ACM erkent eigen falen in zaak-stroomstoring

De Autoriteit Consument en Markt kunt u kennen als de club die goedkeuring moet geven aan allerhande fusies en overnames. Of van de controles op kleine lettertjes waarmee u genaaid wordt als u een filmpje bestelt. Of van het aanpakken van spamboeren. Kortom, alle uitwassen van het vrijemarktsysteem worden keihard aangepakt door de ACM. De eindbaas van het toezicht ontstond vier jaar geleden uit een fusie van de NMa, de Opta en de Consumentenautoriteit. Allemaal toezichthouders met wortels in de paarse jaren negentig, toen ALLES naar de markt moest. In 2013 werd één strenge marktmeester gecreëerd die daar toezicht op moest gaan houden. En dat hebben we geweten. De macht van de ACM is groot, en het geloof in de vrije markt zo groot, dat de uitkomsten van ACM-bemoeienis soms ronduit kolderiek zijn.

Deze week ontplofte Tennet van woede over een uitspraak van de ACM. Tennet zorgt voor het transport van elektriciteit over het hoogspanningsnet. Tennet is monopolist. Da’s vloeken in de kerk van de vrije markt, en dus zit de ACM er bovenop om de tarieven van Tennet vast te stellen, en te controleren of Tennet zich wel houdt aan zijn wettelijke taken. In maart 2015 werd Noord-Holland geteisterd door een stroomstoring des doods. Met allerhande shit als vertraagde vluchten, uitgevallen telefoonverkeer, gestrande treinen en platgelegde ziekenhuizen van dien. Oorzaak: een kaduuk verdeelstation van Tennet. Daarmee riep de netbeheerder ook de toorn van Tata Steel over zich af, want de hoogovens in IJmuiden lagen op hun gat met €14 miljoen schade tot gevolg. Zuur voor Tata (al betaalt het 240 keer minder aan heffingen op de levering van energie dan u). Deze week deed de ACM uitspraak in de zaak die Tata had aangespannen. En wat blijkt: Tennet heeft zich niet aan de wet gehouden. Want toen het verdeelstation eruit klapte en het reserve-exemplaar in onderhoud was, had er nóg een backup moeten zijn, en die was er niet. Grappig daaraan is dat ACM in feite toegeeft dat ze zelf gefaald heeft. Want de ACM had de taak om te controleren of Tennet zich wel aan de wet hield. Niet dus, blijkbaar. Afin, Tennet na de uitspraak ook pislink, want hé, als we zo strikt de wet moeten naleven, dan zijn we met z’n allen €7 miljard kwijt aan investeringen in het stroomnet. De betrouwbaarheid van de energievoorziening is nu al 99,999%. €7 miljard uitgeven om dat verder op te krikken is weggooien van geld, zegt Tennet.

Politiek bedrijven
En daar heeft Tennet dan wel weer een punt. Of een publiek bedrijf als Tennet €7 miljard moet uitgeven aan investeringen in het stroomnet, is natuurlijk een politieke kwestie, niet iets waar een technocratische toezichthouder over moet gaan. En dat komt vaker voor, dat de ACM op de stoel van de politici gaat zitten. Neem de huisartsen, die in 2015 boos waren over de macht van de zorgverzekeraars. De dokters wilden als collectief onderhandelen over de tarieven die ze vergoed zouden krijgen van de verzekeraars. Maar dat was buiten de ACM gerekend. Waar de huisartsen een vuist wilden maken tegen de wurgcontracten die verzekeraars hen door de strot duwden, zag de ACM een kartel van huisartsen dat de zorg onnodig duur zou maken. Pas na lang zeuren gaf de marktmeester de artsen ruimte om de krachten te bundelen.

Blotetietenblaadjes
Ander voorbeeld: Banken die wilden samenwerken om duurzamer te investeren. Mocht niet van de ACM. En nog schrijnender: een efficiënte verspreiding van blotetietenblaadjes in Noord-Nederland werd gedwarsboomd met een boete van de ACM. Ondertussen klaagt Omroep MAX, belangenbehartiger van bejaard Nederland, juist dat de ACM te weinig doet tegen misleiding en oplichting door bedrijven.

Zilveruitjeskartel
Sowieso is het opleggen van boetes nog niet zo eenvoudig. Zo bracht de Centrale Raad van Beroep deze week een boete van €2,7 miljoen aan telefoniereus KPN terug tot een uiterst schappelijke 70k. En dat gebeurt vaker. Veel kartelboetes die de ACM oplegt worden uiteindelijk weer teruggedraaid. Zelfs in de geruchtmakende zaak rond het vermaarde zilveruitjeskartel.

Goed verdienen
En zo zitten we met de ACM als een kartelwaakhond die soms doorslaat in rigide marktdenken en daarmee op stoel van de politiek gaat zitten, maar die tegelijkertijd betrekkelijk tandeloos blijkt als het aankomt op het opleggen van boetes. Niet heel nuttig, behalve dan voor de mensen die er werken. Het blijkt heel aardig verdienen in toezichtland. De totale loonkosten bij de ACM bedroegen in 2016 ruim €42 miljoen op een dikke 500 fte. Gemiddeld salaris: €81.024,-.

loonkostenacm.png
Bron: jaarverslag


Reaguursels

Inloggen

js58 Meer dan 35.000 euro aan evenementen in één jaar?! Nou dan begrijp ik nu wel wat er daar gebeurd in dat bedrijf

mailvergeten | 18-09-17 | 08:51 | + 0 -

Telnet moet niet zo zeuren over die 7 miljard. Net als elk bedrijf kunnen ze er voor kiezen om hun product 99.999% betrouwbaar te maken, maar als je 100% garandeert omdat je anders geen klanten hebt of omdat het in de wet is vastgelegd, dan moet je daar gewoon de schade vergoeden en niet zeuren. Dat die schade vergoeden goedkoper is dan de investering is een economische afweging, dat kan, maar dan niet huilen.

kipkip | 17-09-17 | 21:46 | + 2 -

@fritz de Vies.
Nee dat betekent t niet. Een gemiddelde is niet het modaal.
Een gemiddeld is een optelling gedeeld door het aantal.
Als er 10 10.000 verdienen en 1 verdient 120.000 dan wordt t gemiddeld loon 20.000 . Dan verdient zeker niet de helft ongeveer meer.

Shoarmamasutra | 17-09-17 | 21:17 | + 0 -

@fritz de Vies.
Nee dat betekent t niet. Een gemiddelde is niet het modaal.
Een gemiddeld is een optelling gedeeld door het aantal.
Als er 10 10.000 verdienen en 1 verdient 120.000 dan wordt t gemiddeld loon 20.000 . Dan verdient zeker niet de helft ongeveer meer.

Shoarmamasutra | 17-09-17 | 21:17 | + 2 -

2voor12 | 17-09-17 | 20:08
Duitsland loopt voorop met het creeren van de markt voor opslag, dat is feitelijk een back up.
Dus als die markt draait, dan kunnen de bruinkoolcentrales dicht.
In Nederland zullen ze nog 20 jaar open moeten blijven.
Wel lekker goedkoop ja, oh nee wacht door de belasting is NL de op 1 na duurste.

Atlas Shruggs 10 | 17-09-17 | 21:05 | + 1 -

@Atlas Shruggs 10 | 17-09-17 | 17:24
Duitsland, het land met veruit de hoogste elektriciteitsprijs van Europa juist vanwege de zonnepanelen en windmolens. En de bruinkoolcentrales die nodig zijn als backup omdat die groene energie totaal onbetrouwbaar is.
Nee, laat maar.

2voor12 | 17-09-17 | 20:08 | + 1 -

Blijft nog steeds onduidelijk waarom een Nederlands staatsbedrijf zo nodig moest uitbreiden door een flink deel van het Duitse stroomnet op te kopen, het deel waar forse investeringen nodig waren om alle nieuwe windmolens aan te sluiten, wat nu door de Nederlandse burgers opgebracht moet worden. Het zou best een prima investering kunnen zijn maar staatsbedrijven mogen dergelijke uitgaven wel wat duidelijker uitleggen aan hun burgers. Diezelfde Nederlands staat beweerde dat ons stroom net in zou storten bij meer dan 10% groene energie, waar Duitsland al heel lang ver boven zit, dus misschien kunnen we er nog iets leren van onze buren.

W_F | 17-09-17 | 20:03 | + 0 -

Wat moet dat logo van ze trouwens voorstellen? Een kat "van kleur" of een dode vogelkop op z'n rug?

Wol | 17-09-17 | 18:45 | + 1 -

Ook zo'n mooie trouwens: wanneer grijpt de ACM eens in op de bouwgrond en woningmarkt?

Het is openlijk de strategie van de overheid en lokale overheden om samenspannend met grondspeculanten een zee van beschikbare landbouwgrond zodanig mondjesmaat een bouwkavelstatus te geven dat waar een boer nog geen 3 á 5 euro per m2 betaalt een burger al gauw 200 á 300 en in de Randstad nog veel meer. Puur om de maximale prijs binnen te kunnen harken.

Waardoor de huizenprijzen door belachelijk geprijsde grond (dus dubbel cashen voor feodale staten met erfpacht zoals de gemeente Amsterdam) en een schrijnend tekort aan nieuw te bouwen woningen helemaal de hemel in schieten. En de huurprijzen volgen de koopprijzen daarin. Iedere Nederlander wordt hierin voor tienduizenden euro's zo niet meer dan een ton benadeeld. Ter vergelijking: Noordrijn-Westfalen in Duitsland is dichter bevolkt dan Nederland, maar daar kocht je een paar jaar terug al een flinke kavel van 500 m2 voor 25.000 of 50.000 euro en een vrijstaand riant huis voor minder dan wat een gemiddelde, eenvormige, krappe Nederlandse rijtjeswoning kost.

En waar houdt de ACM zich blijkbaar liever mee bezig? Bier, spam en zilveruitjes...

Wol | 17-09-17 | 18:43 | + 7 -

frank87 | 17-09-17 | 17:24 | + 1 -
Atlas Shruggs 10 | 17-09-17 | 17:24 | + 1 -
Precies. En hoe wil de ACM ooit kartelvorming bewijzen als bedrijven het puur anoniem en vrijwillig doen? Niemand houdt ze tegen om stilzwijgend of met informele, niet op papier, microfoon of camera vastgelegde afspraken, elkaars prijzen ongeveer te volgen.

Sterker, dat zou ik als ik een ondernemer in een bepaalde sector wilde worden ook doen en is volgens mij een standaard onderdeel van een business plan: kijken wat de gangbare prijzen in die sector zijn en afhankelijk van de gekozen strategie daar ofwel onder te gaan zitten als dat de enige manier is om klanten te trekken, of precies op dat gemiddelde in te stappen en kijken hoeveel van de bestaande taart ik af kan snoepen van de rest.

Wol | 17-09-17 | 18:33 | + 3 -

frank87 | 17-09-17 | 16:34
De Nederlandse energiemarkt is voor marktpartijen al vele jaren een totale black box.
Niemand kan er een touw aan vastknopen, omdat de omstandigheden elk jaar weer veranderen.
Vergelijk dat eens met Duitsland, die een stabiele regelgeving kennen en waar de private miljarden de energiemarkt duurzaam hebben gemaakt in een recordtempo.
Zo snel dat de fossiele centrales nog niet eens zijn afgeschreven. En ze begonnen 10 jaar geleden met stroom opwekking, vorig jaar begonnen ze met opslag dus over een paar jaar zijn ze klaar.
In Nederland gebeurt niks, ze bungelen helemaal achteraan in Europa.
En dat dankzij graaiers als Henk Don en Remko Bos, die hun dikbetaalde tijd vullen met zinloze praatjes in plaats van het creeren van een markt.

Atlas Shruggs 10 | 17-09-17 | 17:24 | + 2 -

Wol | 17-09-17 | 14:59
En weet je wat ook nog eens het stomme is: ik mag geen prijsafspraken maken met mijn concurrent. Ik mag die concurrent wel overnemen, waarna het wel mag. De ACM grijpt pas in als er zo weinig aanbieders zijn dat je al lang een oligopolie hebt (een groep bedrijven die elkaar volledig volgt om een prijzenoorlog te voorkomen).
Een kartel kan de markt maar beperkt controleren. Als ze te hoge eisen stellen worden de leden opstandig omdat ze niet meer genoeg klanten krijgen. Een oligopolie gooit er gewoon wat werknemers uit.

frank87 | 17-09-17 | 17:24 | + 4 -

Nog een klein detail: Tennet is gewoon staatsbezit. De Nederlandse staat is dus boos op de Nederlandse staat.

GerbenW | 17-09-17 | 16:42 | + 6 -

Grappig dat men blijft kafferen op "vrije markt" en "marktdenken" en al dat soort modieuze SP-slogans, terwijl er van een vrije markt nauwelijks sprake is.

Ik heb ook geen sluitende definitie van een "vrije markt", maar zo'n markt opereert ten eerste altijd binnen wettelijke kaders: oplichting, ter kwader trouw handelen of onrechtmatige verrijking zijn geen "vrije markt" maar gewoon een misdrijf. Ook de genoemde Spammers zou je zonder een ACM denk ik wel kunnen aanklagen voor de financiële schade die het je kost om hun troep uit de gewone mails te filteren. Het bezorgen van ongewenste reclamefolders zou je ook als zodanig kunnen zien: jij bent tijd kwijt en bovendien kun je het zien als een vorm van ongevraagde vervuiling van je huis, net zoals men geen afval in jouw tuin mag gooien. Vanuit dat oogpunt zou een rechter kunnen zeggen dat je alleen reclame\niet relevante post in een brievenbus mag doen als daar een JA-JA sticker op zit. Met algemene regels kom je al een heel end.

En ten tweede, zoals Atlas hierboven al aangaf, kun je de Nederlandse markt in vrijwel welke sector dan ook moelijk als "vrij" omschrijven met al dat micromanagement en regelgeving. De ACM is zelf een voorbeeld van waarom het geen echt vrije markt betreft. Ten minste niet in de zin van een vrij land waar mensen en bedrijven vrijwillig bepalen hoe ze met elkaar handelen. Zoiets als de historische Nederlandsche HandelsMaatschappij, de NHM. Ook bekend bij ondernemers uit die tijd als "Niemand Handelt Meer".

Het is schoppen tegen het zere been van zowel marktfundamentalisten die een markt alleen willen zien als een geïdealiseerd economisch model van rationele actoren en prijzen in perfect theoretisch "equilibrium", als tegen dat van de martkhaters die het liefst terug willen naar een planeconomie waar vrijwel alles wat ze "te belangrijk voor de markt" vinden door kolossale, logge staatsmonopolies wordt geregeld: maar vrijheid van eigendom en handelen betekent ook dat mensen (zoals die huisartsen) en bedrijven een vrijwilig kartel mogen oprichten. Zolang ze het niet met dwang of geweld opdringen aan een ander. Zo kan bijvoorbeeld een bierkartel ontstaan die jou meer laat betalen voor bier dan een theoretische economisch model voorspelt als de "juiste" prijs. Het is hun eigendom, hun bier, en je gaat niet dood door gebrek daaraan. Bevalt dat niet, drink het dan minder, brouw het zelf of begin een concurrent.

En ook "natuurlijke" monopolies zoals het spoor of de waterleiding of energie-netwerken hoeven niet tot iedere punt en komma te worden gereguleerd. Je kunt er ook voor kiezen de NS als monopolist het spoor te laten beheren, maar dan als een vereniging zonder winstoogmerk waarbij de gebruikers van het spoor de aandeelhouders\leden zijn. Zelfs als je het botweg zou veilen aan de hoogste bieder kan die echt niet zomaar elke hogere prijs vragen. Want mensen kunnen ook de bus, de auto, de brommer, scooter, (elektrische) fiets of ander vervoer nemen, of dichter bij hun werk gaan wonen of werk dichter bij huis vinden.

Zelfde geldt voor de energie- en waterinfrastructuur: je kunt er ook gewoon een vereniging van maken bestaande uit de energie- en waterbedrijven. Met in de statuten een verplichting dat ze altijd een nieuwe concurrent als nieuw lid moeten toelaten en aan elk lid dezelfde (prijs)voorwaarden moeten bieden. En ook daar is geen sprake van een absoluut monopolie. Je kunt ervoor kiezen, niet alleen uit financiële motieven omdat je het te duur vindt, maar ook voor zekerheid en uit veiligheidsoverwegingen, om je water en gas uit een tank te halen, net zoals vroeger in NL en nog steeds in België de verwarming op stookolietanks werkt(e). Met een kleine generator erbij voor de opwekking van stroom. Dan heb je ook stroom en verwarming als het netwerk uitvalt, ook water als een terrorist de watervoorziening vergiftigt of een orkaan die platlegt.

Ja het is vast duurder en je hoeft het allemaal niet te doen natuurlijk, maar alleen al de dreiging dat mensen dat gaan doen, of een eigen leiding aanleggen en klanten gewoon weglopen of minder van je product gaan gebruiken, plus vrije toetreding van concurrenten, zou voldoende moeten zijn om al te overdreven kartelvorming tegen te gaan. Het hangt er ook vanaf hoeveel al die regelgeving kost natuurlijk. Ik ben niet principieel tegen een redelijke marktmeester die de burger meer oplevert dan kost, maar het moet geen bemoeial worden die ondernemers in feite als een soort planbureau gaat voorschrijven hoe ze hun bedrijf moeten runnen.

Wol | 17-09-17 | 14:59 | + 6 -

Eigenlijk ben ik wel benieuwd wat hieruit gaat komen. Destijds kwam er een soort 'kleine lettertjes' kutsmoes naar buiten dat een netbeheerder niet financiëel aansprakelijk gesteld kon worden voor geleden schade wanneer een storing zich voordeed in het 150kV of hoger netdeel.
Dit omdat de kosten dan toch niet te dragen waren voor het bedrijf.

de_tyvus | 17-09-17 | 14:37 | + 0 -

@Frits de Vriez | 17-09-17 | 11:26
Een gemiddelde is niet hetzelfde als een mediaan.

@ZwarteDag | 17-09-17 | 11:51
+1 voor de terechte toevoeging dat loonkosten incl alle bijkomende lasten zijn, maar "leuke salarissen krijg je nergens bij de overheid"? U heeft echt niet zitten op te letten! Veel te veel voorbeelden van abjecte graaierij. En als je gaat kijken naar salaris gecorrigeerd voor productiviteit/effectiviteit is een groot deel van de salarissen wel riant.

hellend_flak | 17-09-17 | 13:40 | + 8 -

Overheden moeten m.i. vooral minimumeisen aan producten en de inhoud van reclame stellen. Daar ligt nu een te grote vrijheid om maar wat aan te klooien en daarover te liegen. Wat de ACM doet is vooral kijken hoeveel aanbieders er op markt x of y zijn, niet of consumenten bedonderd worden met inferieure troep voor te hoge prijzen. De focus is verkeerd.

SansUnique | 17-09-17 | 12:34 | + 2 -

Wacht even..... de GEMIDDELDE loonsom was in 2016 81.024?! Dat betekent dat ongeveer de helft daar meer verdiende? What. The. F*cking. F*ck?!
Frits de Vriez | 17-09-17 | 11:26 | +

Op pagina 174 van bijgaande link kunt u vinden wat de totale personeelskosten zijn. Het getal wat DK opnoemt betreft loonkosten, pensioen, en wettelijke sociale lasten,,

jaarverslag.acm.nl/sites/default/file...

js58 | 17-09-17 | 12:33 | + 2 -

In Nederland is er geen sprake van marktwerking.
Dat zie je bv aan een private NS, die uiteindelijk gewoon volledig onder staatscontrole staat.
En dat zie je aan een woningmarkt, waar helemaal niets kan gebeuren zonder dat de overheid ieder grassprietje registreert in een bestemmingsplan en tegen woekerprijzen kleine perceeltjes in een bouwgrond pennestreekt.
Dus het is maar goed dat ze ook hier weer een toezichthouder hebben verzonnen met dikbetaalde ambtenaren, want vrijwel alle markten die geen markt zijn zijn veranderd in een niet functionerende puinhoop.
Miljoenen Nederlanders die teveel betalen voor hun huis, voor hun auto, voor hun benzine, voor hun treinkaartje, voor hun energie, gelukkig komen de dikbetaalde ACM ambtenaren u helpen. Oh nee wacht.

Atlas Shruggs 10 | 17-09-17 | 12:11 | + 17 -

Loonsom is inclusief werkgeverslasten, bruto lonen liggen dus zo'n 40% lager, voor een dergelijk salaris zou ik het dus niet doen. Leuke salarissen krijg je nergens bij de overheid...

ZwarteDag | 17-09-17 | 11:51 | + 13 -

@Frits de Vriez | 17-09-17 | 11:26 |
Ik vermoed dat het betekent dat uitgerangeerde politici e.d. die daar in de top zitten ruim boven de balkenende norm zitten en de 90% modaal krijgen.

Poekieman | 17-09-17 | 11:31 | + 13 -

Wacht even..... de GEMIDDELDE loonsom was in 2016 81.024?! Dat betekent dat ongeveer de helft daar meer verdiende? What. The. F*cking. F*ck?!

Frits de Vriez | 17-09-17 | 11:26 | + 1 -

REAGEER OOK

Linktip: Energie vergelijken