Schenkingsvrijstelling eigen woning kostte een miljard en leidt tot duurdere woningen

Verwarrend allemaal
Verwarrend allemaal
De Algemene Rekenkamer heeft onderzoek uitgevoerd naar de schenkingsvrijstelling eigen woning in de jaren 2013/2014 en de effecten daarvan op de woningschuld. Het gevolg is een jubelend persbericht (leidt tot afname totale hypotheekschuld en minder woningen onder water, dus doel van beleidsinstrument gehaald) en een verwarrend rapport. Komen we zo op, want eerst ... hoe zit het ook weer? Dat hoeven we gelukkig niet uit te tikken, want de Rekenkamer heeft daar een fijne infographic voor gemaakt.

schenkingsvrijstelling.jpg

Leeswijzer: de Rekenkamer keek naar de effecten van de verhoogde schenkingsvrijstelling van een ton in 2013/2014. Iedereen mocht iedereen €100.000 schenken zonder belasting, als het geld door de ontvanger maar werd gebruikt voor verbouwing, huis kopen, hypotheek aflossen, erfpacht, etc. Per 2017 is die regeling wederom van stal gehaald, met als grote verschil dat de ontvanger meerderjarig moet zijn en maximaal 39 jaar oud mag wezen (hoeft nog steeds geen ouder/kind-relatie te zijn).

De regeling in 2013/2014 kostte alle mensen zonder rijke ouders overigens ongeveer een miljard meer dan gepland. De minister van financiën verwachtte 20.000 schenkingen, maar dat werden er 159.000. Dat is allemaal geld waarover pas veel later dan geraamd erfbelasting geheven kan worden. Moeten we daar wel even bij zeggen dat het een raming betreft met veel berekeningen van de contante waarde, en dat de ontvangers vanwege verbouwingen en huis kopen meer btw en overdrachtsbelasting in de la brengen en minder hypotheekrenteaftrek. Maar dat is niet meegerekend. Het geeft in ieder geval een mooi plaatje en in het blauw vindt u de budgettaire tegenvaller:

extraderving.jpg

Verder kwamen in die jaren toen de huizen nog spotgoedkoop waren de schenkingen terecht bij de vele mensen die diep onder water stonden met hun hypotheek (hypotheek > waarde woning).

aantalonderwaterhypos.jpg

Maar wat deden die mensen met de ontvangen schenking als we kijken naar de leeftijdsgroepen? Jongeren kochten een woning, ouderen en oude ouderen losten de hypotheekschuld af:

watdoenzij.jpg

En zo kwam het dat de omvang van de totale Nederlandse hypothekenberg (links) en de schuld per huis afnam. Waarmee de Rekenkamer dus maar wil aangeven dat de doelen zijn gehaald.

resultaatschenkingen.jpg

Daarbij dienen we wel aan te tekenen dat de Rekenkamer zelf niet zeker weet of dit nou helemaal het gevolg is van de regeling. In die tijd, filosoferen wij er maar even bij, losten veel van de andere 4,2 miljoen huiseigenaren die geen schenking kregen ook als gekken hun schuld af. Bovendien maakt de Rekenkamer nergens inzichtelijk om welke aflossingsbedragen het nou precies draait. Er zijn in de jaren 2013/2014 zo'n 159.000 schenkingen gedaan. Laten we daar gemakshalve €100.000 per schenking voor rekenen, dan is met het hele verhaal 159.000*100.000= €15,9 miljard afgelost op de schuldenberg. Mooi, maar om middels een belastingderving van €1 miljard de schuldenberg van destijds €675 miljard met 2% te laten krimpen klinkt niet als echt razend effectief.

En nu vooruit
De regeling per 2017 is bedoeld als structureel en gaat vermoedelijk jaarlijks €100 mio kosten (maar ramingsalert 2013/2014). De Rekenkamer is onder verwijzing naar 2013/2014 positief over de maatregel want toen was het positief. Maar ook: 'Wel zijn externe factoren veranderd. De economie en de woningmarkt zijn bijvoorbeeld aangetrokken. Deze factoren kunnen invloed hebben op de effecten van de regeling van 2017 en verder'. Zo merkt de Rekenkamer op dat er met dank aan de verbeterde woningmarkt veel minder mensen onder water staan (nog maar 14% in 2017, zie plaatje boven, red.). En mede daarom schrijft de Rekenkamer: 'Door het inperken van de leeftijdsgroep is immers te verwachten dat de regeling vaker zal worden benut voor het kopen van een woning (iets wat vooral jongeren doen)'. Zorg dus voor rijke ouders of vrienden, want die kunnen u met een tonnetje helpen om voldoende over te bieden. Laten wij ondertussen ons advies voor de woningmarkt onverminderd op buy staan.

Reaguursels

Inloggen

2Schwanz | 06-12-17 | 22:04 | + 6 -
Eenmalig mag 25k belastingvrij geschonken worden en voor studie het dubbele. Plus 5k per jaar.
Frits de Vriez | 07-12-17 | 12:03 | + 1 -
Die ton gaat ook af van de vermogensrendementsheffing 1,2%= -1,2k en 50% is 40% dus 1,6k.

arlen | 07-12-17 | 12:22 | + 0 -

Ik mis in de rekensom de verminderde hypotheekrente-aftrek. Een vermogende ouder betaalt over 100.000 euro 1200 euro VRH (1,2%). Het ontvangende kind moest de schenking gebruiken voor het eigen huis, dus aflossing of verbouwing maar laten we uitgaan van aflossing. Hierdoor hoeft het kind over de ontvangen 100.000 geen hypotheekrente meer te betalen. Die was in die tijd ongeveer 4%, dus 4000 euro. Als je dat aftrekt tegen 50% scheelt dat 2000 euro belasting. In dit voorbeeld leverde de 100.000 de staat eerst 1200 euro op, en nu 2000. Hoe meer er gebruik is gemaakt van de regeling, hoe beter het voor de staat is hoewel het inderdaad wel successierecht scheelt, maar dat is een probleem in de toekomst. In feite heeft de overheid belastinginkomsten naar voren gehaald.

Frits de Vriez | 07-12-17 | 12:03 | + 5 -

@Bytemaster | 07-12-17 | 10:04
Ehh, ja. Refererend naar de wijze waarop je als particulier met je eigen geld behoort om te gaan is dat juist. Voor de overheid werkt dat anders en ik weet ook niet of ik het wel zo prettig zou vinden wanneer de overheid ad hoc beslissingen zou nemen wat te doen met geld dat op enig moment in de pot zit. Dan worden namelijk eerst de relatief goedkope fluthobby's uitgevoerd terwijl de grote projecten steeds verder vooruit worden geschoven.

Pierre Tombal | 07-12-17 | 11:31 | + 0 -

@SirHackalot | 07-12-17 | 10:25 | + -1 -
Inkomstenbelasting bij de “kunstenaar” zie je over het hoofd. De blauwe enveloppenbrigade lacht zich suf als je dit doet.

JanvandeBiertent | 07-12-17 | 11:29 | + 2 -

SirHackalot | 07-12-17 | 10:25 | + 0 -
Hoe krijg jij dan euro's op je rekening die je kunt uitgeven?

Zatkniss | 07-12-17 | 10:32 | + 0 -

@ Zatkniss | 07-12-17 | 09:50 | + 0 -
De bank hoeft in dit geval zelf niets met Crypto te doen.
Ander voorbeeld, komt op het zelfde neer.

Kunst
Ik maak een abstract schilderij (want schilderen kan ik niet) en noem het kunst.
Mijn ouders kopen het schilderij voor een ton, want kunst.
Klaar!
Geen schenkbelasting. Of zie ik iets over het hoofd?

SirHackalot | 07-12-17 | 10:25 | + 1 -

@Pierre Tombal | 07-12-17 | 09:30
.
Ook jij draait de zaken om. De overheid moet een redelijk belastingstelsel optuigen en vervolgens op basis van de inkomsten een begroting maken. In Nederland lijkt het steeds vaker andersom te gebeuren. Men kijkt eerst wat men nodig heeft en gaat dit vervolgens bij de burgers ophalen, ook al leidt dat tot absurde situaties. Het niet binnenkrijgen van belastinggeld betekent dan ook niet dat er een kostenpost voor de hele bevolking ontstaat. Het zou moeten betekenen dat je je ambities moet bijstellen.
Het niet binnenkrijgen van belastinggeld als kostenpost zien is de kern van wat er mis is met onze overheid.

Bytemaster | 07-12-17 | 10:04 | + 11 -

SirHackalot | 07-12-17 | 01:47 | + -8 -
En dat komt het moment dat je het wil omzetten in echt geld. En geen bank die het gaat faciliteren. Alle NL banken zijn zeer huiverig voor transacties in Crypto currencies. Gaat je gewoon niet lukken. En als je het al lukt ligt de MOT melding al klaar.

Zatkniss | 07-12-17 | 09:50 | + 3 -

Politiek en ambtenaren zijn idioten. Ook een `onderwaterhuis` wordt in dertig jaar afgelost, dat is immers de basis van de overeenkomst met de bank. En zelfs als je uitgaat van compleet aflossingsvrij is er nog niks aan de hand omdat de lange termijn prognose door de afwaardering van geld (aka inflatie) een twee keer zo hoge prijs oplevert, terwijl zo ongeveer het meest funeste dat de overheid kon doen en ook deed effectief niet meer dan vijftien procent prijsdaling veroorzaakte.

Het is heel simpel: wie een dergelijke schenking heeft gebruikt om een restschuld af te lossen die heeft vermogen vernietigd. Net als degene die aandelen die hij ooit voor honderd euro kocht op het laagste punt van de markt voor een tientje wegdoet. Dat geld is weg en komt niet meer terug. En nou mag heel Nederland dus de portemonnee trekken om de rekening van de door Rutte veroorzaakte paniekgolf te betalen. Stuur die prutser toch naar huis.

Pierre Tombal | 07-12-17 | 09:30 | + 2 -

Het kost de overheid niets. Het levert minder op. Dat verschil lijkt de overheid steeds minder te kennen.

Bytemaster | 07-12-17 | 08:43 | + 11 -

Ik houdt het voorlopig op hold ipv buy. heb zo'n gevoel datvaantallen huizen onderwater weer gaat toenemen op de middellange termijn.

hans123 | 07-12-17 | 07:04 | + 5 -

@SirHackalot | 07-12-17 | 01:47 | + 0 -
Ik wil gewoon samen met mijn famliie en mijn gezin en mijn vrienden samenzijn en gelukkig zijn. Jouw zogenaamde score zegt mij niets over hoe je leeft of hoe je bent als persoon. Ik vind je best wel zielig.

-=PyP=- | 07-12-17 | 02:22 | + 6 -

ZwarteDag | 07-12-17 | 01:04 | +
Mijn vermogen is de afgelopen dagen, ook met zo'n 40.000 gegroeid, door cryptocoin.
Dus ja, ik denk dat dat kan. ik zie het probleem niet. Cryptocoin kan alle kanten op gaan. Van wie je het koopt, of wie de cryptocoin bedenkt, maakt voor de belastingdienst niks uit!
Alleen Bitcoin is net al door de 14K gegaan. vorige week nog 10K.
Er zijn cryptocoins die het nog veel beter doen!

SirHackalot | 07-12-17 | 01:47 | + -13 -

@SirHackalot | 07-12-17 | 00:55
Ik zou zeggen:probeer het eens uit, dan kan ook eens goed lachen als de fiod bij je aanklopt...
Of denk je dat de belastingdienst het niet vreemd vindt dat je vermogen ineens met een ton is gegroeid?

ZwarteDag | 07-12-17 | 01:04 | + 9 -

De schenkbelasting, is m.i. makkelijk te omzeilen via cryptocoin. Zoon/dochter creëert een cryptocoin, pa/ma koopt de cryptocoin, zoon dochter cashen. Geheel belastingvrij (m.u.v. vermogens belasting natuurlijk). Geen dank. nou dag hoor!

SirHackalot | 07-12-17 | 00:55 | + -3 -

'Laten wij ondertussen ons advies voor de woningmarkt onverminderd op buy staan.'
Precies, net als in 2007

Harry Turtle | 07-12-17 | 00:35 | + 11 -

Regel 1. Het is NOOIT een belastingderving, altijd een belastingverschuiving.

anti overheid | 06-12-17 | 22:32 | + 25 -

En dat alles omdat de vice-premier(PvdA) geld kreeg van zijn ouders en geen belasting wilde betalen.

frank87 | 06-12-17 | 22:29 | + 17 -

Hoe kan regeling waarmee €15,9 miljard euro is gemoeid slechts 1 miljard (~6%) aan inkomsten voor schatkist mislopen, terwijl schenkbelasting ~33% bedraagt? Nederlandse fiscalisten hebben m.i. veel te veel coke/MDMA tussen oren zitten, en volk wordt voorgelogen met cijfers die niet kunnen kloppen.

2Schwanz | 06-12-17 | 22:04 | + 10 -

REAGEER OOK

Linktip: Energie vergelijken