1014 topics
@T. Veenkamp

Waar kwam de paniek voor een #grexit nou echt vandaan? Twitter!

Voor degenen in de financiële wereld die zich geen peperdure Bloomberg-terminal kunnen permitteren is er altijd nog een light-optie: Twitter. Hippe internetmensen doen weleens lacherig over dat zogenaamde uitstervende medium, maar nu is er hard bewijs dat het financiële nieuws het eerst op Twitter te vinden is en keiharde beursconsequenties heeft. Daarvoor gaan we terug naar de fascinerende jaren tussen 2012 en 2016, toen er eigenlijk constant wel iets was met de Griekse crisis en het woord #grexit niet weg te denken viel. Dat kwam allemaal tot uiting in de Griekse tienjaarsrente, die in 2012 piekte met liefst 33% en vervolgens mid-2015 nog eens de 14% aantikte. Nieuw onderzoek wijst nu uit dat het de Twitterberichten over een #grexit waren die de meeste invloed hadden op die achtbaanrit, en ook was het rente-effect van die tweets langduriger en consistenter dan nieuwberichten van de traditionele media. Daarbij is de invloed van Twitter op de berichtgeving van die normale media groter dan andersom. Daartoe kwamen de onderzoekers door de effecten van 936.837 tweets met de term 'grexit' of '#grexit' te vergelijken met dat van zo'n 40.000 geschreven artikelen uit 83 landen met dezelfde term uit die periode. Dat zijn de algemene conclusies, voor de details en bijbehorende grafieken moet u even doorklikken. 

Lees verder

Lekker dan. Protesten van gele hesjes geven economie een klap

Zeg niet dat de gele hesjes sinds half november niets voor elkaar hebben gekregen in Frankrijk. Vanaf dat moment gingen de 'Gilets Jaunes' massaal de straat op wegens woede over onder andere de hoge brandstofprijzen en de hoge belastingen. Het werd president Emmanuel Macron allemaal wat te heet onder de voeten, die daarom prompt besloot om het Franse minimumloon met €100 te verhogen. Maar dan zijn er ook nog de negatieve gevolgen voor de economie zelf, zoals de Franse minFin en allerlei brancheorganisaties al vreesden. Winkeliers kunnen immers fluiten naar hun decemberomzet en toeristen wachten liever even tot de rellen voorbij zijn. Vandaag komt marktonderzoeker Markit met het nieuws (cijfers-pdf) dat diens samengestelde inkoopmanagersindex in Frankrijk - die de bedrijvigheid in de dienstensector en industrie meet - in december is gedaald van 54,2 naar 49,3, een krimp. Het hardst kelderde die dienstensector (van 55,1 naar 49,6), de industriële component ging van 50,8 naar 49,7. Ook de groei van nieuwe handel stokte, met volgens het bedrijfsleven als hoofdreden het gele protest. Dit alles wil niet zeggen dat de Franse economie direct in een recessie belandt, maar vergroot natuurlijk wel het risico op wat economische krimp. In algemene zin koelt de economie van de eurozone trouwens sowieso af (pdf) - maar in Frankrijk gaat dat dus door de hesjes in een wel heel rap tempo. Volledigheidshalve dan nog: de euro gaat voor valutabegrippen best hard omlaag (met -0,6% tegenover de dollar), gelukkig gaat het bij onze eigen AEX een stuk minder hard (-1%). En om af te sluiten met Frankrijk: Macron overleefde gisteren lachend en met speels gemak een motie van wantrouwen in z'n eigen parlement, maar van de gele hesjes is hij nog niet af. Die beginnen zich nu zowaar te organiseren middels Facebook en of zij gaan luisteren naar het verzoek van Macron om er vooral een gezellig weekend van te maken is nog maar zeer de vraag. Want laat dat nou één van de weinige gemene delers van de protestanten zijn: de afkeer van Macron.

Het gaat gebeuren. De ECB draait de geldkraan dicht



Het bestuur van de Europese Centrale Bank nam zojuist een besluit dat we mogen kenmerken als historisch: de bank stopt per 1 januari 2019 officieel met het uitbreiden van zijn riante obligatieportefeuille à €2,6 biljoen. Hier moeten we traditiegetrouw wel aan toevoegen dat de ECB obligaties blijft opkopen, maar dan slechts met de opbrengsten van reeds aflopend schuldpapier zodat de obligatieberg precies even hoog blijft. Dat blijft sowieso doorgaan tot na het moment dat de ECB weer de korte beleidsrente gaat verhogen, en 'in any case for as long as necessary'. De economische context waarin president Mario Draghi nu het rempedaal aait is namelijk bepaald niet geweldig: de groei is aan het afvlakken in de eurozone en in Duitsland kromp de boel zelfs in Q3 (pdf), en dan is het ook nog eens zo dat de inflatieverwachtingen naar verwachting dalen. Maar waar de financiële markten vooral benieuwd naar zijn is niet hoe lang, maar hoé dat herinvesteren er precies uit gaan zien. U weet als geen ander dat de ECB een nieuwe kapitaalverdeelsleutel (uitleg) heeft, maar de grote vraag is in hoeverre Draghi die gaat hanteren bij het herinvesteringsfeestje. Bij de Rabobank denken ze dat die sleutel slechts gaat gelden bij nieuwe aankopen, zodat de ECB heel rustig aan overgaat naar een portefeuille met onder meer een klein beetje minder Italiaans schuldpapier. In zijn persconferentie gaat Draghi daar zometeen hopelijk meer over vertellen. Nog iets om in de gaten te houden: een eventueel nieuw rondje TLTRO ( stukje achtergrond) c.q. langlopende spotgoedkope leningen voor banken zodat de kredietmotor blijft draaien. Omdat de obligatie-bazooka in de kast verdwijnt gaat de aandacht steeds meer uit naar zulke andere manieren om monetair te stimuleren. En als u dan nog niet overtuigd bent van het volgen van Draghi's persco, voegen we er maar aan toe dat de kapitein van de ECB misschien ook iets gaat zeggen over de begrotingschaos in de eurozone en hoofdrolspelers Italië en Frankrijk. Historische updates volgen hieronder, live bewegend beeld vindt u hier of geheel bovenaan.

Lees verder

Goed nieuws. China buigt klein beetje voor Trump

Het gaat eigenlijk best wel lekker in de #handelsoorlog tussen de Verenigde Staten en China. Tuurlijk, voorbij is die nog lang niet, maar inmiddels rijgen de verzoenende signalen zich aaneen en dat geeft de burger weer moed. Een totale escalatie betekent immers weinig goeds voor Nederland handelsland. De achtergrond van dit alles is dat presidenten Trump en Xi begin deze maand een staakt-het-vuren afkondigden op de G20-top in Buenos Aires. In die negentig dagen onderhandelen beide partijen rustig verder - maar mocht er geen akkoord komen, dan verhoogt Trump alsnog de importtarieven op $200 miljard aan Chinese producten van 10% naar 25%. Goed, daar komt nu het Chinese signaal bij om het strategische high-techplan Made in China 2025 wat aan te passen en buitenlandse bedrijven ruimer baan te geven. Om dit signaal te promoveren tot harde maatregel zal China overigens eerst een duidelijke bescherming van Amerikaans intellectueel eigendom moeten bieden. De Chinezen pakken dan wel weer lekker door wat betreft het beloofde opkopen van sojabonen, het belangrijkste Amerikaanse agrarische exportproduct. Staatsbedrijven kochten deze week $500 mio aan bonen op, en da's voorzichtig goed nieuws voor Amerikaanse boeren. Vorig jaar zat China nog aan de andere kant van de lijn van 60% van de Amerikaanse sojabonen-export (à $12 miljard), maar vanwege de handelsoorlog droogde de Chinese vraag op en kelderden de prijzen voor sojabonen. En zo was de hardwerkende boer het bokje door Trumps handelsbeleid. Dan nog een geinig nieuwtje: in een handelsoorlog is alles geoorloofd, dus ook een Trumpiaanse bemiddeling in de zaak tegen de gearresteerde CFO van Huawei. Het ministerie van Justitie sputtert alleen nog wat tegen in naam van de trias politica. Enfin, onder de streep vinden we momenteel een eindelijk weer wat opverende Amerikaanse beurs en een tevreden Trump die vol lof spreekt over de mens Xi. De bovenstaande Madame Tussauds-foto mag dan anders doen vermoeden, maar niets menselijks is onze wereldleiders vreemd, zo blijkt maar weer.

Italiaanse populisten krijgen zetje in de rug: ook Frankrijk heeft weer lak aan EU-regels

En toen was daar vanochtend weer eens een positief bericht in de kwestie Italië en diens fantasiebegroting voor 2019. Daarover ligt het land al een tijdje met Brussel in de clinch, maar onlangs leek er iets van verstandigheid in de populistenregering te zijn gevaren door onder EU-druk het tekort van 2,4% te laten dalen naar iets onder de 2% van het bbp. Vanochtend meldt het Italiaanse La Repubblica dat bij de Europese Commissie de handjes op elkaar gaan voor 1,95%. En dus is er licht aan het einde van de tunnel? Nee, want een andere Italiaanse krant bericht weer dat de twee partijen nog steeds mijlenver uit elkaar liggen en tegen Reuters zegt een anonieme regeringsman dat regeringspartijen Lega en de Vijfsterrenbeweging niet onder de 2,2% willen zakken. Dan is er nog iets. De coalitie voelt zich naar eigen zeggen aangemoedigd door de gang van zaken in Frankrijk, alwaar een stel gele hesjes - die sowieso al hun protestsentimenten delen met de Italianen - een verhoging van €100 van het minimumloon bij elkaar boksten bij president Emmanuel Macron. Dat geintje kost alleen wel tussen de €8-10 miljard en maakt dat het Franse tekort door de 3% knalt, misschien wel zelfs tot 3,5%. U kunt de reactie van de Italianen uittekenen. De respons van Brussel is dat men voorlopig de officiële cijfers even afwacht, maar het moge duidelijk zijn dat de klassieke goedprater 'because it is France' ditmaal niet zo handig is. Daarmee mogen we veilig concluderen dat de begrotingschaos in de eurozone nog lang niet ten einde is en morgenmiddag nog geen witte rook uit het EU-HQ komt na weer een gesprek tussen de Italiaanse premier en EU-baas Jean-Claude Juncker. Voor wie alles vanaf de eerste rij wil meemaken en houdt van stijgende koersen: Franse tienjaarsrente hier, die van Italië daar.

Jammer dan, spaarders en pensionado's. ECB mag gewoon geldkraan opendraaien

Het is de afgelopen jaren een populaire hobby in Duitsland geworden: het voeren van rechtszaken tegen het beleid van de Europese Centrale Bank. Want u weet het, de spaarders en pensionado's bij onze oosterburen kunnen niet zo lachen om de obligatiehonger van de bank. De Duitse woede begon toen de ECB in 2012 begon te wapperen met een plan van het opkopen van staatsobligaties van landen die diep in de penarie zaten. Nooit gebruikt, maar mag wel gewoon. Wat ook nog steeds mag binnen het mandaat van de ECB: het obligatie-opkoopprogramma (ook wel PSPP) à €2,5 biljoen, zo proclameert het Europese Hof van Justitie vandaag (uitspraak-pdf). Eerder las u al uitgebreid over de bezwaren van de Duitse aanklagers en de conclusie van de advocaat-generaal naar aanleiding van het advies dat het Duitse Constitutionele Hof vroeg. In zijn algemeenheid wil dit alles zeggen dat het EU-Hof vindt dat de ECB geen Europese verdragen overtrad door de eurozoniaanse inflatie richting de 2% te krikken middels het opkoopbeleid. Komt nu de bloemlezing van de details. Eerst maar even de conclusie dat de ECB niét simpelweg het economisch beleid van nationale overheden overneemt middels het opkoopprogramma. Ja, de obligatiehonger had invloed op de reële economie, maar dat was de enige manier om het inflatiecijfer op te krikken en scharen we dus onder de noemer 'monetair beleid'. En het PSPP hield geen rekening met specifieke financieringsbehoeften van eurolanden en kent een gelimiteerde hoeveelheid aankopen per land. Daarbij ziet het Hof geen grond om aan te nemen dat een korter of minder omvangrijk opkoopprogramma ook had volstaan. Dan als klap op de vuurpijl over naar het hoofdstuk monetaire financiering.

Lees verder

U bent als de dood voor een nieuwe economische crisis

De Grote Financiële Crisis uit 2008 schrijven we niet zomaar met hoofdletters. De normale burger is zich toen namelijk een hoedje geschrokken en de angst voor een herhaling zit er goed in, blijkt allemaal uit een nieuwe peiling van ING (waar naar verluidt 60k mensen per dag op reageren). Zo'n 46% van de respondenten is een stuk voorzichtiger geworden en paait het Nibud tegenwoordig door meer te sparen en minder te lenen. Daarbij verwacht eenzelfde deel van de consumenten dat een nieuwe crisis er nog veel meer in zal hakken dan de vorige - slechts 15% denkt dat het allemaal wel meevalt. Al die zorgen zijn echter ietwat overdreven, voegt ING-hoofdeconoom Marieke Blom (*) daar snel aan toe. Ten eerste zijn de buffers van huishoudens sterker, maar dat geldt ook voor de overheidsfinanciën. Het is u vast niet ontgaan dat de staat tijdens de crisis juíst aan het bezuinigen sloeg - en zo met een mooi woord een procyclisch begrotingsbeleid voerde - maar met de huidige dalende staatsschuld is er meer ruimte om de economie in het vervolg juist een handje te helpen en naar de anticyclische variant over te gaan. Dan door naar het hoofdstuk voorspellingen: paniek voor een snelle recessie is eveneens onnodig, meent ING. Het is alleen wel zo dat de economie komend jaar niet met 2,4% maar met 2% gaat groeien, glazenbolt de bank. Gisteren maakte de economische afdeling van ABN Amro ook al 2% van haar eerdere groeiprognose van 2,5% voor 2019. Dat komt overigens vooral doordat de exportverwachtingen omlaaggaan wegens een afvlakkende mondiale groei. En natuurlijk zijn er risico's als het gedoe met handelsoorlogen, maar vooral ook de Italiaanse fantasiebegroting en de brexit-treinramp. Maar voorlopig luidt het devies vooral positief blijven en niet te veel te luisteren naar de negatieve media-berichtgeving, stelt Blom. Wat dat betreft kunnen we wél wat van de Britse premier Theresa May leren.

Studenten, weer even opletten. DUO kraakt en er is geen geld om dat op te lossen

Als u weleens met de trein Groningen binnenrijdt kunt u als u goed luistert het hoofdkantoor van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) horen kraken in zijn voegen. Dat komt onder andere doordat de instantie - in navolging van vele andere overheidsorganen - met de nodige ICT-problemen kampt. Zo komt de Centrale Eindtoets 2019 slechts per ouderwets papier, want het digitale platform waarop scholen die toets kunnen afnemen is nog niet voldoende stabiel. Eerder dit jaar poogde de DUO al de 'structurele problematiek' met zijn ICT-handel te verminderen door het studiefinancieringssysteem uit 1986 een 'succesvol' nieuw likje verf te geven. En dan is er ook nog het onderbezette telefoonteam - ook dat is een bekend overheidsverschijnsel - dat op een goede dag een slordige 7.600 telefoontjes krijgt en maar de helft daarvan kan beantwoorden. Vorig jaar bewees een CDA'er dit al door maar liefst 64 minuten in de wacht te hangen bij DUO. Naar aanleiding van veel studentenklachten zond Nationale Ombudsman Reinier van Zutphen in september een ouderwetse brandbrief naar minister Van Engelshoven (Onderwijs), en daarmee ontspon zich een heus één-tegen-één-gevecht. 

Lees verder

Wat een verrassing. U wil NIETS betalen voor beter milieu

Het meest gevoelige hedendaagse politieke dossier kent u: het klimaatakkoord. Allerlei maatschappelijke organisaties boetseerden eerder dit jaar aan Klimaattafels ambitieuze plannen om in 2030 tot 49% minder CO2-uitstoot dan in 1990 te komen. Het hoofdstuk betalen is echter aan de politiek, en dat betekent natuurlijk een groot probleem. De dwarsliggers zijn de coalitiepartijen aan de rechterflank, die zo hun eigen redenen daarvoor hebben: het CDA beschermt de kleine man voor een torenhoge gasbelasting, en de VVD de automobilist tegen onder meer het R-woord. Beide partijen hebben inmiddels dozen met scherpe vragen naar Ed Nijpels en co gestuurd waardoor Rutte III de plannen never nooit meer in 2018 gaat bezegelen. Wat dan wel zo is, is dat die politieke patstelling mooi aansluit bij het pallet aan meningen van de gewone Nederlanders. Uit een nieuwe peiling van de onvolprezen Maurice de Hond blijkt dat zo'n 63% van het land zich zorgen maakt om het klimaat. Verder denkt 70% dat de mens verantwoordelijk is voor de aardse opwarming - de non-believers zijn hier uiteraard PVV- en FvD-stemmers. In harde politieke maatregelen om al per 2020 de CO2-uitstoot met 25% te verminderen ziet meer dan de helft precies niets. Praten we geld, dan zien we dat 43% minder dan €5 per maand over heeft voor het verminderen van CO2-uitstoot. Bij het CDA wil 49% minder dan €5 dokken en gaat slechts 19% voor de €50 of meer. Bij de VVD-achterban is de stemming vervolgens iets beter met een 39% voor een tussen de €5 en €50 per maand (zie alle resultaten hieronder). Maar de overkoepelende conclusie is toch helder: begin maar te wennen aan die hogere temperaturen.

Apple weer omlaag: vraag naar iPhones toch niet meer zo groot

Bij de woorden Apple en de beurs denkt u waarschijnlijk vooral aan een aandelenprijs die almaar lijkt te stijgen en de beurswaarde van $1 biljoen. Sinds september staan de zaken er echter even anders voor, en dat vertaalt zich in een koersdaling van een dikke 11% in die periode. Bovendien is die magische biljoen sinds november verleden tijd. De stemming is er vandaag niet veel beter op, want bij opening van de beurs zakte Apple weer bijna 3%. Het laatste slechte nieuws in de rij is dat de firma eind oktober de productieplannen tot februari van de nieuwe iPhone XR omlaag schroefde met een derde van de oorspronkelijke 70 mio modellen, zeggen bronnen tegen de Wall Street Journal. En afgelopen week gaf Apple aan leveranciers door dat de productiecijfers nog eens omlaaggaan. De vraag naar iPhones is minder en sowieso is de rek wel een beetje uit de smartphonemarkt aangezien iedereen al zo'n lulijzer heeft. Eerder besloot de techgigant daarom al om niet meer te rapporteren over afzonderlijke verkoopcijfers. Is dit dan de grote neergang van het rijkste bedrijf ter wereld, zult u op een saaie verjaardag wellicht gevraagd krijgen. Dat valt volgens de kenners allemaal wel mee, aangezien Apple gewoon de prijzen van al peperdure accessoires nader kan verhogen en kan terugvallen op streaminginkomsten. Haar leveranciers zijn echter erg afhankelijk van grote Apple-orders en vandaar is het lot van die branche een stuk minder rooskleurig (slachtvelden bijvoorbeeld hier, hier en daar). Enfin, één van de dingen die Apple doet om de verkoop van apparaten toch nog indirect op te krikken is het promoten van de Apple News-app. Geen algoritmes, maar semi-journalisten beslissen welk nieuws daarin verschijnt. Daar moet u zin in hebben, maar dan krijgt u geen fake news meer en komt daar nieuws van alle kanten voor in de plaats. Komt u ook nog eens uit uw filterbubbel.

Linktip: Energie vergelijken