Zijn bitcoins geld?

Een tegenslagje voor de acceptatie van bitcoins in Nederland: in de eerste bitcoinuitspraak in Nederland heeft de Rechtbank Overijssel geoordeeld dat bitcoins geen geld zijn in de zin van Afdeling 6.1.11 BW, maar een ruilmiddel. Het ging om een zaak waarbij iemand 2750 bitcoins van een ander wilde kopen tegen een koers van 8,05 euro per bitcoin. Na betaling van 22.137,50 euro werden echter slechts 990 bitcoins geleverd - 1760 stuks te weinig dus. De koper ontbond daarop de overeenkomst voor de bitcoins die niet waren geleverd en vorderde de 14.168 te veel betaalde euro's terug. Geen probleem, zo oordeelde ook de rechter. Gewoon een gevalletje wanprestatie en ontbinding. De koper vorderde echter ook schadevergoeding op basis van art. 6:125 BW. Daarin staat kortweg dat schade als gevolg van koerswisselingen van 'geld', op degene die verzuimd heeft kunnen worden verhaald. Oftewel: A koopt dollars bij B tegen een bepaalde koers, B verzuimt en A loopt daardoor winst mis omdat de dollarkoers is gestegen. A kan deze schade verhalen. Cruciaal is echter het woordje 'geld' in dezen.

De rechtbank oordeelde namelijk dat bitcoins geen 'geld' waren in de zin van 6:125 BW, en wees de vordering af. Kun je het mee eens zijn of niet en daar gaan we ons niet aan wagen, maar de redenering klopt van geen kant en dat is wel een probleem. De rechtbank bouwt haar betoog namelijk als volgt op: voor 'gangbaar geld' is niet vereist dat iets een wettig betaalmiddel is. Wat geld is, wordt in laatste instantie bepaald door 'maatschappelijke opvattingen'. Tot zo ver prima. Dan zegt de rechtbank echter dat bitcoins geen 'geld' kunnen zijn, omdat ze (1) geen wettig betaalmiddel zijn en (2) volgens de minister van Financiën geen elektronisch geld zijn. Tja. En die 'maatschappelijke opvattingen' dan? Dit klopt niet, meneer de rechtbank. We gaan ons niet wagen aan de vraag of bitcoins nou wel of geen gangbaar betaalmiddel zijn volgens maatschappelijke opvattingen, maar als dat de definitie is van geld moet de rechtbank dat in ieder geval wel doen bij het bepalen of bitcoins geld zijn. Kortom: hoger beroep. Dat bovendien gefinancierd wordt door een sympathieke crowdfundactie die het gezien de huidige stand wel gaat redden. Hup bitcoiners! Laten we hopen dat het gerechtshof haar logica wel op orde heeft.

Reaguursels

Inloggen

@hangtiet met knoop | 08-09-14 | 01:07
Die waardestijging of -daling is toch gewoon een kwestie van variabele wisselkoersen?

Als ik nu een koffer vol dollars ophaal kan ik daar morgen (in Europa) ook meer of minder kopjes koffie van kopen dan vandaag. Houdt dat in dat dollars ook geen geld zijn? Of gaat de rechter mij compenseren wanneer de bank mij dollars heeft verkocht voor mijn euro's die morgen of volgende week minder waard blijken?

Allicht zijn bij de meeste valuta's de fluctuaties wat minder groot dan bij Bitcoin, maar da's een gradueel verschil (en stabiliseert op den duur vanzelf, Bitcoin zit nu nog in de beginfase dus je kan moeilijk anders ververwachten).

Jace | 08-09-14 | 13:15 | + 1 -

@a1a2a3 | 07-09-14 | 18:34
Als we zo zouden denken was PIN jarenlang geen betaalsysteem, en email geen communicatie.

@B.A.U. | 07-09-14 | 19:34
Yep... Mensen willen het toch graag visualiseren, net zoals dat email vaak wordt afgebeeld als een soort vliegende envelopjes :)

@Dikke Negor | 07-09-14 | 19:47
Uiteraard, of je nou voor €100K aan contante euro's hebt liggen, of goud, of bitcoins, dat valt allemaal gewoon onder box 3.

@uberdude | 07-09-14 | 21:11
Het gaat hier over Bitcoin. De later verschenen varianten daarop (altcoins) mag ook, maar lijkt me allemaal nog te insignificant. Sowieso is Bitcoin ook groter dan alle andere altcoins bij elkaar (zowel qua acceptatie, gebruik, als market cap).
En hoe bedoelt u, 'ongecontroleerde bronnen'? Bitcoin is een open source protocol en van nature al 100% zelf-controlerend. De 'bron' (c.q. de oprichter) doet totaal niet terzake. Net als email, wie de bedenker is van email boeit ook geen drol voor de betrouwbaarheid ervan of het gebruik in de praktijk.

@hangtiet met knoop | 08-09-14 | 00:58
Vraag voor de grap eens aan 100 mensen wat geld is, en dan zullen ze het ook niet weten. Dat geld uit lucht getoverd wordt door commerciële banken, en dat euro's op je bankrekening puur fictief zijn (dat geld bestaat helemaal niet) lijkt haast niemand zich te realiseren.

Jace | 08-09-14 | 13:07 | + 1 -

Rechterlijke macht probeert de 'bitcoin' te ontmoedigen?

bang dat de banken en of overheid misgrijpen? of bang voor criminaliteit?

genoeg motieven..

Natuurlijk is de BC net zo goed een ruilmiddel zoals geld dat is.
Geld is ontstaan uit een 'goud tegoed op papier'. Wanneer je nu een 'troy ounce' goud koopt bij een bonafide handelaar, dan geldt de goudprijs op dat moment. Dus niet de prijs ten tijde van de levering van het goudstuk.

Conclusie, malafide BC handelaar, gesteund door rechter die criminaliteit hoopt tegen te gaan maar het tegenovergestelde doet.

Soort van goedgekeurde flitshandel lijkt het wel, alleen dan heel traag.

Van Nostrand | 08-09-14 | 10:44 | + 4 -

Geld = indirecte compensatie voor een geleverd goed of dienst.
-
Ruilhandel = directe compensatie voor een geleverd goed of dienst.
-
Geld heeft geen waarde tot je het weer inlevert voor een bepaald goed of dienst. Op dat moment heeft geld pas waarde.

Badderbeest! | 08-09-14 | 10:44 | + 0 -

@stiekemlinks | 07-09-14 | 18:59

De twee gevallen die je noemt zijn nu juist slechte voorbeelden. Want er zijn wetten en die rechter toetst of in een bepaalde situatie de wetten kloppen. Dus ook hier. Een bitcoin kan best een vorm van geld zijn, alleen in deze situatie waar iemand gespeculeerd heeft dat zijn bitcoins stijgen heeft de rechter gezegd dat het geen geld is zoals we het kennen.

Voorbeeld: je gaat in een vet-cool-dure-hipster-cafe een koffie bestellen en wilt met bitcoin betalen. Schijnt te kunnen. Nu is tussen het opnemen van de bestelling en het brengen (maar ook het betalen) de prijs van een bitcoin weer 30% gezakt. Als iemand het nu over een waardeverlies heeft en meer "geld" wil zien kan het niet zegt de rechter.

hangtiet met knoop | 08-09-14 | 01:07 | + 0 -

Dit is iets wat ik al tijden hier roep - maar niemand die luisteren wil. Of je met Euro, schelpen, loom-bandjes of bitcoin wilt betalen is aan twee partijen over gelaten.
Alleen als je in een juridisch conflict terecht komt maakt het wel degelijk verschil. Dus is een Euro wel door wetten afgedekt en de schelpen, loom-bandjes of bitcoin niet.

En ook over de maatschappelijke opvattingen kan ik kort zijn: vraag aan 100 mensen of ze weten wat bitcoins zijn en je zult er een hoop vinden die het niet weten. Geld is echter een zo dusdanig belangrijk onderwerp dat iedereen het begrijpt (op de PvdA na - die hebben het aleen maar over andermans geld).

hangtiet met knoop | 08-09-14 | 00:58 | + 4 -

a1a2a3 | 07-09-14 | 18:34 | + -2 -

Waar mag ik dan mijn Roebels uitgeven?

Pot Vol Koffie | 07-09-14 | 23:33 | + 0 -

Of iets "geld" is maakt niet zoveel uit, de waarde van een ruilmiddel zit hem helemaal niet in wat het ruilmiddel zelf is maar of het voldoet aan de wensen van de mensen die het gebruiken als ruilmiddel. Een bitcoin heeft als voordeel dat het universeel is, dus je hoeft geen valuta om te rekenen, je kunt het heel snel over de hele wereld rondsturen in enorme grote hoeveelheden (probeer dat maar eens met goud). Een wallet openen is gratis en je kunt oneindige hoeveelheid wallets openen (probeer dat maar eens bij een bank). Wie geen bankrekening kan krijgen (3e wereld) kan wel bitcoins kopen en hiermee betalen. In die zin is het ruilmiddel bitcoin voor de toekomst gewoon "handiger en sneller" en eigenlijk is dat waar ruilmiddelen voor dienen. Wie aankomt met: ja maar er zijn wel 3000 soorten bitcoin-aftreksels moet even kijken naar platina ten opzichte van de andere edelmetalen en laat staan gewone metalen. Waarom is platina meer waard per gram dan goud? En nog veel meer dan zilver?

Copycrauw | 07-09-14 | 22:23 | + 7 -

Tijdens de oorlog waren aardappelen een algemeen geaccepteerd ruilmiddel, maar dat maakt ze nog geen geld.

Osdorpertje | 07-09-14 | 22:17 | + 0 -

Nee. En voor degenen die niet snappen waarom: welke van de 1543 door ongecontroleerde bronnen opgerichte elektronische zuigmunt bedoelt u precies? En waarom die anderen dan niet?

uberdude | 07-09-14 | 21:11 | + 2 -

Je bedoelt jurisprudentie en het gelijkheidsbeginsel ? Dat zijn best wel relevante kernwaarden binnne het systeem.

netniet | 07-09-14 | 20:50 | + -1 -

En moet je ruilmiddelen ook opgeven bij je vermogensbelasting...? *idee*

Dikke Negor | 07-09-14 | 19:47 | + 4 -

Als het huidige monetaire systeem niet zo verziekt was dan zou geld niet zo verwarrend zijn.

majorkingkong | 07-09-14 | 19:45 | + 3 -

Wat ik zo grappig vind is dat bij zo'n beetje elk item over Bitcoin er een plaatje zit van fysieke gouden munten... mhahaha

B.A.U. | 07-09-14 | 19:34 | + 10 -

Een van de grote problemen (vind ik zelf) met rechters is dat ze in dit soort gevallen in feite wettenmakers worden. De wetgeving is niet toereikend om met de vooruitgang mee te gaan, en waar dan gaten vallen worden deze opgevuld door de persoonlijke voorkeur van de rechter die er toevallig als eerste over mag beslissen. Zie bijvoorbeeld ook de zaak tegen de Piratebay. Rechter (één individu) beslist dat heel Nederland niet naar een website mag, rechter beslist dat BitCoin in Nederland geen geld is. Over 6 jaar hoor er misschien nog eens een keer een verkozen bestuurder over.

stiekemlinks | 07-09-14 | 18:59 | + 19 -

Lijkt mij dat de maatschappelijke opvatting 'nee' is. Anders zou je op vele plekken met bitcoins kunnen betalen. Er is echter maar een zeer klein groepje mensen dat zich met dit soort dingen bezigt.

a1a2a3 | 07-09-14 | 18:34 | + -3 -

@Kleuterleider,

Ja, dat klopt. Aan de ene kant is schaarste een vereiste, maar dat het is allemaal geen knip voor de neus waard als er geen vertrouwen in is. Waar dat vertrouwen dan vandaan komt maakt eigenlijk niet uit, bij zaken als Goud en Bitcoin komt dat vertrouwen vooral voort uit een eindige hoeveelheid, maar een strikte monetaire regulatie bij floating currency kan ook vertrouwen geven. Ik benadruk dat intrinsieke waarde, die sowieso lastig te bepalen is, totaal geen onderdeel van de functie is, dus laat daar geen misverstand over bestaan.

M.H.Roberts | 07-09-14 | 18:16 | + 3 -

Redactie zie ook het artikel van Mr. R. van de Berg, "Bitcoins, cryptovaluta's en BTW - tijd voor een "peer-to-peer" oplossing?", in het Weekblad Fiscaal Recht van 1 mei jl. In de fiscale wereld is het hele bitcoinverhaal ook nog niet helemaal uitgedokterd.

Strooptegel | 07-09-14 | 18:05 | + 7 -

kleuterleider | 07-09-14 | 17:16 |
ja, zo werkt dat. Als de 2 partijen dat onderling overeenkomen tenminste. Zo heb je in allerlei online games ook 'geld' dat die functie heeft en als dusdanig gebruikt kan worden voor aankopen (uiteraard alleen bij degenen die ze accepteren).
Skittles, knikkers, goud, silver... maakt niet uit, maar schaarsheid en en houdbaarheid makn het één praktischer en betrouwbaarder (dus waardevoller) dan het andere.

--sql error-- | 07-09-14 | 17:45 | + 18 -

Uhm is geld in de basis ook geen ruilmiddel dat gebruikt wordt ter vervanging van goederen, dit om te voorkomen dat we allemaal met koeien en varkens moeten slepen ?

Corwin02 | 07-09-14 | 17:32 | + 19 -

Ah dus als de kinderen massaal handelen met skittles (kleine snoepjes) dan is dat ook geld? Ik leer hier elke dag wat.

kleuterleider | 07-09-14 | 17:16 | + 21 -

REAGEER OOK

Linktip: Energie vergelijken