Een harde brexit doet even pijn in Nederland, maar niet overal evenveel

Waarom niet nog eens een extra onderzoekje eruit gooien voor wat betreft de kortetermijngevolgen van de aanstaande (als er niet iets heel geks gebeurt in de tussentijd) brexit. Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) borduurt voort op eerder onderzoek naar de blootstelling van bedrijfstakken aan de Brexit en de kosten per bedrijfstak van de Brexit in Nederlandse regio’s. Daaruit bleek dat Nederlandse provincies en bedrijfstakken harder getroffen worden dan andere Europese landen. Dat is ook niet heel verwonderlijk, want na absolute nummer 1 Duitsland is het VK een belangrijke handelspartner van Nederland. Dit keer kijken de onderzoekers aldus vooral naar de 'de initiële gevolgen' van het vertrek van de Britjes uit de EU, en dan de gevolgen van een harde brexit voordat bedrijven op de gewijzigde situatie hebben kunnen reageren. Overigens mogen we dit geen no-deal noemen van het PBL, want dan is er helemaal geen houvast en met nog meer totaalchaos als gevolg. Het PBL gaat hier uit van de gangbare WTO-tarieven. 'Zo wordt duidelijk waar de gevolgen van een Brexit potentieel het grootst zijn en daarmee waar beleid rekening mee moet houden in verband met mogelijke consequenties van een Brexit. Eveneens wordt duidelijk voor welke bedrijfstakken een goede voorbereiding op de Brexit van belang is', aldus het PBL (pdf). Het bedrijfsleven kan, ondanks dat Stef Blok de urgentie van de zaak al zo goed wist te onderschrijven, nooit genoeg gewaarschuwd zijn zullen we maar zeggen. Nou goed, door naar de bevindingen dan. De concurrentiepositie van de voedingsmiddelenindustrie en in mindere mate van de landbouw, chemie en handel zal verzwakken. Daar tegenover staat dat in de dienstverlenende sector, zoals financiële diensten, telecom en reisorganisaties de concurrentiepositie juist versterkt (opklikplaatje):

Lees verder

Whoop. 25.000 Hollandse banen gewipt bij harde brexit

Vraag ons gerust hoe ze het berekend hebben, want dan verwijzen wij u met alle liefde door naar IWH (via). Een Duits instituut voor de economie dat met een gestileerde world input-output tabel heeft vastgesteld wat een harde brexit doet voor de werkgelegenheid wereldwijd (en met uitzondering van het VK, want daar breekt de zon door op de dag dat ze weer soeverein zijn). Het zal u verbazen, maar hoe meer handel een land drijft met het VK, hoe groter de klappen. En minder verbazingwekkend is dat ook China last gaat krijgen van een no deal. Gaan we even knippen/plakken want dan krijgt u meteen wat meer info over de tabel: 'If the UK leaves the EU without an agreement on international trade in goods and services many countries will be affected by the corresponding decline in exports to the UK. Since production is organized in global value chains not only firms in the remaining EU countries will suffer from declining exports to the UK but also firms which supply intermediate inputs to firms that deliver final goods to the UK. The international integration of trade can be disentangled using World Input-Output Tables'. Die wereldwijde waardeketens worden dus allemaal de moeder ruw in hun slaap verstoord als de Britjes op 29 maart de EU verlaten zonder akkoord. In Duitsland leidt dat tot pijn in de auto-industrie, Bulgaarse boeren altijd de sjaak en 60k Chinezen krijgen de zak. Afijn en komt-ie: de gevolgen voor de werkgelegenheid van een no-dealbrexit en daaropvolgende situatie dat de Britse import -zoals IWH veronderstelt- daalt met 25% in twee grafiekjes (groß):

Lees verder

Stef Blok zet zichzelf voor schut voor het Nederlands bedrijfsleven

Zomaar een stukje tekst uit de Volkskrant over Stef Blok, nadat bekend was geworden dat hij Halbe Zijlstra ging opvolgen als minister van BuZa: 'Blok was in het vorige kabinet de minst gekende en gewaardeerde minister, en toch hoorde je tijdens de formatie dat er meer Stef Blokjes in Rutte III zouden moeten zitten. Waarom? Vanwege zijn onverwoestbare saaiheid.' Is dan toch mooi, dat meest kleurloze man in het kabinet dit bovenstaande plaatje voor het bedrijfsleven over heeft? En het is nodig ook, bleek al eind vorig jaar en wij citeren onszelf: 'Ja, de overheid maakt zich zorgen, en de belangclubjes ook. Maar in de Volksblendle lezen we dat de ondernemers zelf vooral nuchter zijn. Af en toe belletje naar het brexit-loket, maar dat is het dan ook wel. En dat terwijl er best wel wat geregeld moet worden: het regelen van een douanenummer, het doorrekenen van de effecten op de kostprijs van de invoerheffingen van de WTO en het bekijken hoe het zit met spullen die van Groot-Brittannië moeten worden ingevoerd om het productieproces draaiend te houden, aldus VNO-NCW.' Die nuchterheid verdween nadat een op handen zijnde deal door het Lagerhuis massaal werd weggestemd. Een no deal was eerst onvoorstelbaar, maar met nog 43 dagen op de klok is het tijd voor verstrekkende maatregelen, zoals die foto hierboven. Welk marketingbureau die blauwe figuur heeft verzonnen en wat hiervoor betaald is, komen we wellicht nog eens tegen in een begrotingslijstje van het ministerie. Maar dat het extra aandacht creëert is duidelijk. Men veinst enthousiasme, collega's maken grapjes waar anderen weer op inspelen en zo is Stef Blok opeens trending, te midden van al het valentijnsgeweld en ander inteelnieuws (zie hieronder). Als er iets van de aandacht die Blok nu krijgt ook naar zijn nobele boodschap gaat, is het een geslaagde actie. Best knap van een onverwoestbaar saaie man.

Lees verder

Keiveel handelsverdragen sluiten in korte tijd blijkt toch best moeilijk

Wisten wij natuurlijk wel, want wij zijn niet naïef zoals David Davis, de Brexiteer schuine streep ex-Brexitminister. Die zei nog voor het referendum (met die typische Brexiteer-expertise van economie, handel en de grotemensenwereld) dat het supersimpel zou zijn om nieuwe handelsverdragen te sluiten. Want iedereen zou staan te springen om zonder de EU erbij met het VK het bed in te duiken. Niet dus. De Brexitklok tikt door, een no deal-scenario wordt met de dag waarschijnlijker en tot nu hebben de Britjes al zeven landen zo ver gekregen om een handelsverdrag te sluiten. Of meer specifiek: het gaat kopietjes van speciale handelsverdragen die de landen al hebben met de EU (zogeheten preferential EU free trade agreements), en die de UK door willen rollen in het kader van de continuïteit. Zeven landen. Of beter gezegd: landjes, want het gaat om handel ter waarde van 16 miljard pond. Dat is niet veel, want de UK had ingezet op in totaal 69 van dit soort verdragen van in totaal 117 miljard pond. Dat schiet dus niet zo op. Komt nog bij dat de echt grote vissen uit die vijver (bijvoorbeeld Turkije en Japan) een beetje moeilijk doen, en dat is niet zo gek, gezien de zwakke onderhandelingspositie waarin het VK zichzelf heeft gemanoeuvreerd. De toch altijd zo beleefde Japanners zeggen zelfs ronduit dat ze het VK gaan dwingen tot gunstigere voorwaarden voor Japan dan Japan destijd met de EU heeft bedongen. Andere landen hebben het VK al gevraagd om, in ruil voor gunstige deals, een oogje toe te knijpen wat betreft mensenrechtendingetjes. Lobbyisten voor de vleesindustrie in de V.S. stellen dat de Britten bij het importeren van Amerikaans vlees wel wat soepeler moeten zijn als het gaat om in antibiotica-gedrenkt voedsel en varkenvlees vol ractopamine (wat?), een goedje dat in de EU verboden is. En oh ja, de befaamde Amerikaanse chloorkip moet ook weer op de Britse eettafels. Dankzij die vermaledijde Brusselse dictatoriale regelzucht wordt u nu in uw vrijheid beperkt om chloorkip te eten, maar de Britten zijn straks vrij om die meuk weer te importeren en op te vreten. Eet smakelijk en succes nog even met die onderhandelingen, prutsers.

Britse premier: brexit-deal kost iets meer tijd, geen stress

Liefhebbers van verhitte Britse parlementaire debatten over de brexit kunnen deze week weer hun hartje ophalen. Aanstaande donderdag gaat premier Theresa May in debat met het Lagerhuis over de vorderingen van de toch weer geopende brexit-onderhandelingen met de EU en over de vraag what's next. Maar eerst laat May vanmiddag een statement los, met als boodschap: geef me iets meer tijd, maar 'We now all need to hold our nerve' want het komt allemaal goed. Daarmee wil May de suggestie weerspreken dat ze de boel doelbewust op de laatste minuut laat aankomen om het parlement tussen een rampzalige no-deal - volgens Malta het equivalent van een atoombom - en haar deal te laten kiezen. Of dat Brussel de zenuwen niet meer aankan en tóch op het laatste moment gaat schuiven. En in dat kader wil May volgens de FT juist niét dat pro-Europese parlementariërs gaan roepen om uitstel van de brexit, die toch echt voor 29 maart gepland staat. Inderdaad, May denkt dat ze nog iets kan veranderen aan de brexit-afspraken over de grens met Ierland, terwijl hoofdonderhandelaar voor de EU Michel Barnier gisteren nog een luid en duidelijk nee daarover liet horen. Hoe dan ook mag het Britse parlement op 27 februari gaan stemmen, verzekert May. Voor de optimist heeft Bloomberg het scenario geschetst waarin alles dan toch nog goedkomt en de premier al haar brexit-wetgeving op tijd door het parlement krijgt. Vorige keer ging ze eraf met 432 stemmen tegen en 202 voor. Cruciaal is dat May dan de steun van de Noord-Ierse Democratic Unionist Party weet te krijgen, en ook de hardline-Conservatieven enigszins in toom weet te houden. De kansberekening laten we maar aan u. Ondertussen stort de Britse economie in, mag het schiereiland zich verheugen op een stel teleurstellende handelsverdragen en worden de lijkzakken alvast klaargelegd, maar dat hoort er nu eenmaal bij.

Hele Britse economie stort ineen! Brexit strooit zand in de motor

Terwijl u de dagen zit te tellen totdat we de EU in zijn geheel gaan opheffen (lol), zorgt de vrijwillige exit van het Britse eiland voor nogal wat kopzorgen. Over de moeizame onderhandelingen en de schier onoverkomelijke obstakels, bezwaren en belangen kunt hier voldoende lezen, maar wat doet dit allemaal met de Britse economie nu? Daarvoor schakelen we door naar de Office of National Statistics dat gekeken heeft naar de cijfers van het vierde kwartaal van 2018. Komt 'ie: het bbp groeide met 0,2%, waardoor de groei van het bbp over heel 2018 op 1,4%, komt, de laagste groei sinds 2012. In de maand december was er zelfs sprake van krimp (0,4%), maar zo zegt de Britse Peter Hein van Mulligen: 'single month data can be volatile meaning quarterly figures often give a better indication of the health of the economy.' Vooruit dan maar. Neemt niet weg dat er behoorlijk wat zand in de motor zit. Investeringen van huishoudens liepen iets terug, maar bedrijven waren significant behoudender. Dat er in het bedrijfsleven nu voor het vierde kwartaal op rij minder de knip wordt getrokken wordt uiteraard als directe aanleiding voor de onzekerheid over brexit gezien. Nu spelen er meer zaken, zoals de handelsperikelen tussen China en de VS die ook elders in Europa en in ons eigen land doorwerken. Maar dat brexit zeker invloed heeft op de gebrekkige spilzucht van bedrijven op het eiland staat buiten kijf. Daarvoor hoeven we (naast een verwijzing naar nieuw onderzoek) allen maar te wijzen naar investeringen van de Britse auto-industrie in 2018 die gehalveerd zijn door brexit-angst. Of Barclays dat vermogen van klanten woensdag naar Ierland brengt, en de waarschuwingen van Airbus onlangs. Nou goed, wat doet het Britse pond? Die zegt alvast au, natuurlijk. Overigens is er al wel een handelsdeal met Zwitserland, de grootste (want ook de enige) sinds het referendum! En het noodlijdende Italië zoekt ook toenadering. Nou, idealiter nog een stuk of twintig verdragen te gaan en ze zijn er. Zien we dan of het de moeite waard is geweest. 

Weer goed brexit-nieuws voor Nederland: Britse bedrijven massaal hierheen

Is brexit nu goed of slecht? Dat is een heel ingewikkelde vraag die bijvoorbeeld uitnodigt tot moeilijk leesbare bespiegelingen vol metaforen over Brexiteers die met graagte van de white cliffs of Dover springen. Bovendien is het een geweldig onderwerp om familieruzies mee te ontketenen, want Brexit gaat niet alleen maar over de Britten en hun eilandmentaliteit, maar ook over de EU, migratie en nationale soevereiniteit. Wat uiteindelijk onherroepelijk leidt tot de bevestiging van Godwin's law. Maar bekijk het vanuit een ander perspectief en er is op zijn minst deels goed nieuws: de Nederlandse invalshoek leert dat Britse bedrijven, vooral in de financiële sector, maar wat graag naar ons land komen. 'About 250 companies are in talks with the Netherlands Foreign Investment Agency to potentially relocate activities to the country, according to a statement published on Saturday. The candidates would join 42 companies that made the move last year, and the 18 early birds in 2017.' Ook mediabedrijven, zoals Discovery (van het Channel), komen naar Nederland. Amsterdam mag zich in het bijzonder verheugen op het zelfverkozen afzinken van het Verenigd Koninkrijk. 'Amsterdam’s metropolitan area last year attracted 28 companies that opened new offices as a result of Brexit, the city said in a statement on Saturday, estimating that 1,937 Brexit-related jobs will be created over the next three years from the date of relocation, from 170 in 2018.' Op zich moeten we dit ook niet overschatten, want zoveel banen zijn er niet gemoeid met de financiële ondernemingen die ons land komen verrijken. Naar verwachting wordt Nederland door brexit een serieus grote speler op de Europese effectenmarkt. We zouden 90% van de Europese obligatiehandel in handen krijgen. Dan zijn dit geen heel indrukwekkende cijfers qua banen naar de mensen toe. Wat weer de vraag oproept of de baten wel opwegen tegen de kosten. Wat weer tot een onherroepelijke discussie leidt. Etc. ad infinitum.

Oh nee, wacht. Chaotische brexit kost u €500 per jaar

Met nog 49 dagen op de klok tot de brexit kunnen we u melden dat die nog steeds een totale puinzooi is. Daarom is het voor alles en iedereen wel zo verstandig om zich voor te bereiden op een no deal-scenario, en vandaag wordt maar weer eens duidelijk hoe weinig vrolijkmakend zo'n uittreding is. Waar economen van de Sociaal-Economische Raad eerder nog uitgingen van kosten à €164 per Nederlander per jaar, daar komen andere SEO-rekenmeesters nu uit op een bedrag van €500. De eerste ploeg gaat uit van gecumuleerde kosten à €10-16,7 (door minder innovatie) miljard tot 2030, terwijl de tweede ploeg zegt dat het daarbij slechts gaat om de kosten in 2030. En zo komt die tweede berekening uit op een Nederlands bbp-verlies van €60 miljard tot 2030, en is dat zelfs €100 miljard als we rekening houden met afremmende innovatie. Enfin, het is dus maar goed dat de Britse regering inmiddels een geheim plan - belastingen omlaag, meer overheidsuitgaven, dat werk - aan het boetseren is om de schade bij een no deal nog enigszins beperkt te houden. Sluiten we af met de laatste stand van zaken. Zoals u weet is premier Theresa May weer aan het praten geslagen in Brussel, maar dat schiet geen centimeter op want de EU wil de brexit-deal niet gaan veranderen. Heel veel succes dus aan de onderhandelingsteams aan beiden kanten die nu voor het eind van de maand, wanneer May en voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker elkaar weer zien, een doorbraak proberen te forceren. Tekenend voor de situatie, afgezien van de prachtprent hierboven: gisteren noemden May en EU-vertegenwoordigers de nieuwbakken gesprekken 'robust but constructive', maar volgens een bron kunnen we dat stukje constructieve prima uit deze zin halen. Geen wonder dat al die Britse flamingo's inmiddels onze kant op vliegen.

EU-voorzitter heeft heel veel zin in kansloze brexit-afspraak met Britten morgen

Het is dat de Poolse president van de Europese Raad Donald Tusk een klein beetje slist, waardoor de zin 'I've been wondering what the special place in hell looks like for those who promoted brexit without even a sketch of a plan of how to carry it safely' een zekere komische waarde heeft. Maar de zorgvuldig gekozen boodschap (filmpje hieronder, terug te lezen op Twitter) is kraakhelder. Was de sfeer al weinig verheffend tussen de EU en het VK, dan is die nu nog wat gekelderd. Tusk sprak deze woorden na een onderhoud met de Ierse premier Leo Varadkar in Brussel (foto), waarin hij de Ieren probeerde gerust te stellen met de toezegging dat de Europese Unie het land zal helpen bij het zoeken naar een oplossing in de impasse over de grens met Noord-Ierland. Tegelijkertijd werd de toon gezet voor de volgende afspraak, morgen, wanneer de Britse premier Theresa May langskomt. Tusk sprak de hoop uit dat May met werkbare ideeën naar hem toe komt, om daar vervolgens de niet mis te verstane tekst uit te spreken. Nu heeft Tusk altijd openlijk de hoop uitgesproken dat de Britse beslissing om de EU te verlaten zou worden teruggedraaid. In zijn toespraak kwam hij daar op terug, door te zeggen dat er op het Britse eiland geen draagvlak is voor Remain, bij May noch bij de oppositie. 

Lees verder

Fiscus gaat net doen alsof de Brexit niet bestaat

Van het westelijk front geen nieuws: de Britjes buitelen als vanouds over elkaar heen met kletspraatjes en wensdenken over hoe ze dan wél uit de EU kunnen stappen zonder hun kiezers in de verdoemenis te storten. Aan de goede kant van de Noordzee ondertussen was chef-onderhandelaar Barnier stiekem maar dus niet zo stiekem op de koffie bij Mark Rutte. Het was er vast supersaai want ze waren het roerend met elkaar eens: de Withdrawal Agreement zoals de EU die heeft gesloten met de Britse regering staat fier overeind, zo moet het, en niet anders. Dat de Britse regering intussen veelvuldig bakzeil heeft gehaald is jammer maar dat lossen ze intern maar op. Maar, aldus Rutte, de Britten moeten maar eens bedenken wat ze willen, want anders is een No Deal Brexit onvermijdelijk. Enfin, de koffieleut van vandaag was een vooropgezet foefje van Rutte en zijn staatssecretaris van Financiën Menno Snel. Want terwijl Rutte zijn babbeltje met Barnier deed, stuurde Snel een briefje naar de Tweede Kamer dat hij gewoon gaat doen alsof die hele Brexit niet doorgaat en dat moet Barnier natuurlijk niet horen. Is het 29 maart 2019, en is er geen deal? Niks aan de hand mensen, gewoon doorlopen! Tenminste, fiscaal gezien dan. Er komt namelijk een speciaal fiscaal overgangsrecht als het een harde Brexit wordt want het ‘is het voor burgers als gevolg van de onduidelijkheid waarschijnlijk moeilijk om zich een voorstelling te maken van wat er op hen afkomt in een no deal scenario.’ En het is ook zo’n gedoetje dat de Brexit midden in het jaar plaatsvindt, superonhandig qua administratie en zo, niet in de laatste plaats voor de Belastingdienst zelf. Dit betekent dat fiscaal gezien voor de belastingen wordt gedaan alsof het Verenigd Koninkrijk de Europese Unie nog niet verlaten heeft. De overgangsperiode moet een bepaalde periode duren (Snel weet nog niet hoe lang, waarschijnlijk de rest van het jaar) en dan met name voor een paar belangrijke belastingwetten (Snel weet nog niet precies welke), om burgers en bedrijven alvast wat duidelijkheid (haha!) te geven. Als voorbeeld geeft hij bijvoorbeeld Nederlanders die in het VK hun geld verdienen of bedrijven die nu nog een fiscale eenheid vormen met een Brits bedrijf (fiscale eenheid kan niet met een toko die buiten de EU gevestigd is). Snel benadrukt dat Het VK, nadat het zich terugtrekt, een derdewereldland derde land wordt en dient daardoor hetzelfde te worden behandeld als andere derde landen. Zoals Zimbabwe en Venezuela bijvoorbeeld. Enfin, details volgen later, Tweede Kamer krijgt twee weken om er wat te vinden, waarbij geldt ‘geen bericht is goed bericht’. Succes allemaal!

Linktip: Energie vergelijken