1152 topics
@W.J. Hilderink

Wat is toch die nieuwe economische theorie waarover iedereen het heeft?

Het Amerikaanse Congres is in 2019 verrijkt met de komst van ene Alexandria Ocasio-Cortez, kortweg AOC. Deze Representative is een lieveling van de media omdat ze allerlei radicale ideeën heeft. Dat doet het goed bij de pers die ook wel een keer is uitgeluld over een procentje hier en een ombuiginkje daar. Dus als AOC het heeft over een nieuwe economische 'theorie' die de Fed buitenspel zet en de overheid in principe onbeperkt geld laat drukken, luisteren we. Het gaat om 'Modern Monetary Theory' (MMT). 'MMT, which has been gaining support among high-profile Democrats, turns conventional economic policy on its head. Instead of leaving macroeconomic management to the interest-rate-setting committee of the Federal Reserve, MMTers believe it is best handled by government spending and taxation. The most provocative claim of the theory is that government deficits don’t matter in themselves for countries—such as the U.S.—that borrow in their own currencies.' Is dit nu veel nieuws onder de zon? Het lijkt op een loot aan de stam van het Keynesianisme. De overheid controle geven over de valuta van je land en de heilige graal van volledige werkgelegenheid bereiken door te rommelen met de knoppen van bestedingen en belastingen, what could possibly go wrong? Nou, best wel wat, natuurlijk, maar het aardige is dat je politici kan afstraffen voor gevoerd economisch beleid en dat ze de schuld niet kunnen afschuiven op monetair beleid - het zijn de fiscale beslissingen van de polletiek geweest. De vraag is alleen hoeveel schade politici kunnen aanrichten in de vier jaar dat ze aan de macht zijn. Nou best veel, lijkt ons, want het is niet alsof alle politiek-economische catastrofes die we in de geschiedenis hebben gezien, alleen voor rekening kwamen van mensen die langer dan vier jaar aan de macht waren.

Bestuurslid AFM doet the right thing, gaat lesgeven in speciaal onderwijs

Weet u wat een woord is dat geschrapt lijkt te zijn uit de Almanak der Rijken & Invloedrijken? 'Dienstbaarheid'. Iets terugdoen voor de samenleving op een niveau waar je je normaliter niet begeeft. Zeker in Nederland vinden we dat belegen. Vrijwilligerswerk kan er nog wel mee door, maar zoiets als de Lions of de Rotary vinden we vooral leuk voor om te lachen. Maar goed, dit is dan ook het land waar het mecenaat praktisch is uitgestorven. In Nederland moeten de (invloed)rijken iets terugdoen via erfbelasting en verder vinden we het een beetje mal. Maar dan rekenen we buiten Merel van Vroonhoven, bestuursvoorzitter bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM). Die begrijpt hoe het ook kan - en hoe het eigenlijk ook moet. Ze is op de top van haar kunnen en besluit dat het hoogtepunt het mooiste moment is om de samenleving op een andere manier te dienen. Uit het FD: 'Maar dienstbaarheid aan de samenleving blijft nog wel een issue, ook voor de financiële sector. Vroeger was die dienstbaarheid vanzelfsprekender. De samenleving is door het wegvallen van instituties als de kerk of de vereniging veel meer gesegregeerd. Er zijn minder verbindingen. Dat is een gemis want het leidt tot polarisatie. Dat maakt het moeilijker om échte problemen als het klimaat, of het pensioen, aan te pakken.'' Douze points voor mevrouw Van Vroonhoven. Deze vrouw kiest ervoor om in het speciaal onderwijs aan de slag te gaan. Juist nu, terwijl er sprake is van een groot tekort aan leerkrachten. Ja, dan heb je het gewoon begrepen. Dit is geen escapisme van de parttime vrouw, dit is dienstbaarheid. Chapeau!

Heeft u dirt op anderen, verkoop het aan de overheid

Chantage is zo ontzettend 2002. Als u in het bezit bent van vertrouwelijke gegevens die met name voor de Nederlandse Belastingdienst buitengewoon lucratief kunnen zijn, kan u die documenten ook gewoon oversluizen naar de fiscus in ruil voor een percentage van de aanslagen die de Belastingdienst daaruit zou opleggen. We zijn er nog niet en de Hoge Raad moet nog een oordeel vellen, maar de advocaat-generaal vindt mooi wegens zoisnatuur. Kort en goed: 'De Belastingdienst mocht gebruikmaken van verduisterde documenten met informatie over bankrekeningen van Nederlanders in Luxemburg om belastingaanslagen op te leggen, stelt advocaat-generaal Robert IJzerman in een advies aan de Hoge Raad.' Dat het überhaupt een zaak voor de Hoge Raad is geworden, komt doordat het gerechtshof in Den Bosch eerder had geoordeeld dat er sprake was van heling. Daarop ging de stas Financiën in beroep and here we are. Volgens de advocaat-generaal mag er dan sprake zijn van bewijsmateriaal dat door diefstal en heling is verkregen, maar dat is niet zonder precedent. Ook mag de overheid betalen voor bewijsmateriaal. Juist ja. Het is de vraag wat de Hoge Raad vonnist, maar als de rechters meegaan met de advocaat-generaal behoort een tweede jeugd van de premiejager tot de mogelijkheden.

Je verwacht niet! 'Weggooien is zonde' gewoon marketing

Iedereen en zijn moeder is tegenwoordig bezorgd om het milieu. Of dat altijd op basis van feiten is, valt nog te bezien. Onder andere de terugkerende verbijstering over voedselverspilling, is een voorspelbaar gegeven onder een volk dat vreest in de hoogste versnelling op de ecologische apocalyps af te koersen. Daar sprong de marketingafdeling van Albert Heijn - sowieso een powerhouse - gretig op in. Albert Heijn verkocht qua vorm tweede keus groente en fruit onder de ietwat moralistische nudge 'weggooien is zonde'. Daar stopt de supermarktketen nu mee. Stopt het AH met de verkoop omdat deze smerige kapitalistische onderneming de wereld liever vandaag dan morgen kapot ziet gaan? Euhm, nee. AH stopt alleen met deze en enkele andere marketingleuzen. Uit onderzoek van pedantenprogramma Keuringsdienst van Waarde blijkt namelijk dat deze zogenoemde klasse 2-producten überhaupt nooit weggegooid zouden worden. Matig gevormde appels, peren en tomaten verdwenen gewoon in bijvoorbeeld salades. Maar! Boeren krijgen wel een veel lagere prijs voor fruit dat qua intelligentie mist wat je er in liefde voor terugkrijgt. Met andere woorden: de meuk die werd verkocht onder de leus 'weggooien is zonde' leverde een veel hogere winstmarge op. En u maar denken dat u goed bezig was omdat het nu eenmaal zonde is om de wereld weg te gooien.

Druglord El Chapo komt met eigen modelijn

El Chapo Guzmán legt weer eens een lijntje, een modelijntje dit keer. Hoewel de gewezen druglord vastzit in een Amerikaanse cel en mogelijk de rest van zijn leven in de gevangenis zal moeten doorbrengen, kent creativiteit natuurlijk geen grenzen. Samen met zijn vrouw is het opzetten van een eigen kledinglijn in gang gezet. Hij heeft daarvoor deze week de papieren getekend. El Chapo (61) vindt het wel passen bij zijn statuur om het merk 'El Chapo' te noemen. Zoals u weet is wit het nieuwe zwart en zit de wereld te springen om een wardrobe on drugs. Vooralsnog wordt gedacht aan petjes die smaakvol zijn versierd met El Chapo's handtekening. De collectie wordt later aangevuld met prêt-à-snorter. De kleding zal via gecertificeerde dealers aan de man worden gebracht in de Verenigde Staten en Mexico. Als u dit allemaal een beetje smakeloos vindt en zich afvraagt wie die zooi in hemelsnaam zou kopen, think again. In Mexico geldt El Chapo als volksheld. In eigen land zien de mensen hebben als een soort Robin Hood die geld en banen geeft aan de armen. Onder grote delen van de bevolking wordt El Chapo bewonderd als iemand die meer gedaan krijgt dan presidenten. Best kans dat het lokale grauw dus graag rondloopt met petjes van de druglord. Het zou handig zijn voor zijn vrouw, die natuurlijk prima kan verdienen aan deze legale activiteit. We gaan het allemaal zien. Supermodel Kate Soss, ook grootafnemer van El Chapo's andere onderneming, lijkt ons een goede keus om het gezicht van de campagne te worden. Parijs-Rome-Milaan-Sinaloa!

Verrassing! Schrijvers verdienen geen zak

We kunnen het ons voorstellen dat de gemiddelde Nederlander bij de term 'schrijver' aan een pijproker denkt die in zijn werkkamer aan de hoofdstedelijke Leidsekade het ene na het andere goedverkopende semi-autobiografische boek uit zijn dubbele manchetten schudt. De werkelijkheid is anders: het is inmiddels bewezen dat ook Harry Mulisch sterfelijk was. En wat blijkt nu: schrijvers zijn ontzettende armoedzaaiers. Ja, dat trof ons ook. Trouw meldt: 'Slechts 55 auteurs - literair of anderszins - verdienen een modaal inkomen (bruto 37.000 euro) met de royalty's op verkochte boeken. Nog eens 60 schrijvers zitten met hun royalty's tussen het minimumloon (19.200 euro) en modaal in. De overgrote meerderheid van de duizenden mensen die per jaar een boek uitbrengen, houdt aan die noeste arbeid hooguit een grijpstuiver over, of zelfs geen cent.' Uiteraard worden vervolgens mensen aan het woord gelaten die een noodklok laten luiden. (En passant: Johan Huizinga kan in zijn proza daadwerkelijk klokken laten beieren, hoor maar.) Naar het schijnt, is het schrijverschap in toenemende mate een hobby. En dat kan natuurlijk niet de bedoeling zijn, want zonder schrijvers gaat het niet. Ofzo. Maar dan herinneren wij er graag aan dat Hermans begon als geograaf en doceerde in Groningen, dat Slauerhoff arts was, dat Bordewijk als advocaat werkte, Nescio in de handel zat, Voskuil ambtenaar was bij het Meertens Instituut, Frederik van Eeden de kost verdiende als psychiater en Multatuli voor de overheid werkte in Ons Indië. Nee, van het schrijverschap konden zij (aanvankelijk) niet leven. Bovendien, wie heeft gezegd dat schrijven tot een rijk en groots en meeslepend leven zou leiden? Het was de best gekapte schrijver zelve die zei: 'schrijven is stratenmaken; op je knieën liggen en achteruit kruipen'.

Wut? Veiligheid was een optie op de Boeing 737 MAX

U koopt een of meer vliegtuigen tegen een prijs van ruim $100 miljoen per stuk. Verwacht u dan dat die kisten veilig zijn? Ja, toch, niet dan? Zouden wij ook verwachten, maar bij Boeing ligt dat wellicht iets anders. De business voor veetransport per vliegtuig mag dan een duopolie zijn met maar twee echte grote spelers - Boeing en Airbus - de concurrentie tussen die twee is hevig. Boeing wilde zijn 737 MAX zo snel mogelijk in de lucht hebben omdat de zuinige Airbus A320neo een hit was bij luchtvaartmaatschappijen. Boeing had succes: er staan momenteel nog orders voor 4500 737 MAX's. (Alleen al deze post in het orderboek van Boeing is groter dan de economieën van verschillende shithole countries gecombineerd.) Puntje is wel dat twee van die kisten uit de lucht zijn gevallen en er nu berichten rondgaan dat de ontwikkeling wel erg snel moest gebeuren én dat het neerstorten van de twee vliegtuigen te herleiden kan zijn tot een sensor en een waarschuwingslicht. 'It’s still not known what led the two planes to crash, but preliminary reports indicate that the Lion Air 610 may have crashed due to a faulty sensor that gave the impression that the plane was stalling. The plane’s anti-stall feature then pointed the plane’s nose downward to counteract the supposed stall, leading the aircraft into a deadly dive. One of the safety features that could have helped the crew members struggling with keeping the planes in the air was a warning light, called a disagree light, that would go on if the plane’s angle of attack sensors were misaligned.' Dit zijn voorlopige berichten dus al te stellig willen we er niet over zijn, maar wat als het waar blijkt? Dat zou betekenen dat klanten bij Boeing het vakje 'veiligheid' op de optielijst moeten aankruisen. En Boeings razendsnelle beslissing om zonder dat de officiële onderzoeken zijn afgerond, toch maar snel het waarschuwingslicht standaard te leveren in plaats van als optie, doet niet per se het beste vermoeden.

Architecten bouwen vastgoed dat er goed uitziet op Instagram

Waarom zien gebouwen eruit zoals ze eruitzien? Tot zeker een jaar of tien geleden was het antwoord dat de meeste architecten hun creatie belangrijker vinden dan de omgeving en daarom rustig een historisch pandje slopen om hun eigen slappe aftreksel van Le Corbusier op te dringen. Uit de toon vallen is belangrijker dan harmonie. Maar er is een nieuwe bepaler voor hoe wij bouwen. Niet alleen zien we steeds meer traditionele stijlen terugkeren omdat mensen daar nu eenmaal liever in wonen, we zien nu ook dat Instagram beïnvloedt hoe huizen eruit zien. Hippe gebouwen in New York worden nu ontworpen met kekke lifestyle-plaatjes in het achterhoofd: 'So when Broad Street Development asked him to imagine the interiors for 40 Bleecker in Manhattan’s NoHo neighborhood, Korban’s mind immediately turned to how his designs would look on social media. He started with a lobby whose lighting makes anyone look 10 years younger, then furnished it with two marble sofas and lush suede walls. “It is all about over-the-top symmetry and graphic marbles—all of it meant to fit into a vertical frame that looks great on a cellphone,” he says.' Verticaal streven in architectuur noemden we in middeleeuwen 'gotiek', dus het kan een stuk slechter. En ook al spreekt de Instagram-vriendelijke stijl niet iedereen aan, reken er dan in ieder geval op dat ondubbelzinnig lelijke gebouwen en interieurs - brutalisme, bijvoorbeeld - totaal niet goed werken op Instagram. Of ziet u vaak mensen poseren voor het hoofdgebouw van de Vrije Universiteit of het station van Hengelo of de wond in het beeldschone gezicht van Leiden? Precies, daar helpt geen filter tegen.

Vandaag presidentsverkiezingen? Dan wint Trump weer

Hoewel het overgrote deel van alle berichtgeving over de Amerikaanse president Trump negatief is (u mag zelf bepalen hoe terecht dat is) lijkt het erop dat Orange Man Bad opnieuw de presidentsverkiezingen zou winnen als die vandaag worden gehouden. Zijn approval rating is niet bijzonder goed en de media vinden hem net zo leuk als het establishment in zijn eigen partij. Maar al dat slechte nieuws maakt niet zo enorm veel uit voor zijn kansen, als we de geleerden mogen geloven. Bill Clinton won ooit de presidentsverkiezingen door het dodelijke 'it's the economy, stupid!' voor de voeten van zijn opponent te werpen. Als dat adagium nog steeds waar is, staat Trump er best boreaal voor wat betreft zijn herverkiezing. 'Models maintained by economists and market strategists (...) tend to ignore election polls and personal characteristics of candidates. Instead, they begin with historical trends and then build in key economic data including growth rates, wages, unemployment, inflation and gas prices to predict voting behavior and election outcomes. Yale economist Ray Fair, who pioneered this kind of modeling, also shows Trump winning by a fair margin in 2020 based on the economy and the advantage of incumbency.' Dat zijn interessante onderzoeken! Als de modellen enigszins kloppen, lijkt het erop dat weinig zoveel invloed heeft op de presidentsverkiezingen als de manier waarop de economie presteert. Maar goed, dan zouden we willen aantekenen dat de Republikeinen (de partij van Trump) het Huis van Afgevaardigden hebben verloren toen de economie harder ging dan een Herman Brood op speed. Dus een korreltje zout is niet verkeerd.

Rijken worden rijker en Roverheid!11!!! doet niks!

Sneeuw is wit, gras is groen en over de rijken die rijker worden is altijd wat te doen. Lezen wij de Volkskrant van hedenochtend: 'Het vermogen van de allerrijksten van Nederland is in 2017 verder gegroeid. De rijkste 1 procent van de huishoudens kreeg er ruim 13 miljard euro bij en bezit nu gemiddeld 4,3 miljoen euro aan privaat vermogen: aandelen, bank- en spaarrekeningen, huizen en andere bezittingen. Dat is bijna anderhalve ton meer dan een jaar eerder.' Juist ja. Laten we even liggen dat stijgende woningprijzen natuurlijk ook gelden voor de allerrijksten en komen we tot de vraag hoe erg deze rijker wordende rijkaards zijn. Dit stuk moet u namelijk zien in de context van Het Grote Ongelijkheidsdebat. Alleen wij al hebben daar een bibliotheek over volgeschreven. De vraag is nu of rijken die rijker worden, vermogensongelijkheid op zo'n manier voedt, dat het minder gezellig wordt in de samenleving. Is vermogensongelijkheid, met andere woorden, een bron van gewelddadig conflict? Dat is verdomd lastig te zeggen: er zijn onderzoeken die stellen dat ongelijkheid (dus niet alleen wat betreft vermogen) tussen specifieke culturele groepen in een samenleving tot conflict leiden, maar dat dat niet het geval is voor ongelijkheid tussen individuen of huishoudens. Het eerste wordt horizontale gelijkheid genoemd, het tweede verticale ongelijkheid. De vraag is nu of die ongelijkheid die tot strijd leidt, gereduceerd kan worden tot vermogensverdeling (tussen groepen). Daar zijn de geleerden het nog niet over eens. Maar goed, afgezien van een bloedige groepen- of klassenstrijd zijn er ook wel redenen te bedenken om sterke vermogensongelijkheid matig te vinden: het loont namelijk steeds minder om te werken. En dat moeten we niet willen met zijn allen in dit land. En dan zingen we nu eendrachtig De Internationale.

Linktip: Energie vergelijken