Downgrade Nederland slaat nergens op

*Pets*. Hoogleraar openbare financiën aan de Erasmus Universiteit deelt even wat rake klappen uit aan de kredietbeoordelaars van Standard & Poors, die Nederland gisteren de AAA-status ontnam. Jacobs verwijt S&P een gebrek aan elementaire kennis van de Nederlandse overheidsfinanciën. Nederland mag heel veel problemen hebben, de houdbaarheid van de overheidsfinanciën hoort daar niet bij. Natuurlijk, Nederland heeft een groeiprobleem, maar dat ligt aan de massieve overheidsmaatregelen die ook nog eens weinig effectief zijn in het terugdringen van het begrotingstekort. Maar daar hoor je S&P dan weer niet over, zegt Jacobs. En hij weet wel waarom: omdat S&P Nederland altijd heeft gewaarschuwd voor een groter tekort dan 3%, want dan zou afwaardering dreigen. Jacobs is blij dat S&P nu eindelijk toegeeft dat basale macro-economische boekhoudkundige wetmatigheden (uitgaven zijn gelijk aan inkomen en besparingen zijn gelijk aan leningen) standhouden. Maar de afwaardering van de Nederlandse kredietwaardigheid slaat volgens de discoprofessor nergens op.

Wat S&P en andere buitenlandse, maar ook binnenlandse, waarnemers maar niet willen zien is dat Nederland op lange termijn een fiscaal overschot heeft. De netto contante waarde van de belastinginkomsten is groter dan die van de overheidsuitgaven. Dat komt door de enorme belastingclaim op toekomstige pensioenuitkeringen die met 66% van het nationale inkomen bijna even groot zijn als de huidige staatsschuld van 75%. Daarbij komen nog de gasreserves van 22% van het BNP en andere bezittingen ter waarde van 92% van het BNP. Kortom, geen vuiltje aan de lucht, vindt Jacobs.

De hoogleraar maakt zich vooral zorgen om de dynamiek die ervoor zou kunnen zorgen dat productiecapaciteit voorgoed verloren gaat omdat tijdelijke werkloosheid zal omslaan in permanente werkloosheid, waardoor bedrijven onnodig failliet gaan en kennis, technologie en menselijk kapitaal zal worden vernietigd. En daarom moeten beleidsmakers, volgens Jacobs, zich door dit inconsistente rapport zich niet laten motiveren om de overheidsfinanciën nog verder af te knijpen. Niet dat hij daar veel vertrouwen in heeft, zo blijkt uit zijn woordkeuze. De enige juiste oplossing is de begrotingsteugels te laten vieren, vindt Jacobs.

Aangezien de overheidsfinanciën dus niet in gevaar zijn, heeft Jacobs met zijn stellingen volkomen gelijk. Het probleem is alleen dat we in een muntunie zitten met landen die in andere omstandigheden zitten en die het moeilijk zullen vinden om het te accepteren dat Nederland wel het tekort mag laten oplopen. Wat het politiek nog onhaalbaarder lijkt te maken is dat in Nederland de grootste regeringspartij over bijzonder briljante economische geesten beschikt, die niets liever hebben dan dat 'Brussel' nog zwaardere eisen aan ons land stelt. En het helpt ook niet dat de andere regeringspartij de leider levert van een ministersgroep, die de onzaligheidsmunt bij elkaar moet houden. Tenzij er een wonder gebeurt zitten we voorlopig nog wel even in het doormodderscenario.

Reaguursels

Inloggen

Kromst | 30-11-13 | 19:49 | + 3 -
Werd ook wel eens tijd om Nederland te downgraden. We zijn immers net de magische grens van 1.000.000.000.000 gulden schuld gepasseerd. Een beetje normaal persoon zou met een fractie van die schuld al niet meer kredietwaardig bevonden worden.

Deze opmerking slaat nergens op.. Een schuld wordt gerelateerd aan het inkomen dat er tegenover staat. Nederland verdient genoeg per jaar om een dergelijke schuld als makkelijk houdbaar te beschouwen. Al is het slimmer om de schuld iets te verlagen terug naar onder de 60%.

Bankiertje | 02-12-13 | 11:46 | + 2 -

Ondanks het toekomstige belastingoverschot door belastingen op uit te keren pensioenen weet de regering altijd weer uit te komen op een begrotingstekort. Zie het verleden, vind een gasbel en geef zoveel mogelijk uit, leve het gratis geld. Er worden gewoon wat nieuwe plannen bedacht om extra gratis geld te verbranden en zie daar. Weg overschot.

-=PyP=- | 01-12-13 | 22:04 | + 3 -

Ik neem de beoordelingen van de kredietbeoordelaars net zo serieus als de toezichthouderskwaliteiten van DNB. Niet al te veel dus.

LaPachanga | 01-12-13 | 17:23 | + 0 -

Het echte probleem is, zoals hierboven al door synchronicity aangeroerd, dat de wereldbevolking exponentieël toeneemt. Dat geeft de mogenlijkheid tot economische groei, want al die nieuwe aardbewoners willen ook consumeren. Echter daar zit een limiet aan die we nu rap naderen. Wanneer de kudde te groot wordt raakt wordt er meer gras gegeten dan dat het kan groeien en sterft de soort uit. China heeft dat al heel lang geleden ingezien en maatregelen genomen. Misschien niet de juiste, maar desondanks wel nodig. Nu de rest nog.

cabrão | 01-12-13 | 14:36 | + 2 -

Wat niet in het plaatje van meneer professor is opgenomen is al het geld dat we zo leuk uit Griekenland terug gaan krijgen, met al die rente, dat nog steeds voor 100% op onze balans staat net als het geld dat we nog uit de rest van de knof landen terug moeten krijgen. Daarnaast probeert de EU ook eendrachtig onze pensioenfondsen te gebruiken voor het stoppen van andere gaten, zoals de verplichting voor aandelen extra reserves aan te houden maar voor obligaties van dezelfde 'veilige' knof landen niet, zodat na de volgende afwaardering van dezelfde obligaties van die 66% belastingclaim niet veel meer overblijft.

bijna_raak | 01-12-13 | 13:30 | + 4 -

Het gegeven dat Nederland vele honderden miljarden in onze pensioenfondsen heeft zitten - allemaal gespaard geld - in tegenstelling tot bijvoorbeeld België, Frankrijk en deels ook andere EU landen, die hun pensioenen uit de lopende rekening ( begroting ) halen, maakt dat we een extra aansporing hebben om ons EU lidmaatschap op een laag pitje te zetten. Brussel loert op onze pensioenmiljarden. We moeten volstaan met samenwerking en handelsovereenkomsten. En we moeten nu eens een echte niet-politieke onafhankelijke analyse maken of die Euro wel zo goed voor ons is... We hebben na de oorlog samen te hard gewerkt om ons geld in Europa uit te strooien, en vooral aan landen die zelf hun pensioenspaargelden al hebben geconsumeerd.

070 | 01-12-13 | 12:48 | + 16 -

De professor geeft dus nog even mooi aan hoe achterlijk is een muntunie te hebben tussen landen die historisch gezien een totaal ander financieel beleid voeren. Dat valt niet te verenigen en dit land is daar slachtoffer van.

me,myself and IK | 01-12-13 | 10:40 | + 16 -

@Kromst | 30-11-13 | 19:49 | + -4
"Ze denken 'het valt om', maar zeggen 'het valt mee'. Als er geen vuiltje aan de lucht was dan stonden ze niet allemaal te roepen dat het wel goed komt. Toch?"
En waarom zou zo'n hoogleraar iets anders roepen dan hij denkt? Hij heeft er geen enkel belang bij om de economie beter te doen lijken. Hij zou het kunnen doen om zijn indirecte broodheer (de overheid) te behagen, maar die valt hij met zijn uitspraken ook aan...

alcor | 01-12-13 | 02:36 | + -3 -

Dit verhaal klopt - deze afwaardering is niet correct...... de A-status moet eigenlijk helemaal verdwijnen voor Nederland.
Kwestie van geduld - dit komt wel in 2014.

pitabroodje | 01-12-13 | 01:35 | + 0 -

@kleuterleider | 30-11-13 | 20:55 Zeldzaam.. zulke onzin als je daar hebt ingetypt. De basis is zo rot al wat man! Oa. om een reden die je zelf ook noemt, maar het zit veel dieper... De hele verdeling van resources verschuift van oa. NL naar andere werelddelen terwijl de koek ook nog eens kleiner en kleiner wordt (want veel is eindig en de wereldbevolking groeit nog steeds met 200.000+ mensen per dag). NL voert door, verleent diensten, maar maakt vrijwel niks meer zelf en wat ze maken, is volledig afhankelijk van olie. Elk herstel is cosmetisch en het gevolg van nog grotere schulden... maar uiteindelijk moet er toch iets fysieks aan herstel ten grondslag liggen en daarvan is geen sprake... NL is net als vrijwel de gehele aardkloot doomed

synchronicity | 01-12-13 | 00:55 | + 3 -

Binnenkort (binnen 20/30 jaar that is)gaan al die babyboomers dood en met 25% erfbelasting is de staat er in no time weer bovenop.

watergeus | 30-11-13 | 22:31 | + 4 -

Die econoom krijgt zn geld ook van de overheid. Dus die is heel erg voor investeren in onderwijs: zijn bovenmodale inkomsten bron. Naast schnabbels bij P&W, overheidsonderzoekjes en krantenkoppen.
Wiens brood men eet, wiens woord men spreekt.

Verder heeft ie natuurlijk nog nooit in een bedrijf gewerkt.

En als "deskundige "in Brussel harkt ie natuurlijk nog meer binnen, als ie de gewenste waarheden blijft uitkramen.

Winston1 | 30-11-13 | 21:33 | + 9 -

agut.... maar nu las ik gisteren wel in de Financial Times dat marx kutte het downgraden heel serieus nam, aangezien S&P het ook heel serieus nam. Was toch tikje anders dan het 'onterecht' dat de NL dagbladen haalde.....

dekogelkwamvanlinks | 30-11-13 | 21:28 | + -1 -

In het verleden heb ik Kuppeveld nog wel eens (met enige tegenzin) moeten afzeiken, maar ziehier: hij begint economische redeneringen te waarderen. Niet elke euro die de overheid uitgeeft blijkt fout. Mijn vertrouwen in dit blog is gestegen.

De redenering van Bas Jacobs om toekomstige belastinginkomsten te verdisconteren is op zich prima, maar de vraag is altijd waar houd je op. Zo zou je kunnen stellen dat de huidige extra investeringen in opleidingen (studenten studeren langer door) zich later zullen uitbetalen. Dat lijkt redelijk. Maar er komen ook kosten aan, wat te denken van de vergrijzing en de bijbehorende AOW en zorgkosten, of de stijging van het waterpeil en de bijbehorende kosten om de dijken te verhogen en de gemaalcapaciteit uit te breiden?

Jacobs zal redeneren dat dit geen zekere opbrengsten en kosten zijn. Dat wordt een lastig gesprek want als de dijken niet worden verhoogd dan zouden de kosten nog wel eens veel hoger kunnen uitpakken.

Uiteindelijk komt alles neer op een inschatting. Wat mij betreft is de basis gezond vergeleken met de ons omringende landen. Het grootste probleem is onze banken en de daaraan verbonden vastgelopen huizenmarkt. Als er iets naars gebeurd waardoor grote partijen worden gedwongen om snel vastgoed te verkopen dan zouden onze banken en daarmee onze gehele economie nog wel eens een flinke knauw kunnen krijgen.

kleuterleider | 30-11-13 | 20:55 | + 4 -

Die aardgasbaten van circa 10 miljard per jaar zit toch al lang en breed ingebakken in de jaarlijkse begroting? Lekker makkelijk rijk rekenen zo. Als dat op is gaat volgens Haagse logica de BTW naar 28% om dat gat op te vangen en de economie te redden.

Harry Turtle | 30-11-13 | 20:55 | + 13 -

Beursmensen zal het misschien wat doen.Maar echte zaken worden hier niet door geraakt.
Een baggerklusje in het oosten gaat gewoon door triple-A of niet het werk moet door.

Meneer-reetkever | 30-11-13 | 20:26 | + -2 -

Ja waarom dan niet die pensioenvermogens nu in 1 keer belasten, en de belasting voor mensen die de pensioenleeftijd hebben bereikt afschaffen?

Dat scheelt het betalen van rente op de staatsschuld

arjan1912 | 30-11-13 | 19:57 | + -1 -

Werd ook wel eens tijd om Nederland te downgraden. We zijn immers net de magische grens van 1.000.000.000.000 gulden schuld gepasseerd. Een beetje normaal persoon zou met een fractie van die schuld al niet meer kredietwaardig bevonden worden.

En uiteraard staat bij elk slecht berichtje over de wankele Nederlandse economie wel weer een hoogleraartje op die probeert de gemoederen tot bedaren te brengen. Ze denken 'het valt om', maar zeggen 'het valt mee'. Als er geen vuiltje aan de lucht was dan stonden ze niet allemaal te roepen dat het wel goed komt. Toch?

Kromst | 30-11-13 | 19:49 | + 3 -

Terecht ook dat de AEX zich laatst geen donder aantrok van de downgrade

Tobi | 30-11-13 | 19:46 | + 0 -

Lekker joh, komen die aardgasbaten ook weer voorbij.
Zeker weer zo'n babyboommalloot.
Die hebben de afgelopen 40 jaar de aardgasbaten van de komende 400 jaar al uitgegeven, maar dat kan vast nog wel een keer volgens deze doelgroep.

happen naar de baas | 30-11-13 | 18:54 | + 23 -

Wat de man zegt is niet onwaar maar wel potentieel ontzettend link. Nu gebleken is dat de overheid geen direkte graai uit de pensioenfondsen kan doen (zoals in de jaren 80), kan zijn argument gebruikt worden om toekomstige inkomsten uit de pensioenen alvast naar nu te halen door meer schulden aan te gaan. Waar zullen die extra middelen voor gebruikt worden? Juist, het zoveelste snoepje voor de babyboom generatie.

Laat die toekomstige inkomsten maar gewoon wat ze zijn. Als tegen die tijd blijkt dat de overheid geld overhoud kunnen eindelijk eens de belastingen omlaag.

Aldous | 30-11-13 | 17:59 | + 42 -

Het is alleen te hopen dat die toekomstige belastingclaim gekwantificeerd is. Er kan namelijk wat misgaan bij de ZZP'ers en degenen die geen pensioenregeling hebben. Maar dat zal Jacobs wel weten....

Ulle Ruttelflut | 30-11-13 | 17:53 | + 12 -

In principe kan Nederland nog wel een triple A rating dragen, maar niet zolang we in de EU zitten en constant bail-outs moeten geven aan andere landen.

reinaarden | 30-11-13 | 17:36 | + 14 -

REAGEER OOK

Linktip: Energie vergelijken