Moeten we koloniale kunst wel teruggeven?

Beeld: alleen de naam is al kwetsend
Beeld: alleen de naam is al kwetsend

Gewichtige onderwerpen op zondag, daar zijn we van. Vandaag gaan we het hebben over koloniale kunst en de vraag of we dat spul moeten teruggeven. Zoals u weet is de boetecultus van het christendom nooit weggeweest en dus wordt u er voortdurend aan herinnerd hoe ontzettend fout wij waren en zijn. Kunst uit het koloniale tijdperk is een een bijzondere zonde. We hebben allemaal voorwerpen meegenomen uit gebieden waar wij de dienst uitmaakten en die kunststukken worden nu tentoongesteld in westerse musea. Dat is verschrikkelijk slecht van ons, want president Macron heeft zelf gezegd dat kolonialisme een misdaad tegen de menselijkheid is. Nu spelen de musea en hun conservatoren een dubbelrol: aan de ene kant geselen ze zich maar wat graag publiekelijk over hoe slecht zij en wij wel niet zijn, maar aan de andere kant hebben ze ook geen zin om hun collectie dan maar te verschepen naar een aftands en slecht bezocht museum in the heart of darkness. Sowieso bestaan er twee misverstanden over koloniale kunst: in de eerste plaats is het geenszins allemaal gestolen of geplunderd. Dus wat doe je met koloniale kunst die gekocht of gekregen is? Ook teruggeven enkel en alleen omdat het uit de koloniale periode komt? In de tweede plaats zijn er nogal wat culturen die de voorwerpen van vroegah helemaal niet terug willen. Wij denken dat de Grieken best een punt hebben om de Elgin Marbles terug te eisen, maar er zijn ook culturen die stijf staan van het bijgeloof en vrezen dat de kunststukken hen zullen aanvallen als ze eenmaal worden gerepatrieerd. (True story.) Anyway, reken maar dat deze discussie de komende jaren verder wordt aangewakkerd, want zoisnatuur en zoistijdgeest. Misschien is  het een goed idee - al is het niet nieuw - om van koloniale kunstcollecties maar gewoon reizende collecties te maken die een groot deel van de tijd ergens in bruikleen zijn. Dat zal de zelfkastijdende museumsector ook wat realiteitszin bijbrengen, want zoals gebruikelijk in de museumwereld gaat een bruikleen pas door als bijvoorbeeld de kosten voor restauratie door de lenende partij worden opgehoest. Dat werkt ook de andere kant op. Voordat een Nigeriaans museum de stukken in bruikleen terugstuurt naar Europa, willen ze wel een krabbel dat wij ons inzetten voor restauratie van de artefacten en netjes wat geld overmaken voor het verbeteren van hun museum. Toch fijn, kunnen we alsnog boeten voor het kolonialisme.

Reaguursels

Inloggen

Als Nederland, in het slechtste scenario, over een paar honderd jaar omvolkt is, hebben de "Nederlanders" dan recht op schilderijen van de Oude Meesters, met wie ze niets te maken hebben?
Daarom is het antwoord Nee, bij landen zoals Egypte, dat nog maar heel weinig van de oorspronkelijke bevolking heeft.

Vuurwezel | 11-12-18 | 08:56 | + 0 -

Als zij alle geboorteoverschotten terugnemen, onze honderden miljarden ontwikkelingshulp teruggeven, en weer net als vroeger ouderwets hongersnoden gaan hebben zullen we er over nadenken.
Kom op zeg, 100.000.0000 Afrikanen leven inmiddels in Europa van uitkeringen. Er gaat meer geld vanuit Afrika naar Zwitserse bankrekeningen dan dat wij aan ontwikkelingshulp geven (alleen nederland al zo'n 4 miljard per jaar) en er is werkelijk niemand in Afrika die iets om hun kunst geeft.
Verder blijven ze daar tegenwoordig allemaal leven wegens door ons geïmplementeerde landbouwmethoden, en als ze weer eens te lui zijn om te doen wat we zeggen sturen we vliegtuigen met voedsel.
Die "kunst" uit Afrika kan iedere 4-jarige maken, maar puur uit principe houden we het hier.

Vogelbeest | 09-12-18 | 22:57 | + 9 -

We gaan het niet aan Sylvana vragen, die geeft geen antwoord maar die gaat op drie woorden uit elke zin inzoomen en met een ernstig gezicht kritiek leveren. Weet je nog niets.

kloopindeslootjijook | 09-12-18 | 22:33 | + 1 -

Als je het museum leeghaalt kun je niet meer zien wat er allemaal als roofstaat is meegenomen. Dus dan kun je daar niet meer naartoe.

kloopindeslootjijook | 09-12-18 | 22:17 | + 1 -

Driewerf neen. "Teruggeven" om het teruggeven, omdat ons gemoed anders te zwaar wordt, is een stom idee. Voor je het weet wordt de hele boel gewoon geveild en belanden er allerlei zeldzame stukken in privé-collecties.

Als een museum ergens in Afrika die stukken graag wil hebben die relevant zijn voor hun collectie dan mag daar van mij best een Europees subsidiepotje voor zijn waarmee bijvoorbeeld de helft van de kosten mogen worden betaald. Maar wel altijd op voorwaarde dat het stukken een museum is dat zich al bewezen heeft, dat het stukken zijn die relevant zijn voor hun collectie, en dat die regelmatig tentoongesteld zullen worden.

Als je geen duidelijke kaders en voorwaarden stelt, vraag je er gewoon om bestolen te worden door malafide handelaren.

Huisregelneef_III | 09-12-18 | 22:11 | 1 | + 3 -

Dan staat het in no time in de kast bij Beyoncé, Spike Lee of Oprah. Want 'heritage'.

H. Caulfield | 10-12-18 | 14:40 | + 0 -

Ik word er zo cynisch van. Spullen uit de bakermat van de beschaving die door een stel godsdienstwaanzinnigen machinaal worden stukgemaakt om het stukmaken.

Diotima | 09-12-18 | 21:48 | 1 | + 1 -

Geen discussie over mogelijk. Nee. Dus. Ze kunnen het niet , willen het niet etc. Hoef je niet over na te denken. Iedereen die iets anders beweert kletst.

Zwizalletju | 09-12-18 | 21:39 | + 0 -

Lees eens op erfgoedstem.nl/ wat er in Nederland gesloopt wordt, daar word je ook niet vrolijk van. Om nog maar te zwijgen over België.

Diotima | 09-12-18 | 21:52 | + 0 -

Dankzij ons is het nu nog heel.
Die Afrikanen ruiken, zoals gewoonlijk, gratis geld, waar ze niets voor hoeven te doen.
Verder is Afrikaanse "kunst" zwaar over gewaardeerd. Met kunst heeft het namelijk weinig te maken. Het zijn vnl. vruchtbaarheids- of voodoo beeldjes zoals onze stenen tijdperk voorvaderen ook maakten.

watergeus | 09-12-18 | 19:37 | + 6 -

Boerhaave, Tyler?

Merlanni | 09-12-18 | 19:33 | + 0 -

Krijgen we dan ook de mosasaurus schedel van de Fransen terug?

DiRadical | 09-12-18 | 19:32 | + 4 -

Je stuurt t terug en binnen een maand is het daar verdwenen en dus weer verkocht aan de hoogste bieder. Geld is naar Zwitserland verdwenen.

klaas24 | 09-12-18 | 19:18 | + 4 -

Indien gestolen: teruggeven.
Indien gekregen of gekocht: houden
Als het te lelijk is om het terug te sturen dan wel te houden: verbranden.

Vrouwtje_haram | 09-12-18 | 19:06 | + 2 -

Er is geen land met wel een duister vlekje, leestip;

Nederland is een roofstaat, dat is de strekking van het in maart gepresenteerde boek van Ewald Vanvugt, een herziene versie van het in 2002 verschenen “Nieuw zwartboek van Nederland overzee”. De woorden van Multatuli – “ja, ’t dorp was veroverd door de Nederlandse soldaten, en stond dus in brand” – worden door Vanvugt meerdere keren aangehaald en geven goed weer hoe de Nederlandse kolonisatoren te werk gingen. In het boek beschrijft hij uitgebreid de gewelddadige en smerige koloniale geschiedenis van Nederland, die werd gekenmerkt door een zucht naar macht en rijkdom.

rechtsdwalendeautist | 09-12-18 | 17:24 | 2 | + -5 -

Volgens mij draaide de boel daar zeer goed onder koloniaal bestuur, in die mate dat de enige mooie gebouwen die nog overblijven allemaal dateren uit die periode. En vandaag bouwen ze terug hutjes.

Nonkel Frituur | 09-12-18 | 17:26 | + 18 -

klopt. de oude Baboe van mijn moeder en veel van haar tijdgenoten hadden wat graag de Nederlanders teruggehad. Maar ja, iets met Shell olie, en bevel van Amerikanen dus Nederland moest het 'teruggeven'

Kim-Jung-Un | 09-12-18 | 19:29 | + 4 -

Mijn moeder had een hele kast vol Afrikaanse kunst. Cadeau gekregen uit sympathie voor het vrijwilligerswerk dat ze in Afrika deed. En sommige dingen zijn gewoon gekocht.
Verder kunnen onze musea er veel beter zorg voor dragen dan ze dat kunnen in de landen van herkomst. Heel wat spullen verdragen nu eenmaal geen constante tropische temperaturen. En in Egypte of Syrië is ook al de helft geplunderd of vernield. Ach, dat zal ook wel weer de schuld van de blanken zijn zeker?
En last but not least: Belgisch Congo was gewoon deel van België, en tussen 1885 en 1908 privé-bezit van onze koning, die een deel van zijn kunstschatten overbracht naar Brussel om ze daar tentoon te stellen. Mag onze koning niet met zijn eigen spullen doen wat hij wil dan? Hij heeft er nondedju een prachtig onderkomen voor gebouwd in Tervuren, dat uitgerekend vandaag, na 5 jaar restauratie, opnieuw voor het publiek is opengesteld.
En zeg nu zelf: ook voor de Congolezen is het zeer handig. Vanuit de Matongé-wijk in Brussel is het slechts een half uurtje met de tram. Stel u voor dat de Congolezen om hun eigen kunst te zien helemaal naar Congo moeten reizen.

Nonkel Frituur | 09-12-18 | 16:38 | 1 | + 24 -

"Het persoonlijk fortuin van koning Leopold II kwam in eerste instantie door het verzamelen en verhandelen van ivoor. Na een stijging van de rubberprijs vanaf 1890, dwong hij de inheemse bevolking sap te verzamelen van rubberplanten, wat de opbrengsten voor zijn persoonlijk fortuin de hoogte injoeg.

Met zijn beleid is Leopold verantwoordelijk geacht voor de dood van een aantal mensen als gevolg van verminking, executie, uithongering, ziekte en ontbering. Deze toestanden werden een internationaal schandaal in het begin van de 20e eeuw."

Waarom zit iedereen ook zo te zeiken. De koning mag toch gewoon doen met zijn privéterrein wat hij wil?

De Eierbal | 09-12-18 | 23:51 | + 1 -

"hoe ontzettend fout wij waren"..... Mijn opa heeft weerstand geboden tegen de Duitsers, mijn pa heeft zich zijn leven lang verdienstelijk gemaakt voor de bv Nederland. Dus fuck een keer off met die boetedoening. Voor wie, voor wat? En die ouwe troep mogen ze van mij hebben. Rich een jkeer een behoorlijk tech miseum in, daar heb je wat aan ipv die baaierd van multi culti rommel.

gepast_betalen | 09-12-18 | 16:19 | 2 | + 8 -

Zoals het Nint en het Evaluon? Volgens mij zijn die instellingen gesloten wegens gebrek aan belangstelling.

Dezenaamhier | 09-12-18 | 20:31 | + 2 -

Altijd zo bijzonder hoe iedere opa bij het verzet zat maar hier toch relatief gezien de meeste joden werden afgevoerd. Domme pech waarschijnlijk.

Klapband1408 | 09-12-18 | 23:05 | + 2 -

REAGEER OOK

Linktip: Energie vergelijken