995 topics
@W.J. Hilderink

Trump maakt zichzelf populair met handelsoorlog

'Trade wars are bad, mkay?' Dat is een aardige samenvatting van alles wat we er ooit over lezen. Nu heeft nota bene The Guardian een aardig artikel dat de logica ervan probeert te doordenken. (Nee, wij hadden het ook niet verwacht in de KwetsGazet.) De portee is dat een handelsoorlog in politieke zin lonend is voor Trump. Als het conflict met China echt uitloopt op een handelsoorlog, zal dat niet morgen zijn. De effecten laten even op zich wachten. In ieder geval tot na de midterms in november. In de tussentijd kunnen Trump en zijn team er naar waarheid op wijzen dat het Chinese handelsoverschot met de VS op recordhoogte staat, mede doordat de Chinese centrale bank de yuan devalueert. Voor Trump is dat razend eenvoudig te verkopen aan zijn politieke basis: 'I have been to told by my people - very important people - that China is still very, very unfair. Incredibly unfair. They're not nice. Their trade surplus is killing our industries. Killing it. Also, Ronald Reagan never won Wisconsin. We won Wisconsin. Very big win.' Dus ja, als Trump het opneemt tegen China dat de VS dwars zit, dan stem je op Trump. Sowieso heeft de president goede kaarten in handen, want wat als de handelsoorlog in volle hevigheid losbarst en de Chinezen proberen Trumps politieke heartland te raken (bijvoorbeeld door importheffingen op sojabonen uit het Middenwesten)? Dan vertelt de president gewoon dat hun pijn wordt veroorzaakt door één partij: China. Als je dat land op zijn flikker wilt geven, tja, stem dan op Trump.

Cambridge Analytica maakt doorstart als Auspex

Politiek adviesbureau Cambridge Analytica had last van wat je slechte pers zou noemen. Het bedrijf gebruikte Facebook-data en zou een belangrijke rol hebben gespeeld bij de verkiezing van een zekere Amerikaanse president. Dat is tegenwoordig toch een beetje alsof je een gevallen Oostenrijkse kunstschilder in een draagstoel naar de politieke top van de jaren dertig chauffeert. Dus Cambridge Analytica verloor zijn klanten en ging failliet. Over de hypocrisie van de hele ophef hebben we het maar even niet, want het bedrijf wordt nieuw leven ingeblazen. Onder de naam Auspex maakt Cambridge Analytica in geest een doorstart. 'Auspex International will be "ethically based" and offer "boutique geopolitical consultancy" services (...) Auspex will work in the Middle East and Africa initially. The company was set up by Ahmed Al-Khatib, a former director of Emerdata, which was also created in the wake of the Cambridge Analytica scandal to continue the work it was doing.' Naar eigen zeggen zal het bedrijf dus superduper ethisch te werk gaan en bovendien actief worden op het gebied van anti-extremisme en gezondheidszorg. Ja, make that the cat wise. De diensten van Auspex zijn vooral interessant voor bedrijven en politici, dus dat zal wel de core business blijven. Wat wij ons wel afvragen is wat Auspex dan precies in het Midden-Oosten en Afrika te zoeken heeft, niet echt broedplaatsen van democratie, zeg maar. De kracht van het bedrijf en zijn data-exploitatie ligt nu juist in landen die wel democratisch zijn, want daar moet je kiezers zien te beïnvloeden. In minder democratische oorden rommel je gewoon met de uitslagen. Enfin, we gaan het zien.

Rwanda heft importtarieven op uw tweedehands kleding

Wellicht leeft u in de veronderstelling dat de bevolking van Afrika een levende advertentie is voor de afgeprijsde versie van de Oekraïense Wehkamp. Of wellicht denkt u dat de mode er gewoon een tikje achterloopt en dat uw kledingzakken helpen het lompenproletariaat aldaar extra kleurig te kleden. De werkelijkheid is anders. Het lompenproletariaat aldaar blijft namelijk het lompenproletariaat juist doordat u kleding stuurt. Afgedankte kleding die u niet langer past doordat de mode verandert of doordat geheimzinnige wezentjes uw kleding steeds kleiner lijken te maken, is geen zegen voor Afrikaanse landen. Het voelt goed om de kledingbox vol te mikken, maar dat wordt over de schutting gegooid in een continent dat liever zelf die kleding zou maken. Niemand kan concurreren met gratis, dus een kledingindustrie komt er niet van de grond. Het is zelfs zo ernstig dat verschillende Afrikaanse landen in 2016 importtarieven instelden voor Westerse tweedehandsjes. Maar ja, weldoenerij is ook een business dus de tweedehandslobby heeft de Amerikaanse regering ingefluisterd dat die tariefmuren zo snel mogelijk moesten worden afgebroken. En zo geschiedde. Behalve in Rwanda, dat land hield voet bij stuk. Het resultaat is helaas teleurstellend en hoewel geïmporteerde kleding stukken duurder is, is de binnenlandse kledingindustrie geen succesverhaal. Het is de vraag of de combinatie van vrijhandel en Afrikaanse kledingproductie een houdbare combinatie is, maar tot in de jaren tachtig maakte Afrika gewoon zijn eigen kleding. Iets om over na te denken voor wie de volgende keer met een zelfvoldane glimlach en een zalvend gebaar de kledingbox volgooit.

China pakt vooral zijn eigen burgers met importheffingen op soja

Voordat de handelsschermutselingen tussen China en de Verenigde Staten goed en wel op gang kwamen, waarschuwden economen al dat tariefmuren in elk geval één verliezer kennen: de burger van het land dat ze opwerpt. De buitenlandse producten die burgers willen kopen, worden duurder. En kennelijk zijn vergelijkbare inheemsch gemaakte producten ook aan de prijs, anders werden ze niet uit het buitenland gehaald. China ondervindt dit nu aan levende lijve. Het land heeft, als reactie op Amerikaanse importtarieven, een tarief van 25% ingesteld op Amerikaanse sojabonen. Het kan niet anders of Chinese consumenten gaan dit merken. China importeerde vorig jaar voor $14 miljard aan sojabonen uit de VS, meer dan welk ander land ook. Gemeten in harde munt zijn alleen vliegtuigen een groter Amerikaans exportproduct naar China. Het lijkt logisch dat als je de Amerikanen wilt raken je het als China groot aanpakt. Maar er is een reden waarom Chinezen zo ontzettend veel sojabonen importeren: er is een grote vraag naar. En - nog belangrijker - China kan ze zelf niet op deze schaal produceren. Ja, op termijn kunnen de Amerikaanse boeren in het Middenwesten (wel een cruciaal gebied voor Trump) een sterk teruglopende vraag uit China verwachten, maar voor nu zal het wel meevallen. Niet alleen is de Chinese productie onvoldoende om de eigen monden te voeden, het is ook niet zo dat de rest van de wereld deze enorme vraag wel even kan opvangen. Het gaat tijd kosten om in dit gat te springen. De Chinese overheid deelt ondertussen soepsidie uit om de eigen boeren meer soja te laten verbouwen, maar morgen is niet de datum waarop je dan resultaat kan verwachten. Laten we met goed nieuws afsluiten voor de rationalistische puriteinen en andere dragers van linnentasjes in ons land: de prijs van sojabonen gaat inmiddels onderuit, dus dat wordt mooi goedkoop genieten van een overheerlijk plakje medium-rare tofu.

Kom op, Europa, betaal eens voor die NAVO

Hoewel Trump daar anders over denkt - en het niet klopt wat hij denkt - zijn de EU en de NAVO na de Tweede Wereldoorlog opgezet met warme instemming van de Verenigde Staten. Het was niet alleen maar Amerikaanse charitas, maar ook Amerikaans eigenbelang om de Frans-Duitse rivaliteit en het Rode Gevaar aan de Europese oostgrens te beteugelen. Het Noord-Atlantische bondgenootschap is echter ook erg waardevol voor Europa. Er zijn jongens in boomhutten die meer uitgeven aan wapentuig dan verschillende Europese landen, dus effectief betalen de Amerikanen voor onze veiligheid. Dikke kans dat meneer Poetin een stuk agressiever was geweest als wij in Europa geen rugdekking van de Amerikanen hadden gehad. Europa is tegenwoordig, in de woorden van Frank Ankersmit, 'een aarzelend rondscharrelende, vette en volgegeten kalkoen [die] op het menu staat voor de rest van de wereld en wereldwijd door arm en rijk begerig wordt gadegeslagen'. Nu vindt Ankersmit dit juist een reden om een Europees leger op te richten, maar zover zijn we nog lang niet en laten we het kind niet met het badwater weggooien. NAVO-leden minus de VS geven gemiddeld 1,45% van hun BBP uit aan defensie, tegen dik 3,5% voor de VS. Dat Europese leger is er nog lang niet en wie er al te idealistisch mee bezig is, moet maar eens uitzoeken hoe dat in Srebrenica ging, qua chain-of-command. De NAVO is vooralsnog onze beste garantie tot (Europese) veiligheid, maar als we die bescherming willen blijven genieten, is het hoog tijd om bij te betalen. Zoals The Economist het mooi stelt wat betreft het Amerikaanse geduld met ons: '(...) policymakers from both parties think that, as the world’s attention shifts to Asia, whining, sanctimonious Europeans deserve less of their time.' Tenzij we de knip trekken dus.

Deze man kan aan uw gezicht zien of u homosensueel bent

Misschien bent u weleens onzeker over uw seksuele oriëntatie. Gebeurt de besten. Gelukkig is er nu een extra hulplijn voor deze mensen: hij heet Michal Kosinski en hij is een soort magiër op het gebied van data en psychologie. Zijn ideeën over privacy en het afleiden van persoonlijke karaktertrekken door Facebook-likes te bestuderen, staan aan de basis van Cambridge Analytica. Ook stelt hij dat we gewoon moeten toegeven dat privacy niet meer bestaat, dat we daar zelf hard aan meewerken door onze smartphones voortdurend informatie te voeren en dat we onze energie dus beter kunnen richten op het leefbaar maken van een wereld zonder privacy. De laatste tijd heeft hij zich echter ontwikkeld tot een nieuwe Lombroso door persoonlijkheid af te leiden uit fysiognomische trekken. The Guardian had een keer tijd om over iets anders te schrijven dan de uitdagingen van LBGinTonics in problematische supermarkten, dus het is zowaar het lezen waard: een interview met Kosinski over zijn werk de gevolgen daarvan. Volgens Kosinski is er wel degelijk een verband tussen gelaatstrekken en het karakter dat erachter schuilgaat. Misschien niet zo cru en extreem als zeggen 'een laag voorhoofd duidt op een dom en crimineel karakter', maar homoseksualiteit kan opvallend goed geïdentificeerd worden. 'Presented with two pictures – one of a gay person, the other straight – the algorithm was trained to distinguish the two in 81% of cases involving images of men and 74% of photographs of women. Human judges, by contrast, were able to identify the straight and gay people in 61% and 54% of cases, respectively. When the algorithm was shown five facial images per person in the pair, its accuracy increased to 91% for men, 83% for women.' Dat is niet raar, dat is bijzonder. En het lezen waard.

Te paard! 'Commerciële bureaus' verdienen aan lerarentekort

Ga er maar eens even goed voor zitten en pak vast een pepermuntje om de vieze smaak uit de mond te krijgen, want: 'Miljoenen aan onderwijsgeld gaan naar commerciële bureaus'. Staat in Trouw dus dan klopt het soms. De courant is zeer ontstemd door die 'commerciële bureaus' (courantenterm voor 'uitzendbureaus') die leraren leveren terwijl er een lerarentekort is, doch tegen soms wel 50% hogere bedragen dan een leraar in dienst nemen zou kosten. 'Een uitzendkracht is voor een school gemiddeld 30 tot 50 procent duurder dan een leraar die in dienst is. Van Vliet: "En dat gaat eerder richting de 50 procent." Dat komt doordat uitzendwerk belast is met 21 procent btw, bureaus een bemiddelingsbedrag rekenen en zelf extra kosten maken.' Nou, onze voorspelling is dat we dit in de toekomst vaker gaan zien, omdat leraren het zeker via de dure bureaus financieel beter hebben dan bij een school. 'Op een van de Dunamare-scholen werd recent een leraar weggehaald door een bureau, dat vervolgens voor de vrijgekomen vacature weer een leraar aanbood. Kosten: rond de tienduizend euro.' Nou ja, 'weggehaald door een bureau', dit was de keuze van de docent zelf. Een leraar is geen lijfeigene. De school had er toch ook voor kunnen kiezen om zo'n docent een goed tegenbod te doen. Dit soort situaties gaan we in ieder geval vaker zien, want het lerarentekort wordt de komende jaren alleen maar groter. Die 'commerciële bureaus' springen gewoon in een gat dat ontstaat als je docenten niet voldoende beloont. U kent het gezegde: if you pay peanuts, you get commerciële bureaus.

Gotspe van de dag: Air France-personeel bang voor Nederlanders

'Bonjour, zis is your captain speaking, due to a strike and our fervent hatred of ze Dutch, we 'ave decided to fly zis aeroplane into a mountain.' Dit is naar verwachting wat u gaat horen van uw Franse piloot als wij Nederlanders eindelijk weer wat te zeggen krijgen bij Air France-KLM. U gelooft het misschien niet, maar die mogelijkheid bestaat. Sinds topman Janaillac het bijltje er bij neergooide (om stakend Frans personeel uiteraard) wordt naarstig gezocht naar een opvolger. KLM en iedere Nederlander vreesden dat het wel weer een Fransoos zou worden en stelden niet zo lang geleden de bestuursstructuur van Air France-KLM aan de kaak. Kort en goed: Air France zou een eigen directeur moeten krijgen, zoals KLM Pieter Elbers heeft. Daarboven zou dan de eindbaas van de hele luchtvaartcombinatie moeten komen te staan. Wel zo eerlijk, omdat de Franse topman uiteindelijk weer de Nederlandse belangen zou laten ondersneeuwen. Maar nu heeft het Élysée gezegd dat wat betreft de Franse regering, de nieuwe topman niet per se een Fransman hoeft te zijn. Zeer opmerkelijk en bovendien een goede kans voor Pieter Elbers die zijn werk voor KLM uitstekend doet en een goede leider van Air France-KLM als geheel zou kunnen zijn. Nu mag u trois fois raden hoe de Franse vakbonden op de mogelijkheid van Elbers als zonnekoning hebben gereageerd. Juist ja, met een loepzuivere gotspe: 'De Franse vliegers zijn bang dat onder het bewind van een Nederlander de Franse belangen ondersneeuwen, zo benadrukte de baas van de grootste pilotenvakbond bij Air France.' Wat ontzettend hypocriet. Maar goed, als ze consequent zijn kunnen ze mooi de door KLM voorgestelde verandering van de bestuursstructuur steunen. Dan is die voortrekkerij ook wat lastiger, ook als Elbers het pleit uiteindelijk niet wint.

Europa wist al decennia dat euro gedoemd was te mislukken

Als we lezen over hoe de euro op verschillende fronten faalt, nemen mensen vaak aan dat de verantwoordelijke politici van tevoren niet konden weten hoe slecht hun monetaire experiment zou uitpakken. Ze hadden de beste bedoelingen of eigenbelangen en helaas is het resultaat een vrij gemankeerde munt. De waarheid blijkt echter anders, blijkt uit een prachtstuk in de Telegraaf. De man aan het woord is de voormalige IMF-econoom Ashoka Mody. Hij schreef een boek over het eurofalen en meldt het volgende: "Mijn veronderstelling bij het schrijven van dit boek was dat de politieke leiders vooraf niet wisten wat de gevaren en risico’s van een gezamenlijke munt zouden zijn. Dat ze dat niet kónden weten”, zo zegt de oud-IMF-econoom in een interview. „Maar in mijn onderzoek ontdekte ik: ze wisten het wél!" In 1970 verschijnt het zogenaamde Werner-rapport en daarin worden de problemen met het idee van een Europese munt al aangekaart. "De euro heeft ingebouwde tegenstellingen. Eén monetair beleid werkt niet voor landen die zo verschillend zijn. Het werkt niet alleen niet, het versterkt ook nog eens de verschillen. Als een land zwak is, dan is de rente te hoog voor dat land en wordt het nog zwakker. Die fundamentele tegenstrijdigheid gaat nooit weg. De vraag is dan hoe je met die tegenstrijdigheid omgaat. De reactie vanuit Europa was steeds: dat zien we wel. Ik begin met het zogeheten Werner-rapport uit 1970. Daarin lees je dat de fundamentele tegenstrijdigheid vanaf het allereerst begin wel degelijk is begrepen." Mody concludeert dat de politiek vanaf het allereerste begin op de hoogte was van de inherente fouten van de euro, maar desondanks moedig doordramde en zichzelf (en kiezers) leugentjes verkocht. Mody beschrijft expliciet hoe  politici hun eigen taal ontwikkelden om de problemen te verbloemen: de Duitse kanselier Kohl noemde de euro een 'project van de vrede' en Jean-Claude Juncker orakelt over de 'onzichtbare voordelen' van de euro. Het zijn woorden die een uitdrukking zijn van en richting geven aan groepsdenken dat, in de woorden van Mody, de Europese elite in zijn greep heeft. Lees het hele stuk - hier nogmaals de link - want ook de huidige generatie politici kan er erg veel van leren.

AT&T verkoopt privacy van gebruikers in ruil voor politieke gunsten

AT&T is sinds de overname van Time Warner het grootste communicatie- en entertainmentbedrijf in de wereld. En wat blijkt nu, of beter, wat blijkt al jaren? AT&T, dat ook actief is als internetprovider en op dat gebied de grootste speler op de Amerikaanse markt is, geeft de National Security Agency (NSA) gratis en voor niets inzage in ontelbare hoeveelheden privacygevoelige data over en van zijn gebruikers. Goh, een mens verwacht het niet. Goed, natuurlijk is niemand echt verbaasd, maar er worden her en der wel interessante (complot)theorieën ontwikkeld. Het delen van informatie 'is just one of many ways that AT&T cozies up to lawmakers and regulators to tilt the playing field in its favor. (...) AT&T had some extremely important regulatory decisions hanging in the balance coming into the Trump presidency. It badly wanted a corporate tax cut, it wanted the FCC to reverse its 2015 decision to regulate ISPs like public utilities, and it wanted the approval of its proposed $85.4 billion acquisition of video content owner Time Warner.' Als deze do ut des daadwerkelijk een rol speelde - en dat zou heel goed kunnen - dan was Trumps slogan 'drain the swamp' helemaal niet zo verkeerd. Big brother en het bedrijfsleven liggen immers bij elkaar in bed. Aan de andere kant: als AT&T Trump wilde beïnvloeden middels het delen van data, dan is dat niet extreem goed gelukt. De belastingverlaging heeft AT&T niet aan zichzelf te danken en Trump is tot het laatste moment een fel tegenstander geweest van de overname van Time Warner. Maar goed, dat AT&T niet krijgt wat het wil, wil niet zeggen dat de NSA niet krijgt wat het wil.