Kiezen! Wilt u meer of minder inkomensongelijkheid?

Keuzes, keuzes
Keuzes, keuzes
Bij het woord kampioen denkt u normaal aan succesvolle sporters of het ledenblaadje van de windjackvereniging. Behalve vandaag. Want op de dag van de CPB-berekeningen beklimt iedere partij het virtuele ereschavot. VNL voor veiligheid, VVD voor werkgelegenheid, GroenLinks voor filebestrijding, SP voor de zorg, PvdA voor de sociale zekerheid en de Vrijzinnige Partij voor spenderen. Verder krijgt D66 de nuancetrofee en PVV een beker voor het overzichtelijkste verkiezingsprogramma. Zoals CPB-directeur Laura van Geest terecht opmerkte: Er valt wat te kiezen dit jaar. Bij alle 11 partijen (onder meer PVV, Partij voor de Dieren, 50-Plus, Artikel1 en Forum voor Democratie lieten hun program niet doorrekenen) neemt de omvang van de economie (=BBP) toe. Met uitzondering van VNL en VVD gaan alle partijen meer uitgeven ten opzichte van het huidige beleid. Naar welke beleidsterreinen en burgers het geld gaat verschilt sterk. Uit de cijferbrei van het CPB (hier in vol ornaat) kiezen wij een nieuwigheidje, namelijk de inkomens(on)gelijkheid. Dat wordt namelijk sinds het ongelezen boek en Kamerbezoek van Piketty (ja, die had het vooral over vermogensongelijkheid, weten we) steeds belangrijker gevonden.

Hoe ongelijk is Nederland?
Allereerst even het geheugen opfrissen. Hoe staat het met de inkomensongelijkheid in Nederland? Wel die is redelijk stabiel. Een gebruikelijke indicator voor inkomensongelijkheid is de Gini-coëfficient. Een schaal die van 0 tot 1 loopt. Hoe dichter bij 0, hoe gelijker de inkomens zijn verdeeld. In 2011 stond deze op 0,289 en in 2015 op 0,303. Geen dramatische stijging, in historisch perspectief. Al leert het verleden dat de meningen daarover verdeeld zijn.

gini20112015.png

Hoe ongelijk wordt eenpartijstaat Nederland?
De cijferaars van het CPB hebben berekend wat er gebeurt met de inkomensongelijkheid indien Nederland een eenpartijstaat wordt. Hierbij gaat het om de ontwikkeling op lange termijn (2021-2060). Deze ontwikkeling is afgezet tegen het zogeheten 'basispad', de situatie waarin het huidige beleid wordt voortgezet. Als we de boel de boel laten neemt inkomensongelijkheid met 2,9% toe. Komt onder meer door lagere belastingtarieven in schijf twee, drie en vier en verlaging van de bijstand. Mocht VNL, VVD of het CDA het voor het zeggen krijgen dan wordt de ongelijkheid - ten opzichte van het basispad - nog groter. Bij de andere partijen kleiner.

ginieffecten.png

De inkomensongelijkheid neemt het sterkst toe bij de VNL. Komt onder meer doordat de club van Jan Roos voorstander is van een vlaktaks (25%). Daar profiteren de hoge inkomens het meest van, omdat zij in het huidige progressieve belastingstelsel het meest afdragen. Ook het afschaffen van de zorgtoeslag en het verlagen van de huurtoeslag dragen hier aan bij. Bij de VVD (ooit voorstander van de vlaktaks) neemt de ongelijkheid toe doordat men minder belasting over het inkomen in de tweede en derde schijf hoeft te betalen.

Gratis duur bier
Aan de andere kant van het spectrum vinden we - weinig verrassend - de SP. De socialisten willen het minimumloon (nu €1.551,60) met 10% verhogen. Moet wel anders kunnen ze het door de SP duur gemaakte Schültenbrau niet meer betalen. Ook wil de partij de zorgpremie inkomensonafhankelijk maken, miljonairs meer belasting laten betalen, een vijfde schijf invoeren (65% vanaf €150.000) en wordt de drempelwaarde voor de derde schijf verlaagd. Op plek twee en drie in de nivelleringsindex volgen GroenLinks en PvdA. Zij willen de algemene heffingskorting verhogen, de AOW en bijstand omhoog gooien en eveneens de derde schijf verkorten.

Nou en?
Dan rest de vraag: wat doet inkomensongelijkheid ertoe? Het ietwat flauw antwoord luidt: ligt eraan wie je het vraagt. Sommigen, zoals Boris Johnson, geloven dat een bepaalde mate van ongelijkheid economische ontwikkeling en innovatie stimuleert. Het verkleinen van ongelijkheid zou mensen het gevoel geven dat de samenleving rechtvaardig is en tevens de sociale cohesie bevorderen. Te grote ongelijkheid zou ook slecht zijn voor de economische groei (rijken sparen en spenderen extra geld niet) en vertrouwen in vrijhandelsverdragen. Voormalig Wereldbank-econoom Branko Milanovic stelt zelfs dat 'grote ongelijkheid onhoudbaar is'. Op basis van historisch onderzoek betoogt hij in zijn boek dat te grote (nationale) inkomensongelijkheid wordt gecorrigeerd door 'goede krachten' (toenemende vraag naar arbeid, betere opleidingen, uitbreiding welvaartsstaat) of 'slechte krachten' (economische crises of oorlog).

Beetje gezapig, maar zowel te veel als te weinig ongelijkheid is slecht. Daar een ideale Gini-coëfficient opplakken wordt dan weer niet gedaan. Komt nog bij dat de CPB-berekeningen gaan over de nationale ongelijkheid. De invloed van mondiale inkomens- en vermogensongelijkheid (belastingontwijking, migrantenstromen) komen niet in dit cijfer tot uiting. Sluiten we af met een filmpje van de onlangs overleden statistiekenkoning Hans Rosling die op winterse wijze uitlegt dat het met de mondiale inkomensverdeling wel de juiste kant opgaat.




Reaguursels

Inloggen

@******** | 17-02-17 | 15:02
Ik zou me eerder zorgen maken over die socialisten van jou als het gaat om vergelijkingen met de 18e&19e-eeuw. Dat zogenaamde nivelleren heeft namelijk amper effect op de hoge inkomens. Waar socialisten roepen om meer nivelleren heeft dit dus uitsluitend betrekking op het verruimen van de inkomensgroep die in het resulterende netto inkomen gelijk wordt gesteld met de bijstandsmoeder. Volgens het CPB leef je als gezin met twee kinderen en een inkomen van minder dan €1.950 netto per maand onder de armoedegrens. Dat is gewoon een modaal inkomen en als we de inkomensstatistieken erbij pakken blijkt dit te handelen om 40-50% van alle huishoudens. Anders gezegd: ongeveer de helft van Nederland is arm. En dan zijn er mensen die nog meer willen nivelleren, bi-zar!

Pierre Tombal | 17-02-17 | 16:48 | + 0 -

EefjeWentelteefje | 16-02-17 | 17:43 |
Haha, jij bent toch die arme trien die een vorige keer nog liep te janken dat ze heus veel harder haar best doet dan al die andere stomme armelui.
Dat noemen ze nou cognitieve dissonantie: de wereld *moet* op een bepaalde manier werken (hard werken zorgt voor welvaart) en als de feiten daar niet mee overeen komen dan worden de feiten ontkent.

@duitse herder
Het meest ongelooflijke vind ik dat er echt nog mensen op dit forum lijken te geloven dat jij in Denemarken woont. Terwijl een Deen toch wel zou weten dat hij in het meest genivelleerde land van Europa woont (om te beginnen al 25% btw).

******** | 17-02-17 | 15:15 | + 0 -

sickstyle | 17-02-17 | 11:59 |
Ach, zolang we maar niet de kant van de usa opgaan valt het toch nog mee: wat je hier per kwartaal krijgt (200 euro per kind) krijg je daar per maand (6000 dollar per jaar voor 3 kinderen). En de kosten van levensonderhoud zijn laag op het Amerikaanse platteland. Dus heeft het daar echt financieel zin om een tienermoeder te worden.
Ik heb nog nooit een Nederlander horen verkondigen 'ik *moet* een nieuw kind krijgen want de oudste is volwassen en anders kom ik financieel niet meer uit'. Maar aan de overkant is dat doodnormaal.

[email protected] | 17-02-17 | 07:38 | +
Laat de daskapital-lezertjes zich maar eens verdiepen in de 18e&19e-eeuw: toen de salarissen hier zo laag waren dat het volkomen onmogelijk was jezelf 'uit de armoede te werken'. Er was een groepje renteniers dat (na een beetje slijmen bij die oude kinderloze tante) hun leven lang kon teren op een klein erfenisje: niet omdat ze superzuinig met die erfenis omgingen maar omdat je voor een grijstuiver een huishoudster en tuinman kon inhuren.
Dat is waar socialisten zich tegen verzetten, toen in Nederland, tegenwoordig in Afrika en Azië.
Het probleem is niet 'ongelijkheid doordat de een harder werkt dan de ander', het probleem is dat we weer in de richting gaan van 'ongelijkheid die zo groot is dat geen dubbeltje zich ooit kan opwerken tot een kwartje' (o.a. door hoger onderwijs financieel steeds slechter bereikbaar te maken voor slimme kindjes uit arme gezinnen, o.a. door als belastingparadijs te faciliteren dat er geen belasting op vermogen wordt betaald).

******** | 17-02-17 | 15:02 | + 1 -

De SP raad ik aan om eens goed op hun loonstrookjes te kijken. Daar staat namelijk de al heel erg inkomensafhankelijke 'premie Zorgverzekeringswet' op. ZZP'ers (ook de als zodanig gedwongenen), betalen die premie helemaal zelf. Werknemers in loondienst hebben hier doorgaans geen flauw idee van.
EefjeWentelteefje | 16-02-17 | 17:43 | + 55 -

Hoe zou je dat willen oplossen dan? Die premie moet betaald worden door de werkgever. Dus ook als je zelf je eigen werkgever bent. Werknemers in loondienst hebben van wel meer dingen geen flauw idee.

MultiPlex | 17-02-17 | 14:11 | + 0 -

Ook het bericht gehoord dat enkele partijen het oneens waren met de berekening van het CPB ? Hierop werden de betreffende rapporten aangepast overeenkomstig de wens van die partijen. Hoezo democratie en transparantie ? Hetzelfde gebeurde/gebeurt met z.g. beoordelingsgesprekken bij de politie. Als de beoordeelde het er oneens mee was én weigerde te tekenen dan werd doorgaans de beoordeling aangepast.
(breek me de bek niet open !!)

oter | 17-02-17 | 14:09 | + -1 -

Iemand die netto 1300 verdiend, krijgt via de overheids echter omgerekend zo'n pakweg 1600 euro netto vanwege de toeslagen en subsidies. De werkman die 1700 netto verdient met 40 uur werk krijg deze hulp niet. Hiermee heeft men de lage inkomens van de middenstand gelijk getrokken met de lage inkomens boven de bijstand. De eenheidsworst, de jongelui van vandaag zien dit spelletje in en kiezen er voor om daar niet aan mee te doen.

Daarom spreekt men ook vaak van een 90% belasting op de allerarmsten die hen er van weerhoudt om meer te gaan werken en dus de ladder te beklimmen. Het heeft pas zin om dat te doen wanneer de prognose boven de 2000 netto ligt en als dat niet mogelijk is ach waarom de moeite doen. Dit nivelleer feestje werkt averechts. Ook het subsidieerden van het uitschijten van kinderen bij alleenstaande moeders moet een halt toe worden geroepen.

sickstyle | 17-02-17 | 11:59 | + 0 -

Opnieuw mis ik het effect van vermogensdrempels.
Het lijkt erop alsof dat OPZETTELIJK buiten alle beschouwingen wordt gehouden.

kindapaas | 17-02-17 | 08:17 | + 3 -

Op zich interesseert andermans inkomen mij geen drol. Wat me wel stoort is dat inkomensongelijkheid na een tijd overgaat in vermogensongelijkheid. En partijen met te veel vermogen willen nog meer vermogen hebben, en gaan met hun geld dingen doen die er voor zorgen dat mijn leven duurder wordt. En als mensen zich met mijn leven gaan bemoeien, vind ik ze niet zo aardig meer. Piketty zei daar heel zinnige dingen over. Inkomensongelijkheid is het probleem niet. Vermogensongelijkheid. DAT is het probleem, en dat dient bestreden te worden!

duitse herder | 16-02-17 | 22:51 | + 0 -
Stem ondergetekende stond al min of meer vast, nu helemaal...

Schwanz | 16-02-17 | 23:05 | + 2 -

Schwanz | 16-02-17 | 22:08

Ziekenfondsachrige constructie...moet zo blijven

duitse herder | 16-02-17 | 22:51 | + 1 -

duitse herder | 16-02-17 | 19:07 | + 2 -
Ach, kunnen blijven vergelijken, maar vind ook dat CPH Airport met E-klasse wagons overall luxueuzer aandoet dan Schiphol, en dat Admiral Hotel wint van Amstel. Toch lijkt DK cijfertechnisch op papier meer op CPB plan van SP (65% inkomstenbelasting in 5e schijf) dan op VVD, of zelfs D66. Weet niet of zorg in DK is geprivatiseerd, of dat ze nog ziekenfondsachtige constructies hebben, maar indien laatste dan lijkt SP met Nationaal Zorgfonds aangewezen partij om NL naar DK te modelleren.

Schwanz | 16-02-17 | 22:08 | + 5 -

@duitse herder
Kennelijk werkt mijn opmerking op jou als een licht/donker rode lap op een stier.

Ik ontken ook niet dat je lage maandlasten hebt, maar als ik naar je plaatje kijk zie ik nog steeds Noorwegen donkerder rood dan Denemarken (behalve omgeving Kopenhagen).
En uiteraard is wat zuiderlijker Zwitserland ook donkkerrood.

Maar ja, dat is wel buiten de EU.

Bon-sens | 16-02-17 | 21:24 | + 1 -

Willen we meer of minder werkgelegenheid?
Meer! Meer! Meer!

Mahatma | 16-02-17 | 20:47 | + -3 -

Bon-sens | 16-02-17 | 20:33 |

Deze kun je uitvergroten. Een van ons beide moet aan de bril.

Nog een feitje:
Woonhuis 40 mtr lang en 30 mtr breed op 5000 m2 grond.

whp rente 2014 was 0,1 %
whp rente 2015 was 0,1 %
whp rente 2016 was 0,2 %

Maandlast 480 kr is 64 euro. Bruto, voor belastingaftrek dus.

duitse herder | 16-02-17 | 20:46 | + 0 -

@duitse herder:
Dat is simpel: ik kijk naar jouw twitter plaatje en dan zie ik Denemarken licht rood en Noorwegen donkerrood.
Dus de purchasing power is noordelijker van jou hoger.

Bon-sens | 16-02-17 | 20:33 | + 2 -

Het CPB laat zien dat vrijwel alle partijen meer met geld willen smijten en dus de belasting willen verhogen.
En zonder uitzondering na elke NL verkiezing wordt een coalitie gevormd.
Daarin komt een mengelmoes aan kapotonderhandelde ideeen, die even kleurloos zijn ongeacht welke partij in de coalitie zit.
Dus de komende 4 jaar gaan we ook weer door met belastingen verhogen en niks verbeteren.
Wel meer ambtenaren, net als de 50 jaar hiervoor.
Meer regels, nooit minder.
Meer belasting en meer controles en meer handhaving.
Minder privacy, dankzij meer regels.
Minder maakindustrie, dankzij meer regels, het zijn elkaars tegenpolen.

Nederland is hard op weg een nieuw Noord Korea te worden en geen enkele partij kan of wil daar iets tegen doen.
Kies dus niks, het heeft geen enkele zin.

Atlas Shruggs 10 | 16-02-17 | 20:19 | + 11 -

sosnl | 16-02-17 | 20:06

Dan blijf je dus appels en peren vergelijken. Daarnaast is het inkomen 20-40% hoger dan in NL. Zelfde baan en werktijden. Netto fors meer in het handje dan NL, tezamen met Noorwegen en Zwitserland. Kijk nog maar even goed op het kaartje.

duitse herder | 16-02-17 | 20:15 | + 2 -

duitse herder | 16-02-17 | 19:42

Je hebt het over "de klassieke fout" dus maw de feiten kloppen niet (volgens jou).

Overigens zijn de belastingen die volgens jou niet zijn meegenomen (premie ziektekosten, eigen risico, geen hondenbelasting, parkeervoorjedeur belasting, lage OZB ) of marginaal als je kijkt naar de totale belastingdruk (= vooral inkomstenbelasting) of komen niet voor (parkeervoorjedeur belasting? nog nooit betaald buiten de grootstad).

Ook al neem je ze wel mee dan staat DK nog dik in de top 3; gefeliciteerd.

sosnl | 16-02-17 | 20:06 | + 5 -

sosnl | 16-02-17 | 19:30

waar schrijf ik dat...waar komt dat tot uiting?

duitse herder | 16-02-17 | 19:42 | + -1 -

"Het verkleinen van ongelijkheid zou mensen het gevoel geven dat de samenleving rechtvaardig is en tevens de sociale cohesie bevorderen"
-
Het nivelleren op Nederlands niveau geeft je het gevoel dat je voor verkrachtende bomexperts, kalashnikov experts en andere werklozen aan het werk bent.
En dat je hand ophouden loont, voor velen althans.

Niet erg motiverend om ruim rond 2 - 3K bruto promotie te willen, als het je meer werk oplevert.

Raider Twix | 16-02-17 | 19:33 | + 2 -

@duitse herder
ja joh, als de feiten je niet aanstaan dan zeg je toch gewoon dat de feiten niet betrouwbaar zijn. Je lijkt wat dat betreft op je mede dieren vriend(in) mevr. Thieme van de dierenpartij; " nee we laten het programma niet door rekenen door het CBS, de cijfers kloppen nooit met de werkelijkheid...."

sosnl | 16-02-17 | 19:30 | + -1 -

Bon-sens | 16-02-17 | 18:57

Verklaar je nader...

duitse herder | 16-02-17 | 19:21 | + -1 -

@Bon-sens | 16-02-17 | 18:57 |
Je hebt gelijk. Ik vergat het woordje "-aanhang" achter 'De SP'. ;-)

EefjeWentelteefje | 16-02-17 | 19:16 | + -5 -

Ik doe niet mee aan dit soort vergelijkingen. Iedereen weet dat je van Gini impotent wordt.

Nonkel Frituur | 16-02-17 | 19:07 | + 4 -

Schwanz | 16-02-17 | 18:57

De klassieke fout van deze Deense statistieken is dat de inhoud van het belasting % niet wordt weer gegeven. Zo betalen wij hier geen premie ziektekosten, geen eigen risico en een schema voor de vergoeding van de medicatie. Zo zijn ook de lokale belastingen laag. Voorbeelden zijn: geen hondenbelasting, parkeervoorjedeur belasting, lage OZB en meer. Wordt dus appels en peren verhaal.

In mijn geval heb ik ook nog een eigen waterput en stook mijn CV en warmwater voorziening op pallets die ik geheel gratis krijg. twee weken pallets slopen/zagen voor de koude periode. En zo zijn er op het platteland velen.

duitse herder | 16-02-17 | 19:07 | + 0 -

@EefjeWentelTeefje:
Op de loonstrookjes van de SP staat niet hun verplichte afdracht aan de partij.
Dus die hebben al een vorm van basisinkomen voor alle kameraden.

@duitse herder
Zo te zien heb je bandenpech gekregen op weg naar het absolute walhalla. Volgens mij is Noorwegen toch echt het enige land in Europa waar al je stellingen van toepassing zijn.

Bon-sens | 16-02-17 | 18:57 | + 3 -

duitse herder | 16-02-17 | 18:26 | + 2 -
DK heeft hoogste top marginale belastingen ter wereld (lokaal+centraal opgeteld): ~60% (1,2). Top 1% in DK verdient daarbij laagste percentage van totaal nationaal inkomen, ter wereld: ~4% (zie 2, slide 23 ). Voor NL is dit 52% en ~8%, resp. In DK wordt dus verder genivelleerd dan in NL, kapitaal dat blijkbaar positief wordt herverdeeld onder Nederlandse fiscale vluchtelingen, als ik u zo hoor.

1. www.tradingeconomics.com/denmark/perso...
2. eml.berkeley.edu/~saez/lecture_saez_c...

Schwanz | 16-02-17 | 18:57 | + 15 -

nee, er is heel wat aan te merken op de belastingdruk ik NL maar ik wordt er wel een beetje ziek van om bij ieder item op dit vlak een nanananana reactie te lezen van de cognitieve dissonantie herder. Alsof Denemarken een land is waar je weinig belasting betaald. Oh ja en de huizen zijn ook super goedkoop; ja in Oost Groningen ook dat is namelijk ook een gebied waar bijna niemand wil wonen (vraag/aanbod weet je wel).

sosnl | 16-02-17 | 18:52 | + 10 -

Wel grappig dat alle partijen op één na meer geld willen uitgeven. Staaft mijn stelling dat de politiek mensen aantrekt die niet alleen je leven willen bepalen, maar ook ongelimiteerd over andermans geld willen beschikken.

Franker | 16-02-17 | 18:49 | + 20 -

Meer natuurlijk. Het alternatief is iedereen arm.

Pierre Tombal | 16-02-17 | 18:48 | + 4 -

Wat die partijen allemaal liegen in aanloop naar de verkiezingen is volstrekt irrelevant. Dat mensen het serieus bespreken geeft aan dat ze de leercurve van een amoebe hebben en er dus weer intrappen.

Wilde_Eend | 16-02-17 | 18:47 | + 7 -

Zolang mijn huishouden 6 keer modaal blijft pakken zal mij die paar procent roesten.

accijnstoerist | 16-02-17 | 18:47 | + -21 -

Meer inkomensongelijkheid. Mensen met ambitie en inzet voor een carierre mogen daar stevig voor worden beloont. Zodra we de door de SP gewenste inkomensgelijkheid hebben zal niemand meer willen werken en gaat ons land failliet.
Je ziet trouwens nu al dat er veel te grote groepen geen enkele ambitie en/of drang hebben om een betaalde baan te zoeken. Gewoonweg omdat ze het toch wel redden danwel gered worden.

dr.andus | 16-02-17 | 18:45 | + 3 -

Wanneer de ideeën van veel reaguurders hier opgevolgd zouden worden zouden we uiteindelijk verschillen krijgen die we alleen in landen als Nigeria. Mozambique etc zien. 1 procent die alles heeft en de rest helemaal niks, geen nagel om aan de kont te krabben.. Want die zijn lui /dom en hebben daarom geen bestaans recht

waskuup | 16-02-17 | 18:43 | + -7 -

Ik wil zelf bepalen hoe ik aan mijn inkomen kom. Ik wil zelf bepalen hoe hoog mijn inkomen wordt. Ik wil zelf bepalen waar ik mijn inkomen aan uitgeef. Dat land, dat dit voor mij bepaald zal ik gaan verlaten.

Oh wacht...dat heb ik al gedaan...https://twitter.com/seven__/status/810786416343007232/photo/1

duitse herder | 16-02-17 | 18:26 | + -3 -

Ik vraag me af hoe weinig mensen zich eigenlijk bewust zijn van het minieme verschil in NETTO-inkomen (in voorkomende gevallen: slechts een paar tientjes) tussen een bijstandstrekker en een werknemer die tussen het minimumloon en net-onder-modaal 'verdient'... dat ís namelijk daadwerkelijk miniem, vanwege alle toeslagen, kwijtscheldingen en overige douceurtjes die eerstgenoemden krijgen.

De SP raad ik aan om eens goed op hun loonstrookjes te kijken. Daar staat namelijk de al heel erg inkomensafhankelijke 'premie Zorgverzekeringswet' op. ZZP'ers (ook de als zodanig gedwongenen), betalen die premie helemaal zelf. Werknemers in loondienst hebben hier doorgaans geen flauw idee van.

En wie gaan er sowieso opdraaien voor alle 'leuke beloften voor de mense'?
De middengroepen. Die zijn namelijk eeuwig de klos.

EefjeWentelteefje | 16-02-17 | 17:43 | + 53 -

REAGEER OOK