37 topics
@J. Bensink

VS tegen wereld: laat Huawei niet je 5G aanleggen

Het zit de Chinese telecomgigant Huawei ook niet mee. Nadat in december de CFO van het bedrijf door Canada is uitgeleverd hebben de VS Duitsland deze week gewaarschuwd vooral niet met het bedrijf in zee te gaan bij de aanleg van 5G. Uit angst voor spionage. Mochten de Duitsers dat wel doen, dan zou dat negatieve gevolgen hebben voor de mate waarin de VS bereid zijn inlichtingen te delen. Hoewel de VS al langer diplomatieke druk uitoefenen om Chinese telecombedrijven buiten de aanleg van 5G te houden (Australië en Japan bogen al voor die druk, de Belgen doen alsof hun neus bloedt) is dit de eerste keer dat de VS openbaar dreigen samenwerking op gebied van veiligheid op te schorten. De pr-campagne van Huawei (‘We would like the U.S. public to get to know us better’) lijkt vooralsnog weinig uitgehaald te hebben. De spagaat tussen China en de VS is voor veel landen lastig. Neem bijvoorbeeld Groot-Brittannië. Enerzijds kijkt het VK voor zijn veiligheid naar Uncle Sam, anderzijds zou het weren van Huawei roet in het eten gooien wat betreft de economische betrekkingen met China, die na Brexit belangrijker worden. Datzelfde geldt voor Duitsland, dat onderhand meer handel drijft met China dan met de VS maar wel van deze laatste afhankelijk is voor veiligheid.  

Daar komt nog bij dat de investeringen die nodig zijn voor 5G gigantisch zijn. GSMA, de belangenvereniging van telecombedrijven, schat dat de aanleg van 5G in Europa tussen de €300 en €500 miljard. De frequentieveiling in Italië leverde €7 miljard op. Voor de duidelijkheid: dat is alleen de vergunning, alle infrastructuur moet dan nog gemaakt worden. Telecombedrijven draaien al een tijdje niet bepaald lekker en is het allesbehalve zeker dat deze gigantische investeringen rendement op gaan leveren. Een bedrijf als Huawei is daarom een uitstekende partner en bovendien bepaalt het samen met China de nieuwe standaarden van 5G. 

Lees verder

Erdogan geeft VS en Navo de middelvinger en koopt Russisch luchtafweersysteem

De Turkse president Erdogan blijft voet bij stuk houden en zegt dat zijn aankoop van een geavanceerd Russisch luchtafweersysteem, de S-400, ondanks zware Amerikaanse druk, gewoon doorgaat: ‘nobody should ask us to lick up what we spat.’ (Gore beeldspraak trouwens.) De VS dreigen Turkije uit het consortium landen dat deelneemt aan de F-35 (beter bekend als de Joint Strike Fighter) te schoppen en verdere wapendeals te stoppen. Onze Turkse Navo-bondgenoot trekt zich hier niets van aan. Sterker nog, Erdogan zei alvast te kijken naar een mogelijke aankoop van S-500 systemen, de volgende generatie luchtafweersystemen. De S-400 is voor $500 miljoen overigens een koopje in vergelijking met de $3 miljard die de THAAD, een luchtafweersysteem van Lockheed Martin, moet kosten. 

Saillant detail: het Russische S-400 luchtafweersysteem is juist ontworpen om de F-35 uit de lucht te schieten. De F-35 wordt, zoals u weet, ontwikkeld door het Amerikaanse Lockheed Martin en wordt door veel Navo-landen aangeschaft, zo ook door Nederland. Het vliegtuig vormt de komende dertig de hoeksteen van de luchtmacht van het bondgenootschap. Ons aller Fokker verdient er bovendien goed aan. Het feit dat Turkije, nota bene zelf Navo-lid, mee doet aan zowel de F-35 én met de Russen (die de laatste tijd toch, ja zeg maar gerust op gespannen voet staan met de Navo) samenwerkt aan een luchtafweersysteem tegen die F-35 leidt begrijpelijkerwijs tot zorgen bij de Amerikanen en de rest van de Navo. Het gevaar is uiteraard dat de Russen via de Turkse systemen achter compromitterende informatie van de F-35 komen. Erdogan ontkent dit. De Amerikanen sturen nu aan op een of/of-situatie: óf Erdogan kan voet bij stuk houden en het Russisch systeempje kopen óf hij kan mee blijven doen met Amerikaanse wapendeals, inclusief de F-35. ‘My best military advice would be that we don’t then follow through with the F-35 — flying it or working with an ally that is working with Russian systems, particularly air defense systems, with one of our most advanced technological capabilities,’ aldus de hoogste Amerikaanse generaal in Europa. 

Lees verder

Haha gefopt! De beurs knalt in 2019 gewoon weer omhoog

Het is al een tijdje stil op de beurs. U weet wat dat betekent: het gaat toch weer gewoon prima met uw aandeeltjes. Als u ze tenminste niet verkocht heeft na de apocalyps van december. Het is een bekend riedeltje voor Piet Particulier: hij of zij raakt in paniek als de klad erin komt en doemscenario’s de krantenkoppen bepalen om pas weer in te stappen als de koersen weer flink zijn gestegen. Hoe dan ook, de koersen dit jaar gewoon weer omhoog gespoten en is de langste bull run weer nieuw leven ingeblazen. De Amerikaanse S&P500 staat sinds begin dat jaar op een dikke plus van 9,28%, de EuroStoxx 50 op +10,24% en de Nikkei 225 op +7,20%. 

Opmerkelijk is de ommekeer wel. Als je dergelijke winsten in december had voorspeld was je de kamer uitgelachen. Dezelfde donkere wolken als in december hangen immers nog boven de hemel. De hele situatie rondom Brexit is niet bepaald verbeterd, er is nog geen doorbraak in de handel-onderhandelingen tussen China en de VS, Italië is in een recessie en groei in Duitsland en Nederland stagneert. De beste verklaring is dat slecht nieuws goed nieuws is voor beleggers. De paradox: juist vanwege die verslechterde groeiverwachtingen keren centrale banken terug op hun schreden en stappen we op de rem. De Amerikaanse Federal Reserve kondigde eerder al aan minder renteverhogingen door te voeren, de ECB vertelde de markt deze week met een nieuwe ronde aan steunaankopen te kopen. Beide centrale banken staan enerzijds onder kritiek dat ze hun crisisinstrumenten tijdens hoogconjunctuur inzetten, anderzijds moeten zij oppassen de groei niet vroegtijdig de nek om te draaien. Door het goedkope geld dat effectenmarkten overspoelt stijgen prijzen ‘across the board’, van single malt tot Vietnamese staatsobligaties. Al met al goed nieuws dus voor beleggers, inclusief onze pensioenfondsen die vorig jaar gepakt werden door dalende rente én dus een forse knauw in de aandelenportefeuilles. Door deze - toch onverwachte - koersstijging raken pensioenkortingen toch weer wat verder uit beeld en krijgt wellicht de geklapte pensioenhervormingen wat lucht. 

Lees verder

Millennialmythes zijn ruimschoots ontkracht maar marketers gaan toch los

Een beetje bedrijf is tegenwoordig woke. Dat begrip komt uit de VS overwaaien en het betekent dat je je bewust bent van maatschappelijk onrecht zoals seksisme en racisme. Het is onvoldoende er begaan mee te zijn, je moet dat ook heel publiekelijk doen, bijvoorbeeld met een hashtag op social media. Mensen die na pak hem beet 1980 zijn geboren vinden dat begaan zijn met onrecht erg belangrijk, zo belangrijk dat ze geen producten willen kopen van bedrijven die dat volgens hen onvoldoende zijn, er niet in willen beleggen en er niet voor willen werken. Sindsdien doen bedrijven ontzettend hard hun best te laten zien hoe zeer ze deugen en hoe goed ze het met de wereld voor hebben. Kijk naar de advertentiecampagnes van bedrijven als PepsiCo (dat meisje dat oproerpolitie een blikje pepsi gaf), Nike (de knielende Colin Kaepernick) of Gillette (‘toxic masculinity’). 

Lees verder

Frans-Duitse as roert zich tegen Brussels verbod op grote fusies en wil Europese kampioenen kweken

Duitsland steunt een Frans voorstel om lidstaten de mogelijkheid te geven een Brussels veto voor (grensoverschrijdende) fusies en overnames te verwerpen (FT). Dit is onderdeel van een breder voorstel voor een Europees industrieel beleid dat wordt voorgesteld in een gezamenlijk manifest van Peter Altmaier, de Duitse minister van Economische Zaken en Bruno le Maire, de Franse minister van Financiën. Le Maire zei dat Europese mededingingsregels ‘achterhaald’ zijn terwijl Merkel haar twijfels uitte of de huidige Europese mededingingsregels het nog wel mogelijk maken ‘mondiale spelers’ die de concurrentie met Azië en de VS aankunnen te creëren. 

Lees verder

Rusland investeert fors in economie om geopolitieke ambities waar te kunnen maken

Poetin trekt € 346 miljard uit voor zijn economische stimuleringsprogramma, meer dan drie keer het bedrag dat hij noemde bij aanvang van zijn vierde ambtstermijn. (FD) Het doel is ‘de economie oplappen’, de armoede halveren, investeren in onder meer onderwijs en infrastructuur, zo schrijft de roze krant. Allemaal nobele strevens natuurlijk die bovendien broodnodig zijn ook. Waar de Russische economie in 2018 nog met een verrassende 2,3 groeide zijn de verwachtingen voor dit jaar een stuk lager. Voor een belangrijk deel was die verrassende groei het gevolg van one-offs, zoals de constructie van een grote aardgasraffinaderij en de organisatie van het WK voetbal. Het Russische Ministerie van Economische Zaken probeerde de verwachtingen van de grote baas te managen en waarschuwde al dat deze groei niet houdbaar is. (Bron voor wie Russisch kan lezen.) Reële inkomens daalden in 2018, ondanks de economische groei, met 0,2 procent. 

Lees verder

Frankrijk en Duitsland komen met nieuw compromis voor gehate ‘belasting op hyperlinks’

Frankrijk en Duitsland hebben een dealtje gesloten over een nieuw voorstel voor de controversiële Europese copyright-richtlijn (FT). De kern van het Frans-Duitse compromis is een uitzondering voor kleinere internetplatformen en -bedrijven. De Duitsers wilden die ontzien, de Fransen wilden juist geen uitzonderingen. Resultaat: alleen partijen met meer dan vijf miljoen maandelijkse gebruikers en meer dan tien miljoen euro jaarlijkse omzet hoeven de contentfilters te installeren als de nieuwe EU Directive er daadwerkelijk doorkomt. In juli stemde het Europees Parlement nog tegen het toenmalige voorstel. Het nieuwe compromis maakt de weg vrij voor nieuwe onderhandelingen met het EP. 

Lees verder

Regime change en obligatiehouders in Venezuela: het net sluit zich rond Maduro

Als het Europees Parlement zich tegen je keert weet je dat je dagen geteld zijn. Vraag het Nicolás Maduro, de dictator van Venezuela, het land waarvan de economie sinds 2015 gehalveerd is, driekwart van de bevolking in een jaar tijd bijna negen kilo afviel en de inflatie dit jaar volgens schattingen de 10,000,000.0% aantikt, terwijl de dochter van Hugo Chavez a la Marie Antoinette op social media met de flappen wappert. Nee, maar even serieus: Maduro heeft grotere problemen dan Guy Verhofstadt. De VS boycotten sinds kort namelijk ‘s lands oliesector, goed voor 90% van de inkomsten, en in het bijzonder staatsoliebedrijf PDVSA. Als gevolg van de sancties wordt $7 miljard aan tegoeden bevroren en zou Venezuela het komende $11 miljard aan inkomsten missen. Terwijl een dochter van PDVSA nog een luttele half miljoen dollar doneerde aan Trump’s inauguratiecomité. 

Lees verder

Brexit of geen Brexit, de schade is al geleden. Maar niet alleen economisch.

Het Verenigd Koninkrijk dendert onverminderd hard het ravijn in. Dan hebben we het niet alleen over het economische ravijn: het VK gooit zijn reputatie te grabbel. Deze week schreven we al dat Theresa May aan het parlement heeft toegezegd opnieuw te willen onderhandelen over de deal. Een nogal aparte uitkomst, om meerdere redenen: May heeft nota bene zelf twee jaar over deze deal onderhandeld. Het getuigt niet van goeder trouw richting je onderhandelingspartners een overeenkomst die je zelf hebt gesloten af te fakkelen. Ze kan dan ook niet op meer veel goodwill van de EU rekenen om bijvoorbeeld toch iets van een concessie te doen om gezichtsverlies te beperken en de deal te redden. Daarnaast weten we allemaal hoe dit afloopt, namelijk op een onverbiddelijn non, nein, en neen van het continent. Dat weet May zelf ook. Toen ze het Lagerhuis voor haar deal probeerde te winnen was één van haar argumenten immers ook dat een betere deal niet bestond. Het is raadselachtig waarom ze denkt dat die er nu wel is. Ten derde is dit gedraai niet bepaald reclame voor de betrouwbaarheid van het VK voor toekomstige handelspartners. De mogelijkheid ‘de wereldzeeën te bevaren’ en zonder het juk van Brussel zelf handelsverdragen te sluiten was natuurlijk een belangrijke belofte van de Brexiteers. Nog afgezien van de positie die het VK als middelgroot Europees land heeft tegenover een China of een Amerika (hint: waarschijnlijk niet zo’n goeie) zullen onderhandelaars zich wel twee keer bedenken voor ze beloftes doen aan een dergelijke onbetrouwbare onderhandelaar. Het is overigens maar zeer de vraag of het Britse Ministerie van Buitenlandse Zaken überhaupt voldoende onderhandelaars heeft om nieuwe verdragen te sluiten. 

Lees verder

Economen doen er goed aan zich in de geschiedenis te verdiepen

Dat is althans het betoog van econoom Noah Smith op Bloomberg. Het is volgens hem treurig gesteld met het economisch historisch onderwijs op Amerikaanse universiteiten: slechts een enkele opleiding heeft een dergelijk vak als vereiste. Een andere verklaring voor de geringe interesse in het onderwerp is het geringe prestige omdat economische historici niet zo vaak een Nobelprijs krijgen. 

En dat terwijl geschiedenis wel degelijk van waarde is voor de gereedschapskist van de econoom. Het moderne economieonderwijs is vooral een verkapte vorm van wiskunde: veel statistiek en formules in nette, hygiënische modellen. Natuurlijk, economie gaat vaak over harde pecunia en dat is natuurlijk primair een kwestie van cijfertjes. Op een dieper niveau, echter, gaat de economische wetenschap over menselijke behoeftes en zij daarin voorzien. En menselijke behoeftes, verlangens en wensen zijn niet altijd zo kant en klaar en netjes in een model te vangen. 

Lees verder
Linktip: Energie vergelijken