrofonds PME ging bijna 2,9%-punt neer om op 100,5% uit te komen. Het kleine fonds voor de verloskundigen duikelde met vergelijkbare procentpunten naar iets van (dat mag iets duidelijker, dames!) 86%. Eerder las u al over de klappen bij metaalfonds PMT, de voorspelling van het bloedbad en voor wie meer wil weten over dekkingsgraden is er een explainer. Deze klappen komen op een interessant moment.  Aan de hand van de huidige rekenregels moeten miljoenen pensioenen volgend jaar mogelijk gekort gaan worden, en wegens bloody oktober wordt die kans alleen maar groter. Maar de vakbonden en de oppositie zien pensioenkortingen niet zitten. Dus vinden er onderhandelingen plaats tussen werkgevers, werknemers en Rutte persoonlijk om tot een pensioenakkoord te komen. Daarvan weten tot nu toe het volgende: de vakbonden hebben een plan bedacht om het huidige stelsel met al zijn gebreken overeind te houden, maar de rekenrente en de buffereisen zo aan te passen dat pensioenen niet hoeven te worden gekort, maar wel kunnen worden geïndexeerd. Alleen ziet het kabinet dat van die rekenrente anders, dus dat onderdeel wordt geparkeerd. Naast de parkeerplek van de zzp'ers. De onderhandelaars worden het daar niet over eens, dus krijgen zzp'ers voorlopig geen pensioenverplichting om de oren. De strijd schijnt zich nu toe te spitsen op een tijdelijk lagere aow-leeftijd (wat blafveel belastinggeld kost) en een door de werkgevers te betalen vroegpensioen. De persoonlijke pensioenpotten, ooit opgenomen in het regeerakkoord, lijken te sneuvelen. Kortom, de jongere pensioendeelnemer schiet waarschijnlijk geen moer op met het pensioenakkoord, maar dan had die jongere ook maar geen werknemer moeten worden in een vergrijzend land.

Update:
Pensioenfonds dokters en zusters (na ABP de grootste) meldt zojuist een dekkingsgraad van 100,4% (september: 103,4%).

Update:
'Bedrijven (dus niet particulieren, red.) die zzp’ers inhuren, moeten voor hen pensioenpremie gaan betalen. Dit is een voorwaarde die de vakbeweging stelt in de onderhandelingen over een nieuw pensioenstelsel', meldt de Volkskrant

Foto: DEN HAAG - Premier Mark Rutte komt aan bij het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid voor het pensioenoverleg. ANP ROBIN VAN LONKHUIJSEN 14-11-2018

Nog even een explainer van het huidige pensioenstelsel voordat we een nieuw stelsel krijgen

Het schijnt toch echt zo te zijn dat werkgevers, werknemers en Den Haag binnenkort met een pensioenakkoord gaan komen. Een handig moment om het huidige stelsel af te sluiten met een explainer, opdat we het nieuwe goed begrijpen. Gaan we doen in zes vragen. Beetje van dik hout zage men planken zonder de uitzonderingen, anders wordt dit topic een boek. De focus ligt op dekkingsgraden en de rekenrente, want daar gaan vermoedelijk de grootste veranderingen volgen. De bekende gebreken (slechte aansluiting arbeidsmarkt, weinig flexibiliteit, etc.) zag u in deze film en blijven vermoedelijk bestaan. Komen die vragen over het stelsel dat verdwijnt.

Lees verder

Als eerste der giganten. Pensioenfonds PMT bezwijkt onder de oktober-klappen

We vermoedden eind oktober dat de slechte beursmaand pensioenfondsen hard zou gaan raken. Rente en aandelen gingen omlaag en dat is voor pensioen een vervelende combinatie. Vandaag lezen we dan ook dat de dekkingsgraad van Pensioenfonds PMT, het fonds voor de 1,2 mio mensen die werk(t)en in de metaal en techniek, met 2,7%-punt daalt. Dat legt PMT zelf uit: 'Het totale vermogen t.b.v. de dekkingsgraad is in de maand oktober gedaald van €72,3 miljard naar €71,2 miljard. De dekkingsgraad is hierdoor met 1,6-procentpunt gedaald'. En bij dat verlies van 1 miljard plus 100 miljoen blijft het niet, want: 'De pensioenverplichtingen (=alle toekomstige pensioenuitkeringen, red.) zijn in oktober gestegen van €69,1 miljard naar €69,8 miljard. De daling van de rente (van 1,6% naar 1,56%, red.) veroorzaakt een stijging van de pensioenverplichtingen. De dekkingsgraad is hierdoor met circa 1,1-procentpunt gedaald'. En zo komen we uit op de 101,9% die u ziet in het plaatje boven. Is dat nou erg? Nog niet heel, maar de kans op pensioenkortingen voor de mensen in de metaalsector wordt groter. In december 2019 moet de beleidsdekkingsgraad van PMT boven de 104,3% liggen om kortingen te voorkomen (beleidsdekkingsgraad oktober=102,5%, ongeveer 0,6%-punt hoger dan PMT in het herstelplan had gehoopt, dus dat gaat dan wel weer goed). Wetende dat de beleidsdekkingsgraad het gemiddelde is van de dekkingsgraden over de laatste twaalf maanden doet oktober er voor volgend jaar niet toe. De echte teller gaat voor de december-2019-beleidsdekkingsgraad pas per januari a.s. lopen. Toch zou het fijn zijn als de beleggingsafdeling van PMT voor die tijd nog een paar miljardjes weet binnen te harken en/of Draghi de rente verhoogt, zodat het fonds 2019 binnenwandelt met een gunstige dekkingsgraad. PMT staat qua grootte op plaats nummer 3, de andere grote pensioenfondsen komen ergens deze week met hun cijfers (aanvoerder en ambtenarenfonds ABP donderdag). Afgaande op PMT zal ook dat weinig vrolijk nieuws worden. Wij vrezen derhalve nog steeds voor de miljoenen pensioenkortingen des doods -en onder die link vindt u ook meer dekkingsgradenduiding en kortingenescapes. Geinig detail: was het vakbondsplan voor een nieuw pensioenstelsel reeds ingevoerd, dan zouden de metaalbewerkers niet malen om een korting en hun pensioenen deze maand met 0,19% geïndexeerd zien worden (dat nieuwe pensioenstelsel is er overigens bijna, want Rutte persoonlijk bemoeit zich ermee).

Linktip: Energie vergelijken